Book Title: Savchurikam Bhashyatraya
Author(s): Unknown
Publisher: ZZZ Unknown
Catalog link: https://jainqq.org/explore/600333/1

JAIN EDUCATION INTERNATIONAL FOR PRIVATE AND PERSONAL USE ONLY
Page #1 -------------------------------------------------------------------------- ________________ ce.vaM.bhASya IFSIRAM // aham // // zrImadvijayakamalasUripAdapajhebhyo nmH|| zrImaddevendrasUrIndrasaMdRbdhaM caityavandanabhASyam / (zrIsomasundarasUriviracitAvacUribhUSitam ) | vaMditu vaMdaNijje, sabai ciivaMdaNAisuviyAraM / bahuvittibhAsacunnIsuANusAreNa vucchAmi // 1 // vandanIyAn sArvAn sarvajJAna sarvAnvA // 1 // dahatiga ahigamapaNagaM, daidisi tihuggaiha tihA u vNdnneyaa| paNirvAya namukkArA, vannA solarsayasIyAlA + daza trikANi naiSedhikItrayAdirUpANi yatra dvAre taddazatrikam / abhigamAnAM caityAdipraveze vidhivizeSANAM paJcakamabhigamapaJcakam / dve mUlabimbAdvAmadakSiNalakSaNe dizau kramataH strIpuMsayoryogyatayA vandanAmadhikRtya vayete yatra tad 1 itaH param ka--'AdizabdAd guruvandanApatyAkhyAnAdiparigrahaH' itvadhikam / / Page #2 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya sAvacUri0 ACARALASS dvidik / praNipAtaH praNAmaH / varNA atra caityavandanAdhikAre namaskArakSamAzramaNAdiSu navasu sthAneSvapunaruktA dhruva- bhaNanIyAzca 1647 // 2 // . igasIisayaMtu paryA, saganauI saMpaiyA u paNa dNddaa|baar ahigIra cau vaMdaNije saraNirje cauha jinniiN||3|| | ekAzItyadhikazataM padAni namaskArAdisthAnasaptake / yadyapi 'kSamAzramaNa je ya aIyA' ityAdigatAnyatiriktAnyapi padAnyapyatra santi, tathApi pUrvabahuzrutaiH saMpadAdikaM kimapi kAraNAntaramadhikRtyaitAvantyeva padAni svasvabhASyAdiSUktAnItyasmAbhirapyetAvantyeva tAnyuktAni / evamanyatrApi nyUnAdhikatve kAraNaM vAcyam / saMpado'rthavizrAmasthAnAni / nAmastavAdiSu prAyo vizeSArthaparicchedAbhAve'pi saMgatapadatvena "pAyasamA UsAsA" itivacanAcca sAmAnyena saMpado vizrAmasthAnAni / yathoktamudrAbhiraskhalitaM bhaNyamAnatvAd daNDA iva daNDAH saralA ityrthH| te cAtra pazca zakrastavAdayaH / yadatra vandanAyA eva daNDakAH parijJApitA nAnyeSAM tadasyA evAtra mukhyatayA prastutatvAt / evamadhikArAdiSvapi vAcyam / adhikArA bhAvAIdAdyAlambanavizeSasthAnAni, te ca 12 daNDakapaJcake syuH| catvAro jinAdayo'tra 'vandanIyA' prnnaamaarcaadyrhaaH| smaraNIyAH' kSudropadravavidrAvaNAdikRte tattadguNAnucintanAdinopabRMhaNIyAH stavanIyA ityrthH| teca samyagdRSTayo devA jJeyAH,teSAmeva smaraNAghahatvAt / arhadAdInAM tu vandanIyatvena praagukttvaat| jinAzcaturdhA nAmajinAdibhedena // 3 // cauro thuI nimitta? bAra heU~ asola aagaaraa| guNavIsa dosai ussaggANaM dhuttaM ca sagavelI // 4 // 1 a-ka-ca-'kaM shtN'| 2 a-ka-'mANu' // // 2 // Page #3 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya sAvacUri0 catasraH stutayo'tra saMpUrNAyAM cUlikArUpA adhikRtatIrthakRt 1 samastAhat 2 pravacana 3 pravacanabhaktadevatAviSayA| 4 daatvyaaH| nimittAni prayojanAni phalAnItyarthaH / ayamarthaH-saMpUrNAyAmasyAM kriyamANAyAM pApakSapaNAdInyaSTau |phalAni syuH / yadatreryApathikyA api phalamupadarzitaM, tadIryApathikIpratikramaNapUrvikaiva paripUrNacaityavandaneti pratipAdanArtham / evaM taddhetupramANavarNAdInAmapi nirUpaNe kAraNaM vAcyam / 'hetavazca' phalasAdhanayogyAni kAraNAni / 'AkArA' apavAdAH kAyotsargakaraNe jnyaatvyaaH| 'stotraM' catuHzlokAdirUpaM bhaNanIyam / yadekazlokAdikaM caityavandanAyAH pUrva bhaNyate, tanmaGgalavRttAparaparyAyA namaskArA ityucyante / yattu kAyotsargAnantaraM bhaNyate, tat stutaya iti rUDhAH / caityavandanAparyante ca stotram / ayameva caiteSAM parasparaM vizeSaH; anyathA bhagavadguNotkIrtanarUpatayA srvessaameksvruuptvaaptteH| saptavelA vandanA kAryA // 4 // dasa AsAryeNacAo, save ciivaMdaNAi ThANAI / cauvIsaduvArehi, dusahassA hu~ti causayarA // 5 // __ Adya dvAre 30, dvitIye 5, tRtIye 2, caturthe 3, paJcame 3, SaSThe 1, saptame 1, aSTame 1647, navame 181, dazame 97, ekAdaze 5, dvAdaze 12, trayodaze 4, caturdaze 1, paJcadaze 4, SoDaze 4, saptadaze 8, aSTAdaze 12, ekonaviMzatitame 16, viMzatitame 19,ekaviMzatitame 1, dvAviMzatitame 1,trayoviMzatitame 7,caturviMzatitame 10,sarvANi mIlitAni 2074 // 5 // _1 ka- 'jinaguNakI-12 ka-gha- ekarUpatvApatteH' / 3 kha-'evaM' // Page #4 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya // 4 // - tini nisIhI tinni u, payohiNA tinni ceva ya pnnaamaa|tivihaa pUryo ya tahA,avatthatiya bhAvaNaM ceva / sAvacUri0 tidisi nirikkhaNaviraI, payabhUmimajaNaM ca tikkhutto| vAitiyaM muddo, tiyaM ca tivihaM ca paNihANaM _ 'trayazca' praNAmA jinasyAgre trIn vArAn zironamanAdi vidheyam // 6 // 'varNAditrika' caityavandanAgatAkSarAlambanarUpam / 'mudrAtrika' yogamudrAjinamudrAmuktAzuktimudrAkhyaka sUtrapAThasamakabhAvitayA sarvapratyUhavyapohAthai sakalasamIhitasaMpAdanArtha ca jJAtavyam / trividhaM ca caityavandanAmunivandanAprArthanAbhedAt / praNidhAnaM caityavandanAparyavasAne kuryAt // 7 // gharai jiNahara jiNapUAM, vAvAraccAyao nisIhitigaM / aggedAre majjhe, taiyA ciivaMdaNAsamae // 8 // ___ 'agradvAre' jinabhavanabalAnakapraveze, manovacaHkAyaihavyApAro niSedhya iti jJApanArtha naiSedhikItrayaM kuryAt, paramekaivaiSA #gaNyate; jinagRhAdibahirbhAvitayA ekarUpasyaiva gRhAdivyApArasya niSiddhatvAt / agradvAravihitanaiSedhikItrayAnantaraM jinadarzane 'namo jinebhyaH' iti bhaNitvA praNAmaM ca kRtvA Atmano dakSiNAGgabhAge mUlabimbaM kurvan jJAnAditrayArA-1 dhanArtha pradakSiNAtrayaM kRtvA jinagRhavyApArapratiSedharUpAM dvitIyAM naiSedhikI madhye mukhamaNDapAdau karoti / tataH praNAma 1 gha-'tinni a' | 2 kh-gh-'nirkkhnn-'| 8 kha-gha-'muddAitiyaM ti-14 k-gh-'mudraakhym'| 5 gh-'smkaalbhaavityaa'|8||4|| |ca-'samakAlatayA' / ka-gha-ca-'pratyUhavyUhavya-17 k-'naavsaane'| 8 itaH param gha-sarva hi prAyeNa utkRSTaM vastu klyaannkaamairdkssinnbhaag| eva vidheyamiti' ityadhikamupalabhyate / 9 ka-gha-niSedharUpAm // salamAnasa OMOMOME Page #5 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya truturante trikapUrva pUjAM kRtvA vandanAM cikIrSuryathocitadigavagrahasthastRtIyAM