Book Title: Bhasya Trayam
Author(s): Devendrasuri
Publisher: Yashovijayji Jain Sanskrit Pathshala Mahesana

View full book text
Previous | Next

Page 227
________________ પચ્ચક્ખાણ ભાષ્ય ૨૨૫ સવ્વસમાહિવત્તિયાગારેણું એ ૯ આગાર વિડ્ અને નીવિના પચ્ચ૦માં છે. અને 'પડુચ્ચમક્ખિએણે વિના ૮ આગાર સવિલમાં આવે છે. ૨૦ ભાવાર્થ :- ગાથાર્થવત્ સુગમ છે, પરન્તુ વિશેષ એ છે કે-અહીં નીવિ તથા વિગઇમાં ૯ આગાર કહ્યા છે, તો પણ પૂર્વે ૧૭ મી ગાથાના ભાવાર્થમાં કહ્યા પ્રમાણે નીવિમાં ૯ તથા ૮ આગાર પણ હોય. ત્યાં પિંડવિગઈ અને દ્રવવિગઈ એ બન્ને સંબંધી નીવિમાં ૯ આગાર અને કેવળ દ્રવિગઇ સંબંધી નીવિમાં ઉક્ખિત્તવિ∞ વર્જીને શેષ ૮ આગાર જાણવા. તથા જેમ નીવિમાં ૯ અને ૮ આગાર કહ્યા છે, તેમ છૂટી વિગઇના પચ્ચમાં પણ કેવળ પિંડવિગઈનું પચ્ચ૦ કરે તો ૯ આગાર અને કેવળ દ્રવવિગઈના પચ્ચ૦માં ઉક્બિત્ત વિ∞ વર્જીને શેષ ૮ આગાર જાણવા. અવતરણ :- આ ગાથામાં ઉપવાસ, પાણી, ચરિમ અને સંકેતાદિ અભિગ્રહ એ ચાર પચ્ચક્ખાણોના આગાર કહે છેअन्न सह पारि मह सव्व, पंचखम (व) णे छ पाणिलेवाई । चउ चरिमंगुट्ठाई -भिग्गहि अन्न सह मह सव्व ॥२१॥ શબ્દાર્થ :- ગાથાર્થ અનુસારે સુગમ છે. ગાથાર્થ :- ક્ષપણમાં (=ઉપવાસમાં) અશત્થણાભોગેણં-સહસા-ગારેણંપારિાવણિયાગારેણું-મહત્તરાગારેણં અને સવ્વસમાહિવત્તિયાગારેણું એ પાંચ આગાર છે. પાણીના પચ્ચક્ખાણમાં લેવેણ વા આદિ ૬ આગાર (લેવેણ વા-અલેવેણ વાઅચ્છેણ વા-બહલેવેણ વા-સસિન્થેણ વા અસિત્થેણવા એ ૬ આગાર) છે. તથા રિમ પચ્ચ૦માં અને અંગુઠ્ઠસહિયં આદિ અભિગ્રહના (સંકેત વગેરે) પચ્ચક્ખાણોમાં અન્નત્થણાભોગેણં-સહસાગારેણં-મહત્તરાગારેણં અને સવ્વસમાહિ-વત્તિયાગારેણું એ ૪ આગાર છે. ।।૨૧।। ભાવાર્થ :- ગાથાર્થવત્ સુગમ છે. પરંતુ વિશેષ એ છે કે-ચરિમ પચ્યમાં દિવસચરિમ અને ભવચરમ એ બન્ને પચ્ચક્ખાણ ૪-૪ આગારવાળાં છે, તો પણ ભવચિરમ પચ્ચક્ખાણ જો કોઇ સમર્થ મહાત્મા મહત્તરા૦ અને સવ્વસમાહિ એ બે આગારનું મારે ભાવિમાં પ્રયોજન નથી એમ જાણીને નિરાગાર (આગાર રહિત) કરે તો તે નિરાગાર ભવચરિમ પચ્ચ૦માં અન્નત્થ૦ સહસા∞ એ બે જ આગાર હોય. (ધર્મસં૦ વૃત્તિ આદિ) ૧ આયંબિલમાં ઘી વગેરે સ્નિગ્ધ (ચીકાશવાળું) દ્રવ્ય કલ્પે નહિ, અને પહુચ્ચમ૦ આગાર ઘી વગેરેથી કિંચિત્ મસળેલી રોટલી વગેરેના આહારની છૂટાવાળો છે, માટે આયંબિલમાં એ આગાર ન હોય. ૧૫

Loading...

Page Navigation
1 ... 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276