Book Title: Prabuddha Jivan 2017 08 Bhartiya Guru Parampara Visheshank
Author(s): Sejal Shah
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh

View full book text
Previous | Next

Page 14
________________ 11 પ્રબદ્ધ જીવન : ભારતીય ગરુ પરંપરા વિશેષાંક : પ્રબુદ્ધ જીવન : ભારતીય ગુરુ પરંપચ વિશેષાંક જ પ્રબુદ્ધ જીવન ઃ ભારતીય ગુરુ પરંપચ વિશેષાંક જ પ્રબુદ્ધ જીવન : ભારતીય ગુરુ પરંપરા વિરોષક છે પ્રબુદ્ધ જીવન : ભારતીય ગુરુ પરંપચ વિશેષાંક જ પ્રબુદ્ધ જીવન : ભારતીય ગુરુપરંપચ વિશેષાંક શું તોરલ તેને પાપમુક્ત કરાવે છે. “જેસલ જગનો ચોરટો તેને ખીચડી ભુટુક-ભુડુક થવાની - ઊંચી-નીચી થવાની બંધ થાય છે પલમાં કીધો પીર' એ કોઈ ચમત્કાર નથી, છે તો માત્ર ત્યારે સમજવું કે ખીચડી રંધાઈ ગઈ છે. માણસ જ્યારે ભીતરથી સશુરુના મિલનથી થયેલો આત્મસાક્ષાત્કાર.. ઠરી જાય છે, ચુપ થઈ જાય છે, ત્યારે જ તો તેના જીવતરની ગુરુ-શિષ્ય ઉત્તમ પ્રેમ સંબંધ છે. જગતના અન્ય સઘળા ખીચડી ખરા અર્થમાં રંધાય છે! કેટલી મોટી વાત સાવ રે સંબંધોમાં ક્યાંક ને ક્યાંક સ્વાર્થ તત્ત્વ આવી જાય છે, પરંતુ સહજમાં, હસતા-રમતા શીખવી દીધી. આનું નામ તો ગુરુ. ૪ આ સંબંધ તો જગતની ભ્રમણાઓમાંથી મુક્ત કરાવતો દિવ્ય ઈસ્લામમાં ગુરુ માટે “મુરશીદ અને શિષ્ય માટે “મુરીદ' 3 ? સંબંધ છે. ગુરુ-શિષ્ય સંબંધનો એકમાત્ર ઉદ્દેશ્ય આત્મ તત્ત્વની એવા શબ્દો પ્રયોજાય છે. સુન્ની વિચારધારા પ્રમાણે વ્યક્તિ ? 9 પ્રાપ્તિ છે. બંને કલ્યાણ માર્ગના સહપથિકો છે. પરમ પદાર્થને સીધો ખુદા સાથે અનુબંધ બાંધવા સમર્થ નથી, તેને ગુરુની ક પામેલા ગુરુનું કામ નિરપેક્ષભાવે માત્ર પ્રેમ આપવાનું છે. સહાયતા લેવી પડે છે. મુરશીદ એ છે કે જેના તાર ખુદા સાથે હું શિષ્યનું કામ છે તેમને ઉત્તમ રીતે ઝીલવાનું. જગતનો આ જોડાયેલા છે અને એ જ બંદાના હૃદયના તારને ખુદા સાથે શું સૌથી ઉમદા વેપાર છે. અલબત્ત આ ગુરુ ચેતનાને પામવા જોડી આપે છે. અહીં ગુરુ સેતુની ભૂમિકા ભજવે છે. સુફી છે શું આવશ્યક છે શિષ્યનું સમર્પણ. સદ્ગુરુને મેળવી લીધા બાદ પરંપરામાં એક હાથ ઉપર આકાશ તરફ અને એક હાથ નીચે ૬ ગુરુ કહે તે બ્રહ્મ વાક્ય માનનાર શિષ્ય જ પામી શકે. ગુરુ જમીન તરફ રાખી ગોળ ફરતા સુફી સંતના ચિત્રો કે દ્રશ્યો 8 આજ્ઞામાં તર્કને સ્થાન ન હોય. ગુરુ કૃપા પામવા તેમની પાસે આપે જોયા હશે. મારી અલ્પમતિ પ્રમાણે હું એનું એવું મેં શું ખાલી થઈને જવું પડે. આચાર્યશ્રી યશોવિજયજીના ગુરુ વિષયક અર્થઘટન કરું છું કે આ રીતે ફરતા સુફી સંતનો એક હાથ જે છે એક પુસ્તકમાં વાચેલો એક પ્રસંગ યાદ આવે છે. મહાન ઉપરની તરફ છે તે ખુદાની સાથે અનુબંધિત છે ને બીજો ઢું તત્ત્વચિંતક ગુર્જિયેફ પાસે બહુ મોટા વિદ્વાન-ચિંતક ઓસ્પેન્ઝી હાથ જે નીચે છે તે તેમણે પોતાના શિષ્યો માટે ખાલી રાખ્યો શું શિષ્ય બનવા આવે છે. ગુર્જિયેફ તેમને પૂછા કરે છે, કેટલી છે. જેનો એક હાથ ઈશ્વરના હાથમાં હોવા છતાં જે પોતાનો જુ | વિદ્યાશાખાઓ જાણો છો? લખીને લાવો. જવાબમાં પૃષ્ઠો બીજો હાથ તેને સોંપી