jinapUjAkaraNavyApAraparityAgarUpAMnaSedhikIM karoti // 8 // aMjelibaMdho addhoNeo a paMcaMgao atipaNAmA / savvattha vA tivAraM, sirAinamaNe paNAmatiyaM // 9 // ekaH praNAmo'JjalivandharUpaH / anya UrdhvAvanatarUpaH, UrdhvAdisthAnasthitaiH kizcicchironamanaM ziraHkarAdinA bhUpadAdisparzanaM caityAdisvarUpaH, ekAGgAdicaturAGgAntapraNAmAnAmupalakSaNamidam / ardhAni na sarvANi prakRtAGgamadhyAdaGgAnyavanatAni patra praNAme'sAvardhAvanata iti vyutpatteH / aparastu 'paJcAGgaH' paJcAGgAni jAnudvayakaradvayazirolakSaNAni bhUspRSTAni yatrata sa pshcaanggH| sarvatra vA bhUmyAkAzaziraHprabhRtiSu uktapraNAmeSu vA praNAmakaraNakAle trIn vArAn ziraHkarAJjalyAdenaM-12 manAvarttanAdinA praNAmatrika, bhavati karttavyam // 9 // ___ aMgaggebhAvabheyA, pupphAhAratthuIhi~ pUyatigaM / paMcuvArA aTThovaiyAra sabovaiyArA vA // 10 // puSpetyupalakSaNaM tena nirmAlyApanayanapramArjanAGgaprakSAlanAdyanantaraM nityaM vizeSatazca parvasu tripaJcasaptakusumAJjaliprakSepAdipUrva gandhodakAdibhiH snapana, punaH zuddhodakAdibhiH sadhAraM prakSAlanaM, sukumAlavastreNAGgaluJchanaM, vilepanAjabAdividhAna, yAvajinahaste nAlikerAdimocanaM, dhUpotkSepasugandhavAsaprakSepAdyapi ca sarvamaGgapUjAyAM syAt / AhAragrahaNAtpuSpakarapradIpajalalavaNArAtrikanRtyAdyapi gRhItam / bhAvapUjA stutibhiH sdbhuuttiirthkRdgunnpraavrtnpraabhiryaagbhiH| athavA paJcopacArA praayo'nggaapuujaavissyaa| pUjAzca gandhamAlyAdhivAsadhUpapradIpAdyAH / adhivAso gandhamAlyAdibhiH saMskAravizeSaH / anye tu eva 1 gha-'aJjalibandhaH karadvayaM saMyojya zIrSAdau sthApanam / iti vizeSeNa sphuTIkaraNam / 2 ca-'prakara' iti nAsti / Page #6 -------------------------------------------------------------------------- ________________ makkhayagaMdhadhuvadIveTiMiti vikammamahaNI, alavayAra hAdiSu ca prAya evaM pUjA caivaM.bhASya mAhuH-"tahiyaM paMcuvayArA, kusumakkhayagaMdhadhUvadIveTiM" iti / aSTopacArA'GgAgrapUjAgocarA-"kusuma 1 kkhaya 2 gaMdha 3 paIva 4 dhUva 5 nevaja 6 phala 7 jalehi~ 8 puNo / aTThavihakammamahaNI, aduvayArA havai pUyA" // 1 // napanAdibhedAnantareNa yatpazcAdipUjAbhedAnAmevamupanyAsastatpUrvapUjitAdiSu mRnmayAdibimbeSu sandhyAdiSu ca prAya evaM pUjA-181 sadbhAvitayA sarvadA sarvopayogitvAditi jJApanArtham / sarvopacArA'GgAgrabhAvapUjAtmikA / AsAM puSpAdipUjAbhyo bhedenopanyAsa ekadvitripUjArUpatvAt / yaccAnyatra-"sayamANayaNe paDhamA, bIA ANAvaNeNa annehiM / taiyA maNasA saMpADa-| NeNa varapupphamAINaM" // 1 // iti pUjAtrikamuktam , tat kAyavAgmanoyogitayA karaNakAraNAnumatibhedatayA ca sarvapUjAntargatamiti na pRthagbhAvitam / evam-"vigdhovasAmigegA, abbhudayapasAhaNI bhave biiaa| nivuikaraNI taiyA, phalayA u jahatthanAmehiM" // 1 // ityapi trikamaGgAdipUjAphalAbhidhAyitayA pUjAkAryatvena tadabhinnatvAt // 10 // bhAvija avatthatiyaM, piNDatthe payattha rUvarahiattaM / chaumattha kevelitaM, siddhattaM ceva tassattho // 11 // hU~ nhavaNaccagehi~ chaumattha vatthapaDihAragehi~ kevailiyN| paliyaMkussaggehi a, jiNassa bhAvija siddhattaM // 12 // | snapanamarcI ca kurvantIti snpnaarckaaH| tatazca snApakaiH parikaroparighaTitagajArUDhakarakalitakalazairamaraiH, arcakaizca tatraiva ghaTitamAlAdhAraiH kRtvA jinasya chadmasthAvasthAM bhAvayet / chadmasthAvasthA ca tridhA-janmAvasthA 1, rAjyAvasthA 2, __1 k-hnnnnii'| 2 gha-rUpasthaM dhyAnaM hi jinabimbAdidarzanamAtrAdapi sidhyati / uktaM ca-"varNAdipratimAnAmahadrUpaM yathAsthitaM pazyet / / saprAtihAryazomaM, yattaddhyAnamiha rUpastham " // 1 // ityasyA gAthAyA upari ityevaMrUpamadhikamasti na zeSapratyantareSu // . Page #7 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya sAvacUri. zrAmaNyAvasthA 3 ca / tatra svapanakArairjanmAvasthA, mAlAdhArai rAjyAvasthA, zrAmaNyAvasthA tu bhagavato'pagatakezazIrSamukhadarzanAtsujJAnaiva / prAtihAryaiH kevalikAmavasthAM bhAvayet / tatra parikaroparitanakalazobhayapArzvaghaTitaiH patraiH kaGkelli: 1, mAlAdhAraiH puSpavRSTiH 2, vINAvaMzakaraiH pratimobhayapArzvavartibhirdivyo dhvaniH 3, pratimAmUrdhapazcAdbhAge'hatkAyataH tejaHpuJja suraiH saMpiNDya tadrUpasukhAvalokanAya-rAtrAvapi tamo'panayanArthaM ca jinazirasaH pazcAtkRtaM bhAvalayAyamAnaM bhAmaNDalaM 4, dundubhikai chatratrayopari nirmApitairvAdyamAnA bherayo mahADhakkAH smaryante 5, cAmara 6 siMhAsana7cchatra 8trayANi prakaTAnyeva, paryaGkAsanena-"antardakSiNajaMghoorvA mAhiM yatra nikSipet / dakSiNaM vAmajanovostatparyaGkAsanaM matam // 1 // paryo nAbhigottAnadakSiNottarapANikaH" iti lakSaNena kAyotsargeNaM pratItena bhAvayetsiddhAvasthAm // 11 // 12 // uDDA'hotiriANe,tidisANa nirikkhaNaM caijahavApicchimadohiNavAmANa jiNamuhannathadiTThijuo 13 // 'IryApathikI pratikAmatA trIn vArAn padanyAsabhUmiH pramArjanIyeti sptmtrikbhaavaarthH|| 13 // __ vannatiyaM vainnatthAlaMbaNamAlaMbaNaM tu paDimAI / jogajiNemuktasuttImuddAbheeNa muddatiaM // 14 // varNAH stutidaNDAdigatAnyakSarANi, te ca sphuTasaMpadacchedasuvizuddhA anyUnAtiriktA uccAryAH / arthazca teSAmeva yathAparijJAnaM cintyaH / 'AlambanaM tu' devAn vandamAnasya pratimAdi / AdizabdAdAvAdAdiparigrahaH // 14 // 1g-gh-'sujnyaataiv'| 2 ka-gha-'mUrkhaH pa-13 itaH param ka-ca-'ca' itydhikm| 4 ito'rvAk ka-dha-'sugamA' na zeSeSu / 5 itaH param ka-gha-'atrAnukto'pi jJeyaH' ityadhikam / 6 ka-'yathAvagamam / / // 7 // Page #8 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM. bhASyaM // 8 // anaMtariaMgulikosAgArehiM dohi~ hatthehiM / piTTovari kupparasaMThie hi~ taha jogamuddati // 15 // ubhayakarajoDanena parasparamadhyapraviSTAGgulibhiH kRtvA padmakozAkArAbhyAM dvAbhyAM hastAbhyAM tathodarasyopari kuhaNikayA vyavasthitAbhyAM yogo hastayoryojana vizeSastatpradhAnA mudrA yogamudrA bhavatIti gamyam // 15 // cattAri aMgulAI, purao UNAI jattha pacchimao / pAyANaM ussaggo, esA puNa hoi jiNamuddA // 16 // aGgulAni svakIyAnyeva pAdayorutsargaH parasparasaMsargatyAgo'ntaramityarthaH / jinAnAM kRtakAyotsargANAM satkA, jinA vA vibhajetrI mudrA jinamudrA // 16 // muttAsuttImuddA, jattha samA dovi gabbhiA hatthA / te puNa niDAladeze, laggA anne alaggati // 