Book Title: Jain Shwetambar Conference Herald 1918 Book 14
Author(s): Mohanlal Dalichand Desai
Publisher: Jain Shwetambar Conference
View full book text
________________
જૈન શ્વેતાંબર કેન્ફરન્સ હૉલ્ડ. ઉત્તિ ક્યારે થઈ? સ્થાપક વા સ્થાપવાની પ્રેરણા કરનાર વિગેરે હકીકત, ૨૩રા રૂ દંડ હાલમાં ફંડ કેટલું છે? સંઘની યા સ્થાનિક મદદ શું મળે છે અને બહારની મદદ શું મળે છે? સ્ટડીડ થયું છે? ને બીજી હકીકત છ વર્ર–માસિક યા વાર્ષિક તેની વિગત સં.
સ્થાની વ્યવસ્થા પ્રમુખ, ઉપપ્રમુખ, મેનેજીંગ કમિટી અને સેક્રેટરીઓ વગેરે, ૬ અભ્યાસ (૧) ધાર્મિક શિક્ષણને ક્રમ શું છે? તે શિક્ષણ આપવા માટે શું વ્યવસ્થા કરી છે? કોન્ફરન્સ તરફથી લેવાતી ધાર્મિક પરીક્ષામાં તમારી સંસ્થામાંથી વિદ્યાર્થીઓ લાભ લે છે કે કેમ તેની વિગર. (૨) વ્યાવહારિક શિક્ષણ શું અપાય છે? તે માટે શું વ્યવસ્થા છે? ૭ વિદ્યાર્થીની સંડ્યા-છોકરાઓ છોકરીઓ સ્ત્રીઓ ૮ રીપેર્ટ છપાય છે કે નહિ? છે તે વિવાદ રાખવાનો યુવાત આ ઉપરાંત તે સંસ્થાના રિપોર્ટ છપાયા હોય તે દરેકની એક નકલ મોકલવા સાથે વિનતિ કરવામાં આવેલી છે. આ રીતે મોકલેલ મે ઘણું સંસ્થાઓના તરફથી ભરી મોકલવામાં આવ્યાં છે કે જેની સંખ્યા બસો ઉપરાંતની થાય છે. આમાં મોટો ભાગ જૈનશાળાઓ કે જ્યાં માત્ર સામાયિક પ્રતિક્રમણાદિ ક્રિયાકાંડને ધાર્મિક શિક્ષણક્રમ રાખી તેનું શિક્ષણ આપવામાં આવે છે તેને છે. સ્થાનિક સંધની જેવી જોઈએ તેવી દેખરેખ, સહાય અને ઉત્તેજના ન હોવાથી રગસીયા ગાડાની પેઠે ટુંક પગારના માસ્તરથી ઉપાશ્રયાદિને લગતા ધાર્મિક મકાનમાં તેની શાખાઓ ચાલે છે, અને તેથી મકાન, દંડ, શિક્ષણકમ વગેરેને સારા પાયા પર મૂકવા મૂકાવવાની ખાસ અગત્ય જણાય છે. ભૂજ ભાગ વ્યાવહારિક અને ધાર્મિક શિક્ષણ બંન આપનારી શાળાઓને છે. મોટા શહેરોમાં ઉથી કેળવણી લેનારને રહેવાની ગોઠવણ કરનારી થોડી બોર્ડિંગે–ખરી રીતે નિવાસ
સ્થાને છે, અને બેચાર કેળવણીના પ્રસારમાં સ્કોલરશિપ યા માસિક જેવી મદદ આપનારી સંસ્થા છે. આ અને બીજી જેટલી બની શકે તેટલી સંસ્થાઓની હકીકત મેળવી એક રિઝરીના રૂપમાં સંગ્રહ કરી છપાવવાને વિચાર આ બૈર્ડ રાખે છે, કે જેથી વિધાથી વર્ગ અને સમાજને તેની માહિતીથી લાભ મળે છે
૨ સાળામાં એકજ જાતને અભ્યાસક્રમ–ચલાવવામાં આવે તેથી અનેક લાભ છે. તેમ થયે પાંચમા કાર્યમાં જણાવેલી પરીક્ષા એકી વખતે લઈ શકાય છે. એક શાળામાં ભણત વિધાથી બીજે ગામ જતાં ત્યાંની શાળામાં પોતાના પૂર્વના અભ્યાસને ખલેલ પહેચાડ્યા વગર ધાર્મિક અભ્યાસ આગળ લંબાવી શકે છે, તે ક્રમમાં ચાલતાં પુસ્તકો સુંદર પદ્ધતિમાં મૂકવા વિદ્વાનનું મન લલચાય છે અને તેમ થતાં સારાં પુસ્તકો મેળવી શકાય છે, જૂની પદ્ધતિમાં ગોખણ જ્ઞાન અને પિટીઆ ઉચ્ચારને દૂર કરી મૂળ વસ્તુમાં શુદ્ધ અને મિષ્ટ રસ રહે, વૃત્તિઓ વિકાસમાન થઈ ઉચ્ચ વિચાર કરાવે તેવા વેરણ પર રચાયેલ અને
ભ્યાસક્રમ થતાં શુષ્ક ક્રિયાકાંડમાં ચેતન આવે, ક્રિયાકાંડના હેતુ અને રહસ્ય સમજતાં તે ક્રિયાને આદર મગજમાં સટ થાય, અને ધર્મભાવના ખીલે તેમ છે. આથી બે વાત ક. રવાની રહે છે. એક તે તે અભ્યાસક્રમ તૈયાર કરાવવો, અને તેમ થયા પછી તે અને ભ્યાસક્રમ દરેક શાળામાં ચાલે તે માટે સમજૂતિથી, ભલામણથી ગોઠવણ કરવી.
હવે તે કેવા ધરણે તૈયાર કરે? હાલમાં જે જે ગ્રંથ તૈયાર છે તે તે ઉપર મદાર રાખવા વગર છૂકે નથી, જ્યાં સુધી નવીન શિક્ષણ પદ્ધતિ ઉપર સાદી અને સુંદર ભાષામાં છત દાખલા અને દલીલ સહિત એકદમ વિષય ગળે ઉતરે તેવી ઇબારતમાં -