દઈ તેમાં ભળી જવાનો લોભ ટાળી કે ભરાય તેટલા ગ્રંથોનું જ્ઞાન ઓસ્પેન્ક્રીને છે, તે લખે પણ દઈ જગતના જીવોના કલ્યાણ અર્થે મથે છે તે ગુરુ છે. આ = છે. પણ ઓચિંતા ચમકારો થાય છે ને ગુર્જિયેફની વાતનું કોઈ સામાન્ય બલિદાન નથી. ગુરુ આ કરી શકે છે ને એ જ હું તાત્પર્ય સમજી ગયેલા ઓસ્પેન્કી બધા કાગળ ફાડી દઈ કોરા એની ગુરુતાનું મોટું પ્રમાણ છે. કાગળ સાથે ગુરુ પાસે આવે છે અને મહાજ્ઞાનની દીક્ષાને જયવીયરાય સૂત્રમાં કરાયેલી તેર ઉત્કૃષ્ટ પ્રાર્થનાઓમાંની 3 વરે છે. આ છે ગુરુ પાસેથી જ્ઞાન મેળવવાની ગુરુ ચાવી. એક સર્વોત્કૃષ્ટ પ્રાર્થના છે - “સુહગુરુ જોગ' સશુરુનો ? ગુરુ શિષ્યને તેની કક્ષા પ્રમાણે અધ્યાત્મ માર્ગે ચાલતા યોગ. સરુના યોગથી જ તો અધ્યાત્મયાત્રાનો એકડો હું શીખવે છે. ગુરુના મુખે ઉચ્ચાતા શબ્દો ઝીલનાર શિષ્યને ઘૂંટાય છે. કર્મ સત્તાને પ્રાધાન્ય આપતા જૈન ધર્મમાં પણ હું કેન્દ્રમાં રાખીને ઉચ્ચારાય છે. મહાવીર સ્વામી, ભગવાન બુદ્ધ, ગુરુની અનિવાર્યતા સ્વીકારાઈ છે, જેની ચર્ચા પ્રસ્તુત અંકમાં કૃષ્ણ આદિ ભાગ્યવંત ગુરુજનો છે જેમને ઉત્તમ ઝીલનારા આચાર્ય-ઉપાધ્યાય-સાધુ ભગવંતો તેમજ વિદ્વાનો એ શું મળ્યા છે. જીસસ કે પયગંબર સાહેબની સામે તદ્દન સામાન્ય વિસ્તારથી કરી છે. અવધૂત આનંદઘનજીના શબ્દો યાદ આવે, શું લોકો છે, તેથી તેમની વાણી તદ્દન સરળ અને સુગમ રીતે “સગુરા હોય સો ભર ભર પીવે, નથુરા જાવે પિયાસા'. ? વહી છે. “ખટખટાવશો તો ખુલશે” જેવા જીસસના સીધાસાદા અધ્યાત્મરસના પ્યાલા તો તેને જ પીવા મળશે જે સગુરા છે, વિધાનોમાં તેમનું દર્શન પ્રગટ થયું છે. શિષ્યની કક્ષા પ્રમાણે જેને ગુરુ છે. બિચારા નગરા તો તરસ્યા જ રહી જશે. મારે છે * ગુરુ પદ્ધતિ અપનાવે છે. કચ્છના કાપડી સંત મેકરણનો એક મન નગરા કરતાં પણ કમનસીબ એ છે કે જેને સશુરુ મળ્યા કે પ્રસંગ બહુ જાણીતો છે. ખીચડી રાંધી રહેલ મેકરણના શિષ્ય હોવા છતાં તે તેમને ન ઓળખી શકે, તેમનો લાભ ન લઈ ૨ અધીરાઈપૂર્વક વારંવાર છીબું ઊંચું કરી-કરીને જુએ છે. ખીચડી શકે. પ્રભુ મહાવીરના સમયમાં જ થઈ ગયેલા તેમના સગા રંધાઈ ગઈ છે કે કેમ એની ક્યારે ખબર પડે એવી વ્યવહારુ દીકરી-જમાઈ તેમને ઓળખી શક્યા નથી ને તેથી જ સ્વયમ સમજણ આપતા મેકરણ અધ્યાત્મનો મોટો પાઠ એમને પરમાત્મ તત્ત્વ પાસે હોવા છતાં તેનું શરણું મેળવી પોતાનું શું જૈ શીખવી દે છે. મેકરણ કહે છે કે “ખિચડી ભડક ભડક થેજી કલ્યાણ કરી શક્યા નથી. આનાથી મોટા કમનસીબ બીજા રૃ બંધ થીએ તડે સમજણું ક ખિચડી રંધાઈ વિ આય'. એટલે કે કોણ હોઈ શકે? એટલે સદ્ગુરુને ઓળખી તેમના માર્ગે ૬ . પ્રબદ્ધ જીવન : ભારતીય ગુરુ પરંપરા વિશેષાંક : (ઓગસ્ટ -૨૦૧થકે ઓગસ્ટ- ૨૦૧૭ પ્રબુદ્ધ જીવનઃ ભારતીય ગુરુ પરંપરા વિશેષાંક જ પ્રબુદ્ધ જીવન ઃ ભારતીય ગુરુ પરંપચ વિશેષાંક પ્રબુદ્ધ જીવન ઃ ભારતીય ગુરુપરંપચ વિશેષાંક જ પ્રબુદ્ધ જીવન : ભારતીય ગુરુ પરંપચ વિશેષાંક જ પ્રબુદ્ધ જીવન ઃ ભારતીય ગુરુ પરંપચ વિશેષાંક

Loading...

Page Navigation
1 ... 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136