17 // muktAzuktiriva mudrAM hastavinyAsavizeSAtmikA muktAzuktimudrA, yasyAM 'samau' nAnyonyAntaritAdyaGgulitayA viSamau 'dvApi' na tu mukuTAJjalimudrayoriva kadAcideko'pi garbhitAviva garbhitau unnatamadhyau na tu nIrandhrau cipiTAvityarthaH / hastau karau syAtAm / tau punarubhayato'pi sollAsau karau bhAlasthalamadhyabhAge lagnau kRtvA pazcAdvidhinA praNidhatte ityeke / anye punastatrAlagnAnityevaM vadanti / netramadhyabhAgavakAzagatAveva bhramayitvA anyathA vA yathAnnAyaM puruSastriyA vAzritya samAdheyam // 17 // 1 ka-dha- 'sAGgulitayA' / 2 'puruSeNa' iti bhavet paraM tathA kApi na labhyate // sAvacUri0 // 8 // Page #9 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASyAta ____AsAM viSayavibhAgamAha sAvacUri0 paMcaMgo paNivAo, thayapADho hoi jogamuddAe / vaMdaNa jiNamuddAe, paNihANaM muttasuttIe // 18||sh pazcAGgAni vivakSitavyApAravanti yatra sa paJcAGgaH, praNipAtaH praNAmaH, praNipAtadaNDakapAThasyAdAvavasAne ca karttavya-13 tayA labdhaitannAmA, sa cotkarSataH paJcAGgaH kaaryH| yatpunaH "vAmaM jANuM aMcei" ityAdyuktaM, tatprabhutvAdikAraNAzritatvAd na yathoktavidhibAdhakatayA prabhavitumarhati / yadyapIha pazcAGgaH praNipAta ityuktam , tathApi paJcAGgayA mudrayA praNipAtaH | kArya iti draSTavyaM, mudrANAmevAdhikRtatvAt / nanvevaM 'muddAtiyaM' iti uktasaMkhyAvighAtaH, na yogamudrAdayo hyeva parisaM-18 khyAtAH, sUtroccArasamakAlabhAvitayA mUlamudrAtrayarUpatvAt / mukuTAJjalipaJcAGgImudrAdayastu praNAmakaraNakAlabhAvitvenottaramudrArUpatvAna prijnyaataaH| yadapi-"karayalapariggahiyaM sirasAvattaM dasanahaM matthae aMjaliM kaTTa evaM vayAsi" ityuktaM | dRzyate, tadapi sUtroccArasyAdivinayavizeSadarzanaparaM, na punastathAsthitasyaiva sUtroccArakhyApanaparaM, anyadApi nRpAdivijJa-18 panAdAvapyAdau tathApratipatterbhaNanAt , tathAsthitasya vijJapanAderadarzanAt / yadyevaMsthitasyaiva sUtrapAThastato'pihitamukhatvena dharmarucisAdhvAdInAmapi saavdybhaassaapttiH| stavapAThaH zakrastavAdibhaNanaM bhavati karttavyo yogmudryaa| iha sAdhuH zrAvako vA caityagRhAdau vidhinA triH pramRjya kSititalanihitajAnuyugaH karasatyApitayogamudraH praNipAtadaNDaka paThati / yatpunajJAtAdharmakathAdiSu dharmarucisAdhvAdicaritAnubAde bhaNitam "puratthAbhimuhe saMpaliyaMkanisanne karayala-" ityAdi tatsAkSA1 ka-'vyAghAtaH' / 2 ka-ga-'yadyapi' / 3 itaH param ka-gha- 'zakrastavAparaparyAyanAma' ityadhikam // SECREENAS yadapi darzanapara, na punanAdaradarzanAt / kartavyo yogadaNDakaM paThati tatsAkSA 4515GEECASSASSASSACRECASS ALA Page #10 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASyaM sAvacUri0 // 10 // ROOMSONAGACROSAX jinabimbAdyabhAvazarIrAzaktyAdikAraNAzritaM na punaH "bhUminihiubhayajANuNA" ityAdividherbAdhAvidhAyi, caritAnu-5 vAdavihitatvAt / anyathA vA yathAmnAyaM sudhIbhiH samAdheyam "vaMdaNamarihaMtacejhyANa" ityAdidaNDakairjinabimbAdInAM | |jinamudrayA karttavyam , iyaM ca pAdAzritA daNDakAnAmapi stavarUpatvAt / yogamudrA'pyatra saMgataiva, sA ca hastAzritA, |ata ubhayorapyanayorvandane pryogH| praNidhAnam "jaya vIrAya" ityAdi muktAzuktyA kAryam // 18 // paNihANatiyaM cei, muNivaMdeNa patthaNAsarUvaM vaa| maNavayakAegattaM, sesatiyattho ya payaDutti // 19 // ___ AdyaM praNidhAnaM caityavandanArUpam "jAvaMti ceiyAI" ityAdi / dvitIyaM munivandanArUpam "jAvaMta kei sAhU" ityaadi| tRtIyaM prArthanAsvarUpam "jaya vIyarAya" ityaadi| nanvetatpraNidhAnatrika caityavandanAvasAne kriyate,tataH zeSA vandanA praNidhAna-TU rahitA ityAzaGkayAha-'vA' ityathavA dvitIyamapi praNidhAnatrikamasti yatsamastacaityavandanAyAM vidhIyate / manovacaHkAyAnAmaikAgryamakuzalarUpANAM nivartanaM zubhAnAM pravartanam / zeSatrikayoH pradakSiNAtrikatripadabhUmipramArjananikalakSaNayordvayorarthaH prakaTa eva / eSAM caivaM kAraNaphale-"kammANa mohaNIyaM, jaM valiyaM tIsaThANaganibaddhaM / takkhavaNaTThA eyaM, tigadasagaM hoi nAyavaM // 1 // iya dahatigasaMjuttaM, vaMdaNayaM jo jiNANa tikAlaM / kuNai naro uvautto, so pAvai sAsayaM ThANaM" // 2 // 19 // saccittadavamujjhaNamaccittamaNajjhaNaM maNegattaM / igasADiuttarAsaMgu aMjalI sirasi jinnditttte||20|| saccittadravyANAM svAGgAzritAnAM kusumAdInAmujjhanam 1 / acittAnAM hArAdInAM dravyANAmanujjhanam 2 / mnaikaa1k-gh-'nihiyu-|| ACCCCCESCRACROCAXC // 10 // Page #11 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya sAvacUri0 // 11 // ACANCERCASSESALSACH gyam 3 / ekazATaka uttarAsaGgaH, ekaH zATako dezAntaraprasiddhaH pRthulapaTAdirUpo yatra sa uttarAsaGgaH, prAvaraNavastraM tena kRtvottarAsaGgaH uttarIyakaraNam 4 / anena ca nivasanavastreNottarAsaGgakaraNaniSedhamAha-ekagrahaNaM punaruttarAsaGgeDanekavastraniSedhArtham, na tu sarvathoparitanaprAvaraNavastrasya / evaM ca parihitaikavastro dvitIyena vastreNottarAsaGgaM kuryAdityarthaH / 'aMjalI' iti aJjalibandhaH kAryaH 5 / etau ca puruSamAzritya / strI tu savizeSaprAvRtAGgI vinyaavnttnultaa| vRddhasaMpradAyAttu sAMprataM strINAM vastratrayaM vinA devArcAdi kartuM na kalpate // 20 // iya paMcavihAbhigamo, ahavA muJcati rAyacinhAiM |khNggN chattovANaha, mau~DaM camare apaMcamae // 21 // ___ athavA na kevalaM saccittAnyeva dravyANi mucyante / kiM tarhi ? acittAnyapi rAjacihnAni rAjalakSaNAni mucynte||21|| vaMdaMti jiNe dAhiNadisiTTiyA purusa vAmadisinArI navakarajahanna sakirajiTTa majhaggaho seso||22|| jinAn jinapratimAdakSiNadizi mUlabimbadakSiNadigbhAgasthitAH puruSAH / anyadizadhAvagraha uktaH-"ukosasahi 1 pannA 2, cattA 3 tIsA 4 dasaha 5 paNadasagaM 6 / dasa 7 nava 8 ti 9 du 10 ega 11 x 12, jiNuggahaM bArasavibheyaM" 1 // iti / etAvatAca ardhahastAdArabhya SaSTihastebhyazcArvAg gRhacaitye caityagRhe vA yathA jinabimbasyocchAsAdijanitAzAtanA na syAttathAvagrahabahiHsthitairdevavandanA kAryA // 22 // namukAreNa jahannA, ciivNdnnmjhdNddthuijualaa| paNadaMDathuicaukkagathayapaNihANehi~ ukkosA // 23 // 1 1 itaH param ka-gha-'vAmadizi nAryaH' ityadhikam / 2 gha-'navakAreNa // // 11 // Page #12 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya sAvacUri0 // 12 // namaskAreNAJjalibandhazironamanAdilakSaNapraNAmamAtreNa / yadvA "namo arihaMtANaM" ityAdinA / athavaikena zlokAdirUpeNa / namaskAreNeti jAtinirdezAbahubhirapi namaskAraiH / yadvA namaskAreNa praNipAtAparanAmatayA praNipAtadaNDakenaikena / madhyA madhyamA, daNDakazca "arihaMtaceiyANaM" ityAyekaH, stutizca pratItA, ekA tadanta eva yA dIyate, te eva yugalaM yasyAM sA daNDastutiyugalA caityavandanA / zakrastavo'pyAdau bhnnyte| athavA daNDayoH zakrastavacaityastavarUpayoyugalaM stutyozca yugalaM yatra sA daNDastutiyugalA / iha caikA stutiH caityavandanAdaNDakakAyotsargAnantaraM zlokAdirUpatayA | anyAnyajinacaityaviSayatayA'dhruvAtmikA, tadanantaraM cAnyA dhruvA "logassujoyagare" ityAdinAmastutisamuccArasvarUpA / yadvA daNDakAH zakrastavAdayaH paJca, stutiyugalaM ca samayabhASayA stuticatuSTayamucyate / yata AdyAstisro'pi stutayo vandanAdirUpatvAdekA gaNyate, caturthI stutiranuzAstirUpatvAd dvitIyA ucyate / tathA paJcabhirdaNDakaiH stuticatuSkeNa stavena praNidhAnena cotkRSTA // 23 // anne biti igeNaM, sakkathaeNaM jhnnvNdnnyaa| tahugatigeNa majjho, ukkoso cauhi paMcahi vA // 24 // tatra "iriyAe purva vA, paNihANaMte va sakthayabhaNaNe / duguNaciyavaMdaNaMte, va huMti sakkatthayA tinni // 1 // igavAra| vaMdaNe putra 3 paccha 4 sakkathaehi te curo| duguNiyavaMdaNae vA, puyi pacchA va sakkathae // 2 // sakkathao ya iriyA, duguNiyaciivaMdaNAi taha tinni / thuttapaNihANa sakatthao ya iya paMca sakkathayA" // 3 // 24 // 1 gha-kha-'ityAdikaH' 12 ca-'atra' // // 12 // Page #13 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvacUri cai.vaM.bhASya jANU karaduguttamaMgaM c|sumhtthnmukkaaraa, iga duga tiga jAva aTThasayaM // 25 // yAvadaSTazataM namaskArAn bhaNitvA praNipAtaM kuryAt / vaikAlikavadaSTazatanamaskArabhaNanaM prAyaH puruSAnitaM saMbhAvyate // 25 // // 13 // arDaMsahi aTTavIsA, navanau~sayaM ca dusysaignuyaa| doguMNetIsa dusaiMTTA, dusole aDanaiyasaya duvainesayaM // 26 // iya navakArakhamAsamaNairiyasakatthayAidaMDesu / paNihANesu a aduruttavannasolasayasIyolA~ // 27 // | 68 varNA 'navakAra' iti paJcamaGgalamahAzrutaskandhasUtre 'havai maMgalaM' iti pAThena / 28 'khamAsamaNa' iti chobhavandanakasUtre / 199 'iriya' iti IryApathikyAM pratikramaNazrutaskandhasUtre ityarthaH / 'icchAmi paDikkami' ityAdi yAvat 'ThAmi kAussaggaM' etadantatvAdaSTamyAH saMpadaH / etadantAyA eva cAsyAH padAderapi parijJAsyamAnatvAt parataH kAyotsavargadaNDakatvAcca / 297 'sakkatthaya' iti praNipAtadaNDakasUtre 'sabe tiviheNa vaMdAmi' iti yAvat / etadantasyaiva hi vRddhasaMpradAyena praNipAtadaNDakatayA rUDhatvAt / caityastavadaNDake 229 'appANaM vosirAmi' iti yAvat / anye tu 'uDui| eNaM' iti paThantaH 230 manyante / nAmastavadaNDake 260 'sabaloe' iti yAvat / daNDakavarNAnAM saMkhyAtumiSTatve'pi| adviruktA ityanenAgretanakAyotsargAkSarANAmaparijJAnAt / zrutastavadaNDake 216 'suassa bhagavao' iti yAvat / 1gha-ca-ito'rvAg 'gAthAyAm' ityadhikam / 2 ka-gha-ca 'vaitaalik-'| ESSASARAN 47ECE%%%%% pAtadaNDakasUtra ra cAsyAH padAderapi pAzama pddikmi| // 13 // % vi02 %A5 Page #14 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASyaM siddhastavadaNDake 198 'sammaddihisamAhigarANaM' iti yAvat / daNDakavarNasaMkhyAyAH parijJAnAt 'sakkatthayAidaMDesu' iti / vacanAt 'vosirAmi' ityantasya daNDakatayA rUDhatvAt / ito'dhikAkSarANAmaparigaNanaM tu 'adurutta' iti vacanena punrbh||14|| NyamAnAnAmagrahaNAt / praNidhAneSu 'jAvaMti ceiyAI 1' ityAdi 'jAvaMta kei sAhU 2' ityAdi 'jaya vIyarAya' ityAdi| yAvat 'AbhavamakhaMDA 3' iti caturthagAthAsUtreSu 152 / adurutta' iti ye dvitryAdivelaMna bhaNyante te sarva saMkhyayaikatrIkRtAH 18/1647 atra syuH / 'annattha UsasieNa' ityAdibhiH punaH punaH procyamAnavaNaistu saha 2384 syuH| 'uDuieNaM' iti pAThApekSayA tvekAnanavatyadhikAni trayoviMzatizatAni 2389 / ryApathikIcaityastavAdidaNDakacatuSTayakAyotsargeSu paJcasu pratyekamekaikAdhikAkSarasadbhAvena varNapaJcakavRddherdvitIyavela bhaNyamAnazakrastavadaNDakavaNaistu saha 2681, prAgvadikArapaJcakena saha 2686 / evaM caityastavAdivarNasaMkhyAnaM sarvavandanAkartRbhaNanIyAditvena niyatatvAt , zeSastutistotrAdivarNAnAM tu aniyatatvAnna parisaMkhyAnam // 26 // 27 // nevabattIsatitIsI, ticttaiaviissolviisNpyaa| maMgalairiyAsaktatthayAisuM egasIisayaM // 28 // 9 padAni paJcamaGgalamahAzrutaskandhe / 32 IryApathikyAM 'ThAmi kAussagaM' iti yAvat / parataH kAyotsargadaNDaka-18 tatvAt / kAyotsargapadAnAM ca tadakSaravaJcaityavandanAdaNDake maNi (Nayi) SyamANatvAt 'adurutta' ityatrApyanuvartamAnAcca / (33 zakrastave 'namo jiNANaM jiyabhayANaM' iti padAntAni / 'jeya aIyA' iti gAthApadAni tu kiMcitsaMpatsvananupravezA 1 kha-'bhANyAnAm' / a-g-c-'bhnnyaanaam'| 2 ka-gha-yat / ka-kha-ga-ca-ca-IryApathikAyAm' itthamedhopalabhyate // OMOMOMOMOMOM // 14 // Page #15 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASyaM dikaM kAraNamapekSya pUrvairnoktAnItyatrApi na gaNitAni / evaM dhamAzramaNapraNidhAnapadAparijJAne'pi yathAparijJAtaM kAraNAntaraM sAvacUri0 vAcyam / 43 caityavandanAdaNDake 'appANaM kosirAmi' itipadAntAni / nAmastave 28 'siddhA siddhiM mama disantu' iti // 15 // padAntAni, parataH kAyotsargadaNDakatvAdityAdi carcaH prAgvat, akSaravaccAgrimadaNDakapadapramANApratijJAnAcca / 'sakkatthayAisuM' ityatra daNDakazabdavyudAsena sAmAnyataH stavamAtragrahaNAt / evamagrato'pi yathoktapadasaMkhyAne kAraNamavaseyam / / 116 zrutastave catuSpadAtmakagAthAdvayavRttadvayamite, zeSapadAgaNanakAraNaM tu prAguktam / 20 siddhastave gAthASazcakaM yAvat pratigAthaM padacatuSTayabhAvAt, parataH kAyotsargadaNDakasUtratvAttatpadAnAM ca tatsaMpadAmivApratijJAnAt pUrvAcAryaistathAgaNanAt 'daMDesu' iti abhaNanAcca 'adurutta' iti vacanAcca / yadyapi 'sabaloe 1 suassa bhagavao 2 veyAvaccagarANaM ityAdi yAvat 'samAhigarANaM' itipadAnAM pUrva varNagrahaNAnaNaM prAmoti / anyaiH 'sakatthayapamuhadaMDesu' iti daNDakapratijJAnAdapi ca, tathApyadviruktA itivacanena tatsaMpadAmagaNi (Nayi) SyamANatvAttadantargatAnAM padAnAmapyatrAgaNanam / / etAni ca saptasthAnapadAnyekatrIkRtAni 181 