Book Title: Kalyan 1961 02 Ank 12 Author(s): Somchand D Shah Publisher: Kalyan Prakashan Mandir View full book textPage 7
________________ આજે દેશને જરૂર છે, આધ્યાત્મિક દૃષ્ટિના વિકાસની ! –શ્રી પ્રથમ આજે ભારતભરમાં જે ચેલમેર અર્થલોલુપતા, તબ્બા, ભોગભૂખ, લાંચરૂશ્વત, સ્વાર્થોધતા, અનૈતિકતા, કામરી, તથા અપ્રામાણિકતા અને સત્તાની સાઠમારી આદિ અનેક પ્રકારનાં અનિષ્ટની હારમાળ કુદકે ને ભૂસકે એક બીજાની હરિફાઈપૂર્વક વધતી રહી છે. જ્યારે બીજી બાજુ પં. જવાહરલાલજીથી માંડીને હાના-ન્હાના સેવકજીઓ દેશમાં સમાજવાદી વ્યવસ્થા તથા રાષ્ટ્રીયકરણની વાત પઢા પોપટજી સીતારામજીની જેમ ઉચ્ચારી રહ્યા છે, પણ આમ કરવાથી દેશને કદી ઉદ્ધાર નથી, જ્યાં સુધી દેશમાં પરિગ્રહવાદ વધતો જશે. ભેગપ્રધાન મનભાવના ફેલાતી રહેશે, ને જીવનધોરણ ઉંચું લાવવાની વાતે દ્વારા અર્થલેલુપતા વધારાતી જશે, ત્યાં સુધી દેશને કદિ વાસ્તવિક ઉદ્ધાર શક્ય નથી. આ હકીકત દેશની વર્તમાન પરિસ્થિતિ અને તેનાં આંદોલનને મનનપૂર્વક સ્પર્શતા અનેક પ્રશ્નોને ટેકા પણ મુદ્દાસર રીતે છણુતા આ લેખમાં જે રીતે વિચારવામાં આવેલ છે, તે જરૂર સર્વ કોઈએ મનન કરવા જેવા છે. સર્વ કેઈ આ લેખ અવશ્ય વાંચે સાધનની ઉપલબ્ધિને જ પ્રાય: સુખી માનવામાં આજે આપણે ગરીબાઈની સામે જંગ આવે છે એટલે આવા સાધનની વિપુલતા માટે માંડે છે. ગરીબાઈ સાપેક્ષ ભાવ છે. અતિ અપ વિકસિત કે અવિકસિત રાષ્ટ્રનું આજ શ્રીમંતની અપેક્ષાએ ઉચ્ચ મધ્યમવર્ગને માનવી પયત પશ્ચિમી રાષ્ટ્રોએ કેવળ શેષણ કર્યા કર્યું ગરીબ છે અને ઉચ્ચ મધ્યમવર્ગના માનવીની છે. દુનિયાભરમાં એ રાષ્ટ્રોએ બિછાવેલા સંસ્થાઅપેક્ષાએ નીચલા મધ્યમવર્ગને માનવી ગરીબ નેની જળ એમના અત્યંત લેભનું પરિણામ છે છે વળી પાછું નીચલા મધ્યમવર્ગની સરખામ ભારતની દષ્ટિ આધ્યાત્મિક રહી છે, ભારતના ણી માં ગરીબ નીચલા થરને માનવી ગરીબ છે. મહાપુરુષએ ભેગ વિરૂદ્ધ ત્યાગને મહિમા ગાયે. આમ ગરીબાઈ અને શ્રીમંતાઈ ઉભય ભેગપ્રધાન દષ્ટિ એ તાત્વમુખ દષ્ટિ છે. બાહ્ય સાપેક્ષ છે. પરિગ્રહ જેમ વધે છે તેમ માનવીની ભૂખ પણ જીવનમાં બાહ્ય પરિગ્રહના ઓછાવત્તાપણાને વધતી જાય છે એટલે કે આંતરિક પરિગ્રડ વધતે શ્રીમંતાઈ કે ગરીબાઈનું નામ મળે છે. જીવન જાય. જરૂસ્પિાતનાં સાધને જેની પાસે વિશેષ એ લેભ-લાલસા-તૃષ્ણ-પરિગ્રહ-બુદ્ધિ આંતરિક શ્રીમંત અને ઓછાં એ ગરીબ, એવો દુન્યવી પરિગ્રહ એ આત્માના શત્રુ છે. મમત્વબુદ્ધિન્યાય છે. મારાપણાની વૃત્તિ એ વિકાર છે એ આહને આપણુ દષ્ટિ આજે પશ્ચિમના રાષ્ટ્ર તરફ ૨ દાહજ જીવને દુઃખી કરી રહ્યો છે, દઝાડી રહ્યો મંડાએલી છે. ત્યાંના સરેરાશ માનવી પાસે છે જ છે. એ પરિગ્રહબુદ્ધિ-આહ-લેભ જેટલે જીવબાહ્ય પરિગ્રડની વિપુલતા છે તેની સાથે ભાર નમાં વિશેષ એટલે એ વધુ દુઃખી આ આધ્યાતના સરેરાશ માનવીના બાહ્ય પરિગ્રહને આપણે ભિક દષ્ટિ છે. ' સરખાવીએ છીએ એટલે આપણી જાતને ગરીબ માનીએ છીએ. ત્યાંના માનવીએ જીવનની જરૂ. જીવનમાં જે કાંઈ મળી રહ્યું છે, એમાં રિયા ખૂબ વધારી મૂકેલી છે. ત્યાંના ભૌતિક સંતોષ નહિ હોય અને તૃષ્ણની મર્યાદા નહિ હોય તે લાખેકડો મળવા છતાં પણ માનવીPage Navigation
1 ... 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62