Pind Niryukti

Author(s): Manekyashekharsuri, Kanchanvijay
Publisher: Devchand Lalbhai Pustakoddhar Fund

Page 345

परि०९ वीराचार्यकृतटीकाया अन्त्यभागः।.
विधिनोद्धरितस्य गमनमुपभोगस्तदर्थ-तन्निमित्तं द्रष्टः तीर्थकरादिमिरनुज्ञात इत्यर्थः, संयोगः संयोजना-उद्धरितं हि घृतादि येन केनचिद् सुकुमारिकादिना सह ब्रजति तेनैव भोक्तव्यं, येन परिष्ठापनीयाज्जातं प्रायश्चित्तं तत्स्यात् , खलुरलंकारे, अयेति संयोगविशेषः प्रतिपादनानन्तर्यद्योतकः, क्रमः-परिपाटितः कारणानीत्यर्थः, तस्य संयोगस्य अयं “पत्तेय पउरलंमे" इत्यायुक्तरूपो वक्ष्यमाणश्चायं यथा भवति-जायत-इति वक्ष्यमाणश्चायं यथा रसहेउंति विभक्तिव्यत्ययाद्रसहेतुं, सविशेषशोभनत्वपादाननिमित्तं, प्रतिषिद्धस्तीर्थकरादिभिनिषिद्धः संयोगः प्रतीतः, स एव कल्पन्ते कर्तुमुचितः, ग्लानार्थ-रोगनिमित्तं यथा यस्य कस्यचित्साघोः, वा समुच्चये, अभक्तछंद-आहारे अरुचिः स्यादत्रोत्तरत्र च शेषः, तस्येस्यत्रोत्तरत्र च सामर्थ्यगम्य, तथा मुखाय उपचारात् सुखकारिसंयोजिताहाराय शुभस्य वा संयोगजाताय प्रधानाहारस्योचितयोग्यो राजपुत्रादिः स इत्यत्रापि योगः तस्य तथा अभावितः साधुचितेन संयोगरहिताहारेण भोजनकारणेनाद्यपि सम्यगनुद्यातः, यः शिक्षकादिः तस्य, चः समुच्चये, कल्पत इति सर्वत्रानुवृत्तिः, एतेषां हि सालनकादिनैवाहारोरोचत इति गाथाद्वयार्थः ।। ६४०-६४१ ॥ इति वीरगणिविरचितायां शिष्यहितायां पिण्डनियुक्तिवृत्तौ संयोजनाख्यं चतुर्थ द्वारं समाप्तमिति ॥ २ ॥ उक्तं संयोजनाद्वारमथ प्रमाणद्वारमाह
बत्तीसं किर कवला०॥ ६४२ ॥ व्याख्या-द्वात्रिंशत्प्रतीता, किरित्ति किलित्ति मध्यप्रमाणेनैव जघन्यतः स्तोका उत्कृष्टतस्तु बहवोऽपि स्युरिति वाचकः, कवला-प्रासाः आहारो-भाजनं कुक्षिपूरक इति सामीप्योपचारादरभरक एव तृप्तिकारक इत्यर्थः, भणितस्तीर्थकरादिभिरुक्तः, इह द्वारपर्यंत यावद्विशेषभणनं भुक्तैव कस्मिन् दिन इति दृश्य, पुरुषस्य-पुंसः, तथा महिलायाः-स्त्रियः अष्टाविंशति प्रतीताः-भवेति भवेयुः स्युः। कवला-पासाः, नपुंसकस्य चतुर्विशतिस्ते स्युः, परं तस्य प्रायोऽप्रवाजनीयत्वादत्र प्रमाण नोकं, इह य
Jan Education India
T
www.jainelibrary.org |