bhavanti / "aDavIsA cauyAlA, cauyAlatitIsapayaguvannasayaM / iriyAthui tigusagge, paNaaDachacca saMpayasagIsA // 1 // " iti kAyotsargacatuSTayapadaiH 149 sahitAni 330 padAni syuH // 28 // 18a~DarTanave?ya avIsasolasayavIseMvIsAmA / kamaso maMgalairiyAsakathayAIsu saganauI // 29 // 18 Ta // 15 // 811 ka-dha-'parijJAnam' / 2 a-kha-ga-dha-'appANaM vosirAmi iti padAntAni' iti nAsti / ka-gha-pustakayoH evAsti para sopayogitvena dAmUle aaitH| kha-ga-carcA'| 4 kha-'maMgalairiyAsakvasthayAidaMDesu' // HALASASARASHALA Page #16 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM. bhASyaM // 16 // vizrAmA vizramaNasthAnAni saMpado mahApadAnItyeko'rthaH / paJcamaGgalamahAzrutaskandhe mahApadAni 'pAyasamA UsAsA' iti vacanAducchrAsapUraNArthamaSTau / ayamarthaH - ihAnyatrApi yatra kAyotsarge'STacchrAsapUraNArthaM navakArazcintyate, tatra mahApadeSu vizrAmaM kurvadbhiste pUraNIyAH / ata eva tapo'pyatrASTrAvAcAmAmlAni pratimahApadmekaikAcAmlakaraNAt, AdyantopavAsAnAM tu pUrvottaracaraNAnupAtitvAdaSTau saMpadaH, saMgatArthapadaparicchinnAtmikAH, sAMgatyena padyate paricchidyate'rtho yakAbhiriti vyutpatteH / IryApathikyAM pratikramaNazrutaskandhe 'ThAmi kAussaggaM' iti proktaprocyamAnAvadhipramANe atrApyaSTA cAmAmlapramANatapaso bhaNitatvAt / zakrastave 9 'jiyabhayANaM' iti yAvat / 8 saMpadaH 'abbhuvagamo' ityAdyarthAdhikArASTaka paricchinnAzcaityastave / evaM caturviMzatistave ekazlokagAthASaTkapramANe 28 zlokAdicaturthAMzarUpAH / parataH kAyotsargadaNDakatvAttadgatASTasaMpadAM prAkU caityastave gaNitatvAt 'adurutta' iti atrApyanuvarttanAt / 16 zrutastave gAthAdirUpacaturvRttapramANe / 20 siddhastave gAthApazcakapramANe / etAzca militA apunaruktAH 97 syuH / yadA tu " iriyAthuitigusagge, paNa 1 i 2 aDa 3 chacca saMpayasagIsA" iti bhaNiterIryApathikInAmastavAdistutitraya kAyotsargagatAH 5 / 8 / 8 / 6 / punaruktA api 27 saMpado gaNyante tadA 124 syuH // 29 // saMprati sukhAvabodhArthaM sthAnasaptake'pi pratyekaM yugapadvarNapadasaMpatsaMkhyAM saMpadAdyapadAni ca bibhaNiSuH prathamaM namaskAre tadAha vannaTThasaTThi navapaya, navakAre aTTha saMpayA tattha / sagasaMpaya payatullA, satarakkhara aTThamI dupayA // 30 // 1 kha-ga - ' saMgatArthAH' ityasamastam / 2 a-ka-gha - 'pramANa' iti nAsti // sAvacUri // 16 // Page #17 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pai.vaM.bhASya sAvacUriH // 17 // "navakkharadRmi dupaya chaTThI" ityanye // varNAH 68 namaskAre / uktaM ca navakArapaJjikAsiddhacakrAdau-"paMca payANaM paNatIsavanna cUlAivanna tittIsaM / evaM imo se samappai, phuDamakkharaaThThasaThThIe" // 1 // tathA-"satta 1 paNa 2 satta 3 sattaya 4 nava 5 aThThaya 6 aThTha 7 ahama nava 9 hu~ti / iya paya akkharasaMkhA, asahU pUrei aDasahI" ||2||n caivaM cUlAyAM zlokacchandobhaGga gAthAnAmacchando'ntararUpatvAt asyaaH| tathASTau saMpada upadhAnavidhyAdau aSTAdhyayanAdyAtmakatayA pratyadhyayanamekaikAcAmlakaraNAdaSTAnAmevAcAmlAnAM bhnnnaat| atha kathaM navasu padeSvaSTau saMpadaH? ityAha-'tattha' iti tAsvaSTAsu saMpatsu madhye krameNa sapta saMpadaH padaistulyAH, aSTamI punaH saMpatsaptadazAkSarapramANA paryantavartipadadvayAtmikA ca / evaM vA caturthapAdasya pAThaH-'navakkharadRmi dupaya chaTThI' aSTamI saMpat 'paDhamaM havai maMgalaM' iti navAkSarapramANA / SaSThI tu 'eso paMca namukkAro, sabapAvappaNAsaNo' iti dvipadamAnA SoDazAkSaretyarthaH / uktaM ca-"aMtimacUlAi tiyaM, sola 142 navakkharA juraM ceva / jo paDhai bhattijutto, so pAvai sAsayaM ThANaM" // 1 // mahAnizIthe tu sphuTAkSaraM 'havai maMgalaM' iti bhaNitaM shriivjrsvaamipaadaiH| tathA ca tatraiva-"eyaM tujaM paMcamaMgalamahAsuakkhaMdhassa vakkhANaM taM mahayA pabaMdheNaM aNaMtagamapajjavehiM suttassa ya pihubhUyAhiM nijuttibhAsacunnIhiM jaheva aNaMtanANadaMsaNadharehiM titthayarehiM vakkhANiyaM taheva samAsao vakkhANijaMtaM Asi aha annayA kAlaparihANidoseNaM tAo nijuttibhAsacunnIo vucchinnAo / io ya vaccaMteNaM kAlasamaeNaM mahiDDipatte 1gha-ca-'pUreya' / 2 ga-'gAthAdAracchando-13 a-'jahannayA' / kha-ga-ahannayA' / 4 ka-ca-mahaDvipatte // // 17 // Page #18 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai vaM.bhASya : payANusArI vairasAmI nAma duvAlasaMgasuahare smuppnne| teNesopaMcamaMgalamahAsuakkhaMdhassa uddhAro mUlasuttassa majhe lihio| // 18 // mUlasuttaM puNa suttattAe gaNaharehiM, atthattAe arihaMtehiM bhagavatehiM dhammatitthakarehiM tiloyamahiehiM vIrajiNiMdehiM paNNaviyaMti esa vuddddsNpyaao| ittha ya jattha payaM payenANulaggaM suttAlAvagaM na saMbajjhai, tattha tattha subaharehiM kulihiyadosona dAyaboti / kintu jo eyassa aciMtaciMtAmaNikappabhUyassa mahAnisIhasuvakkhaMdhassa puvAriso Asi / mathurAyAM supArzvanAthastUpe / paJcadazopavAsaiH kRtaiH zAsanadevyA mamArpita iti / tahiM ceva khaMDAkhaMDIe uddehiyAiehiM heUhiM bahave pattagA parisaDiyA, tahAvi accaMtasumahatthAisayaMti imaM mahAnisIhasuakkhaMdha kasiNapavayaNassa paramasArabhUyaM paraM sattaM mahatthaMti kaliUNa parayaNavacchalattaNeNaM bahubhavasattovayAraM ca kAuM tahA AyahiyaTTayAe AyarivaharibhaddeNaM jaM tasthAyarise ditaM savaM samaIe sohiUNa lihivaMti / annehipi siddhaseNadivAyaravuDavAijakkhaseNadevaguttajasavaddhaNakhamAsamaNasIsaraviguttanemicaMdajijANadAsagaNikhamagasaJcasiripamuhehiM jugapahANasuaharehiM bahumaNNiyamiNaMti" / namaskAraniyuktAvapi varSazatAttadyAca pUrva-18 TrapUrvatarapratiSu 'havAI' iti pATho dRzyate / zrImalayagiriNApyAvazyakavRttiM kurvatA vRttimadhye gAthA, 'havAI' iti pAThata eva likhitaa||30|| IryApathikI kSamAzramaNapUrvikA pratikramyata iti tadakSarasaMkhyAmAhajApaNivAya akkharAI, aTThAvIsaM tahA ya iriyAe / mavanauyamakkharasayaM, dutIsapayasaMpayA ah||31|| | 1 ca-'vayara- / ka-gha-'mUlasuttamajjhe / a-ka-gha-samarpitaH / 4 kha-1-'uddehi Aehi / 5 itaH param ca-'saccasiripamuhehiM' ityantaM nAsti / 6 kha-'taheva' / RRCRACARSHA // 18 // Page #19 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya // 19 // ASSURAH249 / praNipAte kSamAzramaNe'kSarANi 28, IryApathikyAM varNAH 199, 'ThAmi kAussaggaM' iti yAvat / kAyotsargadaNDakavarNa- sAvacUri0 sahitAstu 340 / apare tu 'micchAmi dukaDaM' iti paryavasAnam 'vaNNANa sahasayaM' iti bhaNanti // 31 // yasyAM saMpadi| yAvanti padAni santi tatsaMkhyAmAdyapadaparijJAne ca zeSapadAni sukhena jJAyante ityAdyapadAni 'ceyopathikIsaMpadAmAha duga duga iga cau iga paNa igAra chaga iriya saMpayAi pyaa| icchA Iri garma pANA, je me egidi abhi tassa // 32 // 'icchA' iti varNadvayasUcitAdyapadA 'icchAmi 1 paDikkamiuM 2' iti padadvayaparimANAbhyupagamasaMpat 1 / 'iri' ityabhihitAdyapadA 'iriyAvahiyAe virAhaNAe' iti padadvayaniSpannA kAryasaMpat 2 / 'gama' ityanena 'gamaNAgamaNe ityekapadamAnA sAmAnyahetusaMpat 3 / 'pANA' ityanena 'pANakkamaNe 1 bIyakramaNe 2 hariyakkamaNe 3 osAuttiMgaSaNagadagamaTTImakaDA saMtANAsaMkamaNe 4' iti padacatuSkamAnA vizeSahetusaMpat 4 / 'je meM' ityanena 'je me jIvA virAhiyA' ityekapadamAnA saMgrahasaMpat 5 / 'egidi' ityanena 'egidiyA' ityAdi padapaJcakamitA jIvabhedAbhidhAyinI saMpat 6 / 'abhi' itya-5 |nena 'abhihayA' ityAdi 'tassamicchAmi dukkaDaM' ityantaikAdazapadamAnA virAdhanAbhedamalyApikA saMpat 7 / 'tassa' itya nena 'tassa uttarIkaraNeNaM' ityAdi 'ThAmi kAussagga' ityantapadaSadamAnA pratikramaNaprakArAntarapratipAdikA saMpat 8 // |etAsu ca pUrvAH paJca I-pathikyAH zrutaskandhasva mUlasaMpada ucyante, zeSAstu timraH cUlikAsaMpadaH // 32 // 1 gha-saMpadamAha' 12 gh-c-'biraadhnaavibhe-|| Page #20 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvacUri0 cai.vaM.bhASya etAzca evamarthAdhikArAbhidhAyinyA asyA gAthAto vyAkhyAtA:| abbhuvegamo nimittaM, oheyaraheu saMgaihe paMca / jIvavirAhaNapaDikarmaNabheyao tinni cUlAe // 33 // // 20 // zakrastavasaMpadAM padasaMkhyAmAdyapadAni cAhadu-ti-cau-paNa-paNa-paNa-du-cau-ti-paya skkthysNpyaaipyaa| narmu AiMga puriso loe~ abhaya dhamma paGiNa sevaM // 34 // ___ 'namu' iti sUcitAdyapadA 'namutthuNaM arihaMtANaM 1 bhagavaMtANaM 2' iti padadvayamAnA, evaMvidhA eva bhagavanto vivekinAM stotavyA iti stotavyasaMpat 1 / asyA eva 'AigarANaM' ityAdipadatrayamAnA hetusaMpat 2 / AdyAya eva 'puri suttamANaM' ityAdipadacatuSkamAnA hetuvizeSasaMpat 3 / AdyAyA eva 'loguttamANaM' ityAdipaJcapadamAnA sAmAnyenopayoga18 saMpat 4 / upayogasaMpada eva 'abhayadayANaM' ityAdipadapazcakamAnA'bhayadAnAdibhyo yathokkopayogasiddhehe tusaMpat 5 / AdyAyA eva 'dhammadayANaM' ityAdipadapaJcakamAnA vizeSopayogasaMpat 6 / AdyAyA eva 'appaDihaya' ityAdipadadvayamAnA sakAraNA svarUpasaMpat 7 / 'jiNANaM jAvayANaM' ityAdipadacatuSkamAnA svatulyaparaphalakartRtvasaMpat 8 / 'sabannUrNa' ityAdipadatrikamitA 'jiyabhayANaM' itiparyantA siddhAvasthAmAzritya saMpat 9 / yadbhASye-"sabannuyAi paDhamo, bIo sivamayalamAi AlAvo / taio namo jiNANaM, jiyabbhayANaMti nidiho"||1|| evaM ca-33 AlApakapramANo'yam // 34 // - 1 ka-pra-'trayastriMzadAlApakapramANo'yam' // SMSSASSOSALAMA Page #21 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya // 21 // etAzcaivametAnAdhikArAnAzritya vibhaktAH sAvacari0 thoavasaMpaiyA ohe iyairaheUoga ta U / savisesuvaoga saruvaheu niyasarmaphalaya mukhe // 35 // dosaganauyA vannA, navasaMpaya paya titIsa skkthe| ceiyathayaTTa saMpaya, ticttpyvnndusygunntiisaa||36|| caityastavasya saMpadgatapadasaMkhyAdyapadaparijJAnArthamAhadu cha saga nava tiya cha cau chappaya ciisaMpayA payA pddhmaa| arihaM vaMdeNa saddhA, anna suhema evaM jo tA~va // 37 // | 'arihaMtaceiyANaM 1 karemi kAussaggaM 2' iti dvipadAbhyupagamasaMpat 1 / kimarthaM kAyotsargaH kriyate iti 'vaMdaNavatti-15 yAe' ityAdipadaSadamAnA nimittasaMpat 2 / kAyotsargaH zraddhAdibhirvinA kriyamANo'pi neSTArthasAdhaka iti 'saddhAe' ityAdisaptapadamAnA hetusaMpat 3 / kRto'pyutsargo nAkAraivinA niraticAraH zakyaH kartumityata AkArasaMpatrayam / tatra sahajA 1'lpa 2 bahuhetvAgantuka 3 dvi 1tri 2 caturA 3 kArA ekavacanAntanavAlApakA saMpat 4 / tatra 'annattha Usa6 sieNaM nIsasieNaM' sahajAkAradvayam / 'khAsieNaM chIeNaM jaMbhAieNaM' ete traya AgantukAlpavAtAdihetUdbhavAH / 'uDUMeNaM hai vAyanisaggeNaM bhamalIe pittamucchAe' ete catvAro bahAgantukavAtAjIrNAdihetukAH / niyogajAkAratrikA bahuvacanAntAH / ___ 1 ka-gha-'kartuM zakyaH ' / 2 ka-ca-'uDDaeNaM' / ga-'uDDaeNaM' / 1OMOMRECCESS // 21 // Page #22 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM. bhASyaM // 22 // 'su.humehiM aMgasaMcAlehiM' ityAdipadatrayA saMpat 5 / adhyAdisparzana 1 paJcendriyacchinda (ccheda ) na 2 caurAdisaMbhrama 3 sarpadazanAdi 4 bAhyAgantukAkAracatuSkA / 'evamAipahiM 1 AgArehiM 2 abhaggo ra avirAhio 4 huna me 5 kAussago 6' ityAdyAlApakaSaGkAnvitA saMpat 6 / kAyotsargakAlAvadhAraNAdyarthe 'jAva arihaMtANaM 1' ityAdicatuSpadA saMpat 7 / utsargasvarUpanirUpaNAya 'tAvakArya' ityAdiSaTpadA saMpat 8 // 37 // Aha ca abrbhuvagamo nimittaM, heUM irge bahuSayaMta AgArA / AgaMtuMga AgarA, ussaggAvahi saru // 38 // nAmathAisu saMcaya, payasama aDavIMsa sola vIsa kamA / adurutta vanna dosaha dusaya sorlaTTha nauryaM sayaM // 39 // bhAvanA prAgvat // 38 // 39 // paNihANi duvannasayaM, kamesuM sagaticavIsatittIsA / tIsa aDavIsA, caMutIsiMgatIsa bAra guruvannA // 40 // 'paNihANi' iti jAtAvekatvam / tatazca triSu praNidhAneSu varNAH 152 / tatrAdye 35, dvitIye 38, tRtIye 79 / eSA ca caityavandanA gurulaghuvarNaparijJAnamantareNa kriyamANA na vizuddhA syAt, ekasya ca parijJAne dvitIyaM sukhena parijJAyate / tatra cAlpatvAdguruvarNasaMkhyAmAha - ' krameSu' ityAdi kramAdeSu namaskAra 1 kSamAzramaNa 2 IryApathikI 3 zakrastava 4 caityastava5 nAmastatra 6 zrutastava 7 siddhastava 8 praNidhAneSu 9 guruvarNA jJAtavyAH / sapta 1 trayaH 2 caturviMzatiH 3 trayastriMzat 1 ka-gha -ca- 'eva mAIehiM' / 2 ilaH prAg-gha - 'AdizabdAt zrutastavasiddhastavagrahaNaM zeSA' ityadhikam / 3 kha - 'bAvana -'14 gha - ' kameNa ' // sAvacUri0 // 22 // Page #23 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.va.bhASya // 23 // 4 ekonatriMzat 5 aSTAviMzatiH 6 catustriMzat 7 ekonatriMzat 8 dvAdaza 9 ca / guravo dviguNitasvarUpAH, na tu 'saMyoge pUrvo guruH ityAdilakSaNalakSitA vrnnaaH| tatra