Pind Niryukti

Author(s): Manekyashekharsuri, Kanchanvijay
Publisher: Devchand Lalbhai Pustakoddhar Fund

Page 336

क्षमारत्नीयावचूयुपेता
Nai
परि०९ वीराचार्य
श्री
पिण्डनियुक्तिः।
॥१४८॥
बाया-बहिर्वर्तिनी, चैवेति समुच्चये, इह सम्पति या दसिकादिभिः सह दण्डिका क्रियन्ते सा गमविधिना केवलैव स्यात्तस्या निषद्यात्रयं स्यात्तन्मीलितं रजोहरणं भण्यते, तत्रैका दण्डिका यास्तिर्यग्वेष्टकत्रयपृथुत्वैकहस्तदीोर्णमयादिकंचलीखण्डरूपा स्यात्तस्याश्चाने दशिकाः स्युः, तां च सदशिकामये रजोहरणशब्देन भणिष्यतीत्यसौ नात्र ग्राह्या, द्वितीया त्वेनामेव तिर्यग्बहिर्वेष्टकैराच्छादयन्त्येक
कृतटीकाहस्तविस्तरादि किश्चिदधिकैकहस्तदीया वस्त्रमयी स्यात् , साऽत्राऽभ्यन्तरेति प्राडा, तृतीया त्वेतस्या एवं बहिस्तिर्यग्वेष्टकान् कुर्वती
या आधाचतुरनुलाधिकैकहस्तमानो चतुरस्रा कंवलमयी स्यात् , सा चाधुनोपवेशनोपकारित्वात्पादप्रोन्छनकमितिरूढा, दण्डिका तूपकरणसङ्ख्यायां
त्यभागौ। न गण्यते, रजोहरणस्योपष्टम्भिका मात्रत्वेन विवक्षितत्वादिति, तथा संतारुतरचोलगत्ति विभक्तिलोपासंस्तारोतरचोलकाः, पट्टा इति पट्टशब्दवाच्याः, संस्तारपट्ट उत्तरपट्टश्चोलपट्टश्चेति तत्त्वं ए० (प०८)
अन्त्यभागः (५०१०५)॥ ६२५ ॥ पूर्वोदिष्टां भजनां भङ्गाष्टकेनाह
संसटेयर हत्थो० ॥ २६ ॥ व्याख्या०-संसद्वेयरत्ति विभक्तिलोपासंस्पृष्टोऽल्पलेपेन स्वयोगेन खरंटित इतरस्वसंस्पृष्टस्तेनाखरंटितस्ततः कर्मधारयः स्यादिति सर्वत्र शेषः, हस्तो दाव्याः कर इत्येकं पदम् , तथा मत्तोवित्ति लिंगव्यत्ययान्मात्रकमपि-करोटिकादिकमपि लिंगव्यत्ययेन तदपि संस्पृष्टेतरः स्यादित्यनुकर्षणार्थ इति द्वितीय, च पुनरों भिन्नक्रमश्च, दवत्ति विभक्तिलोपात् पुनः शब्द-योजनाच्च द्रव्यं-वस्तु, पुनः सावशेषेतरदिति तत्र यस्य साधवे देवदत्तस्य मध्यात् किंचित्स्थास्यादाबुद्धरति तदाद्य, यन्मध्यातदुद्धरति तद्वितीयमिति तृतीयं, एतेषु पदेषु अष्टो-अष्टसंख्या भंगा-मेदाः स्युरिति, शेषास्त्वमी-संस्पृष्टो हस्तः संस्पृष्टं मात्रं Antan
Jan Education Intema
For Private
Personel Use Only