namaskAre dvitIyapade ddhA, 4 pa. jjhA, 550ca, 6 pa0kA, 750va-ppa, 850ve, iti sapta / anye tu 'paNAsaNo' iti pasya laghutvAt SaDU gurUn bhaNanti / cchA-jA-stha, kSamAzramaNe tryH|| | IryApathikyAm-Adyapade cchA, 2-6-7-850, ka, 950 tiM-TTI-ka, 17 pa0tti, 2050TTi, 23 506, 26 pa0 ssa-cchA-kka, 27 pa0 ssa-tta, 28 pa0cchi -tta, 30 pa0llI, 31 pa0mmA-ghA-TThA, 32 pa. ssa-ggaM iti 24 / kecit 'ThANAohANaM' iti paJcaviMzatitamaM bhaNanti / zakrastave-1 pa0 tthu, 4 pa0 stha, 5 pa0 ddhA, 6 pa0 tta, 950 tthI, 10 patta, 14 pa0 jo, 1650 kkhu, 17 pa0 gga, 20-21-22-23 pa0 mma, 24 pa0 mma-ka-TTI, 25 pa0ppa, 26 |pa0TTa, 28, pa.zA, 29 pa0 ddhA, 30pa0ttA , 3150-nU-ba, 32 pa0kkha-vA-tti-ddhi-ttA iti 29 / tathA 'je ya aI yA' ityAdigAthAyAm-1 pa0ddhA, 250 rasa, 3 pa0 dR, 4 pa.be, iti 4 ubhayamIlane 33 / keciccatustriMzattama 'viyadRcchaumA' iti cchakAraM manyante / caityastave-2 50 ssa-gaM, 3-4 50 tti, 5 pa0 kAtti, 6 50 gmA-tti, 7 pa0tti, 850 gga-tti, 9 pa0 ddhA, 13 pa0 ppe, 14 pa0 hu, 15 pa0 ssa-gaM, 16 pa0 nna-stha, 21 pa0 Du, 22 50 |gge, 24 pa0tta-pachA, 27 pa0hi, 30 pa0 ggo, 3250 ja, 33 pa0 ssa-ggo, 36 pa0kA, 42 50 ppA iti 29 / / eke tu 'kAussagga' ityatra sakAra 3 laghutvaM manvAnAH SaDriMzati bhaNanti / nAmastave-150 ssa-jo, 250 mma-stha, 1 a-kha-'ekAnnatriMzat' / 2 ka-32 50 ja-ssa-ggo' / a-ga-gha-32 pa0 ssa-go' // Page #24 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya sAvacari // 24 // SANCHARASHTAKAM 3 patta-ssaM, 7-8 50 ppa, 950 ppha, 10 pa0 jaM-jaM, 12 pa0 mmaM, 13 pa0 liM, 14 pa0 ba, 15 pa0 , 16 pa0 |ddha, 20 pa0 stha, 21 pa0 tti, 22 pa0 ssa-tta-ddhA, 23 pa0.gga, 24 pa0 tta, 25 pa0 mma, 26 pa0 cce, 28 pa0 ddhAddhiM, 'sabaloe' ityatra ca, iti 28 / apare tu 'caubIsaMpi kevalI' ityekonatriMzaM paThanti / zrutastave-1 pa0 kkha-DDe, 4 50 gmA, 550 ddhaM-ssa, 6-750 ssa, 850 ppho-ssa, 950 ssa, 10 pa0 lA-kkha-ssa, 11 pa0 cci-ssa, 12 pa0 mma-ssa-bha, 13 pa0 ddhe, 14 pa0 nna-na-ssa-bhU-cci, 15 pa0 stha-hi-ka-ccA, 16 pa0 mmo-Dha-mmu-tta-hu, 'suassa bhagavao' ityatra ssa, iti 34 / anye tu 'devanAga' iti paJcatriMzataM vadanti / siddhastave-150 ddhA-ddhA; 3 pa0 gga, 4 pa0 va-ddhA, 950 ko-kkA,1050 ssa-ddha-ssa, 13 pa0 jiM, 14 pa0 kkhA-ssa,1550 mma-ka-TiM, 16 pa04, 17 pa0 ttA-cha, 1850 vI, 1950 -hi-vA, 20 pa0 ddhA-ddhiM, 'veyAvacca' ityatra cca-mma-di-chi iti 29 // 'jAvaMti ceiA' ityatra he-vA-stha / 'jAvaMta keI' ityatra / 'jaya vIya' ityatra ve-gA-Tha-ddhI 'logaviruddha' ityatra ddha-ccA-ttha-va / sarve praNidhAnatrike 12 / evaM sarve guruvarNAH 199 / zeSAstu 1448 laghavaH saMyogarahitA na tvekamAtrikA eva / tathAhi-namaskAre 61 / kSamAzramaNe 25 / IryApathikyAM 175 / zakrastave 264 / caityastave 200 / nAmastave 232 / zrutastave 182 / siddhastave 169 / praNidhAne 140 stutistavananamaskArAdigatAstu varNA aniyatatvAnna vicaarynte| | 1 ka-gha-'bhaNanti' / ? ka-ca-'dvAdaza' iti zabdarUpeNa evaM '61 25' ityAdiSvagre'pi zabdarUpeNaiva tadIyaH pATho jJeyaH / 3 ka-gha-sarvasaMkhyayA // // 24 // Page #25 -------------------------------------------------------------------------- ________________ A pai.vaM.bhASya // 25 // sAvacUri0 54-%ERS55 A uktaM 'vaNNAsolasayasIyAlAgasIisayaM tu payA rasaganaI saMpayAo' iti aSTamanavamadazameti dvAratrayaM saprapaJcam // 40 // paNa daMDA sakkatyayaceyanAmasuaeNsiddhathaya ityAdI ina do do paMceM ya, ahigArA pArasa kameNa // 41 // | 'ittha' iti eSu daNDakeSvadhikArAH stotvyvishessvissyaaH| tatra praNipAtadaNDake 2 caityastave 1 nAmastave 2 zrutastave 2 siddhastave 5 adhikaaraaH||41|| etAneva AdyapadolliGganayAhanamuje ye aarihaMlorge sarva pukkha tama siddha jo devo| ujiM cattau veyAveJcaga ahigArapaDhamapayA // 42 // 'namutthuNaM' iti bhAvArhadvandanAkhyasya prathamAdhikArasyAcaM padam / evamanyatrApi // 42 // yatrAdhikAre yatstUyate tadAhapaDhamahigAre vaMde,bhAvajiNe bIayaMmi dvjinne|igceiytthvnnjinne, taiyacautthaMmi nAmajiNe // 43 // tihuaNaThavaNajiNe puNa, paMcamae viharamANajiNa chtthe| sattamae suanANaM, aTTamae sabasiddhathuI // 44 // titthAhivavIrathuI,navame dasame ya ujayaMtathaI / aTThAvayAi igadisi, sudidvisursmrnnaacrime||15|| | prathame zakrastavarUpe'dhikAre vande sadbhUtaguNotkIrtanena stavImi,bhAvajinAn caturviMzadatizayAdimattvamahadAvaM prAptAn / dvitIye 'je ya aIyA' iti gAthAlakSaNe dravyajinAn ye'hallakSmI prApya siddhAH, ye ca tasminnanyasmin vA bhave tAM prApsyanti, na ca tadAnIM prAptavantastAn / tathAhi-ye cAnantA apijinA atItAH siddhAH,ye cAnantA jinA bhaviSyanti | 1 kha-ga-'etAnyeva' / 2 ka-'bIae u' / gha-vIyae a|| -% 5 // 25 // %laka vi03 Page #26 -------------------------------------------------------------------------- ________________ ce. vaM. bhASyaM // 26 // siddhAH, saMprati ca varttamAnAH chadmasthA ityatheH / ekacaityasthApanAjinAn yatra devagRhAdau caityavandanaM kartumArabdhaM tatra me sAvacUri0 sthApitAni yAni jinabimbAni tAnItyarthaH / tRtIye 'arihaMtaceiyANaM' iti daNDakarUpe / nAmajinAn jinanAmAni / tribhuvane sthApanAjinAn zAzvatAzAzvatacaityasthApitArhatsiddhapratimArUpAn / etena ca siddhapratimAnAmapyagre 'arihaMta ceiyANaM' ityapi daNDakaH pAThAya saMgacchate / viharamANajinAn paJcadazakarmabhUmiSu vihAraM kurvANAn sUtrArthakathanaparAyaNAn bhAvArhataH / uktaM ca - "paDhame chaDe navame, dasame egArase ya bhAvajiNe" / saptame 'tamatimira' ityAdisvarUpe' sarveSAM tIrthasiddhAdibhedabhinnAnAM nAmasthApanAdirUpANAM vA siddhAnAM kSapitakarmAzAnAM stutiH kriyate // 'ujjayaMta' iti ujjayantAlaGkaraNasya zrInemeH stutiH / ekAdaze 'aThThAvaya' iti aSTApadopari varttamAnacaturviMzatijinastutiH kriyate / AdizabdAdanyatragA api jinA anayA gAthayA vandyante / sudRSTisurANAM smaraNA tattatpravacanAdiviSaye vaiyAvRttyAdiguNAnucintanotkIrtanAdinopabRMhaNA / yathA dhanyAH puNyavanto yUyamityAdi / athavA smAraNA saGghAdiviSaye pramAdinAM zlathIbhUtavaiyAvRttyAditatkRtyAnAM saMsmAraNam / carame 'veyAvaccagarANaM' ityAdikAyotsargakaraNatadIyastutidAnaparyante kriyate, aucityapravRttirU 1 ka-gha - 'uktaM ca- "bhUtasya bhAvino vA, bhAvasya hi kAraNaM tu yaloke / taddravyaM tattvajJaiH, sacetanAcetanaM kathitam " // 1 // ityadhikam / 2 ito'rvAk ka- 'caturthe' ityadhikam / 3 ka-gha- itaH pUrvam 'Atmana AsannopakAritvAccaturviMzatimapi jinAnnAmotkIrttanena stomItyarthaH' ityadhikam / itaH param ka- 'paJcame' ityapyadhikam / 4 ito'rvAk ka- gha ' SaSThe' ityadhikam / 5 itaH param ka-dha-zrutajJAnam / 'aSTame ' ityadhikam / 6 itaH param ka- gha - ' navame zrIvIrastutiH / dazame' ityadhikam || // 26 // Page #27 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvacUri0 pai.vaM.bhASya dApatvAddharmasya // 43 // 44 // 45 // ye'dhikArA yatpramANena bhaNyante tadAha nava ahigArAiha lliyvitthraavittimaaiannusaaraa|tini suaparaMparayA, bIo dsmoigaarsmo||46|| // 27 // navAdhikArAH prathamatRtIyacaturthapaJcamaSaSThasaptamASTamanavamadvAdazasvarUpA lalitavistarAvRttyAdyanusAreNa bhaNyante / trayaH punaH 'sua' iti bahuzrutapAramparyeNa gItArthapUrvAcAryasaMpradAnena bhaNyante / athavA 'suyaparaMparayA' iti yathA zrutasya vyAkhyAna | niyuktistato'pi bhASyacUAdayaH, evaM zrutapAramparyeNa yathA sUtre caityavandanAtapaHzrutastavaM yAvaduktam / niryuktau tu 'siddhANa thuI akiikama' iti zrutastavasyopari siddhastutibhaNitA / cUrNau tu siddhastuterapyupari vIrastutidvayaM vyAkhyAya bhaNitam , "jahA ee tinni silogA bhaNNaMti / sesA jahicchAe" iti / 'sesA' iti anenojayantAdigAthAstitvam , 'jahicchAe' iti anena vandanakaraNecchAvatAmujintAdigAthAbhaNane svAbhimatatvaM ca darzayati // 46 // amumevArtha spaSTayati|AvassayacunnIe, jaM bhaNiyaM sesayA jhicchaae| teNaM urjitAivi, ahigArA suamayA ceva // 47 // __ AvazyakacUrNI pratikramaNAdhyayane // 47 // nanu 'ujiMtAivi' ityatrAdizabdenaikAdaza evAdhikAro'numIyate kramAnuviddhatvAt , na dvitIyaH, tasyAnyatra pAThAt / ataH sa kathaM bhaNyate ! ityAzaGkayAhabIo suatthayAI, iatthao vanio tahiM cev| sakkathayaMte paDhio, davArihavasari payaDattho // 48 // dvitIyo'pi zrutastavasyAdau 'pukkharavaradI' iti gAthAyAmarthato varNitaH tatraivAvazyakacUrNAveva / tathA hi-"ukko1 a-ka-kha-'i' nAsti / 2 ka-'ukosapaeNaM' / gha-'ukoseNaM' // RASACRORESARKAR // 27 // Page #28 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvacUri0 pai.vaM.bhASya |saeNaM sattaraM titthayarasavaM jahannapaeNaM vIsaM titthayarA ee tAva egakAleNaM bhavaMti / aIyA aNAgayANaMtA te titthayare namasAmi" iti / nanvevaM tatraiva bhaNyatA, kimanyatra pAThena / ityAha-zakrastavAnte paThitaH pUrvAcAryaistatrAsya sthAnAt / // 28 // bhAvAIdvandanAnantaraM dravyAIdvandanAyAH kramaprAptatvAt / AdyAdhikAre'pi navamasaMpadi kizcittaNanAt, asya tu tadvistarArthatvAt / tathA prakaTArthaH kRto bAlAdInAmapyevaM shubhbhaavvRddheH| cUryuktamartha hi kecideva jAnate // 48 // evaM dvAdazAdhikAre tAtparyArthamAha- - asaDhAinnaNavajaM, gIattha avArayati majjhatthA / AyaraNAvihuANatti vayaNao subahu mannaMti // 49 // cau vaMdaNija jiNe,NisuasiddhA iha surA ya saraNijjA / cauha jiNA nomaThe(4)vaNadeva vajiNabheeNaM // 50 // nAmajiNA jiNanAmA, ThavaNajiNA puNa jinniNdpddimaao| davajiNA jiNajIvA, bhAvajiNA samavasaraNatthA // 51 // ahigayajiNapaDhamathuI, bIyA savvANa taiiya nANassa / veyAvaJcagarANaM, uvaogatthaM cautyathuI // 52 // hai. gItArthAcaritamapi Ajaiva sUtropadeza ev||49|| munaya AcAryAdyA iha caityavandanAdau surAH samyagdRSTayaH smaraNIyAsta 1 kha-ga-'pyasthAnAt' / gha-'sthAnAbhAvAt 12ita Arabhya syurityantA'vacUriHka-gha-pustakayoreva na zeSeSu paraM sopayogitvAnmUle aahtaa| 4Aka-'api' iti nAsti / 4 gha-sadguNotkIrcanAdinopavRhaNIyAH' iti // // 28 // Page #29 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pai.va.bhASya // 29 // SALAAAAAAAA dUNAnucintanenopabRhaNIyAH stavanIyA ityarthaH / sAraNIyA vA yadA'muka saGke prabhAvanAdi kariSyatha, tadAhaM kAyotsa sAvacUri0 godikaM pArayiSyAmIti prvrtyitvyaaH||50||51|| caityadaNDakAdikAyotsargAnantaraM ctsrshcuulikaastutyHsyuH||52|| pAvakhavaNastha iriyAi vaMdaNabattiyAi cha nimittaa| pavayaNasurasaraNatthaM, ussaggoiya nimitth||53|| pApAnAM gamanAgamanAdisamutthAnAM kSapaNArthamIryApathikyAH kAyotsarga iti yogH| vandanapratyAdIni SaT nimittAni phalAni yebhyaste tathA traya utsargA iti zeSaH / pravacanasurAH samyagdRSTayo devAsteSAM smaraNArthamutsargazvarama iti shessH| etAni nimittAnyaSTau caityavandanAyAM syuH / iha ca yadyapi vaiyAvRttyakarAdayaH svasmaraNAdyartha kriyamANaM kAyotsarga na jAnate, tathApi tatkarturvighnopazamAdisiddhiH syAdeva mantrajJAtena // 53 // cau tassa uttarIkaraNapamuha saddhAiyA ya paNa heUoveyAvaccagarattAi tinni ia heu bArasagaM // 54 // 1gha-'kariSyAmIti' / gha-pustake tu 'iha praNipAtadaNDakapUrva caturmirutsargarutkRSTA caityavandanA pratikAyotsarga 'ussagme vA (pA) rayami dra thuI' ityAvazyakaniyuktyAdibhaNitenAvazyamekaikA stutiyA / atazcatasrazcalikAstutayaH syuH' ityevaMrUpeNAsti / 3 ito'rvAk-gha-pustake | 'pApakSayaphalamIryApathikI kAyotsargAdbhavatItyarthaH / iha sakatthayAiaMceiavaMdaNaM----goamA? appaDikkattAe iriyAvahiyAe na kappai ceva kiMci kAuM ciivaMdaNasajjhAyajjhANAiaM phalAsayamamikaMkhuNaMti vacanAt pUrvamIryApathikyavazyaM bhaNanIyeti' etanmAtramevAdhikam / ka-pustakAvacUristu paJcapustakataH sarvarthA vibhinnatayA prakSiptaiva pratIyate; ataSTippaNyAmapi nAdRtA / 4 kha-ga-'jJAnena' // . Page #30 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya sAvacUri0 tasyottarIkaraNapramukhAH "tassa uttarIkaraNeNaM 1 pAyacchittakaraNeNaM 2 visohIkaraNeNaM 3 visallIkaraNeNaM 4" itirUpAH kAyotsargasiddhaye syuH 'saddhAiyA ya' iti cazabdAduttarIkaraNAdyAH pApakSapaNAdiphaleApathikyAdikAyotsargasya / sAmAnyena zraddhAdyAstu vandanAdipratyayasya / vaiyAvRttyakRtvAdayastu sudRSTisurasmaraNAdiphalotsargasyeti jJeyam // 54 // annatthaAi bArasa, AgArA evamAiyA curo| aMgaNI peNidichiMdaNa, bohIkhobhAi ddaikoa||55|| ghoDega laye khaMbhAI, mAluddhI nila sabari khaliNa vehuu|lNbuttr thaNa saMjaI, bharmuhaMguli vAyaMsa kaivitte|56 / sirakaMpamUvANi, petti caija dosa ussgge| laMbuttara thaNa saMjai, na dosa samaNINa sabahusaDDINaM // ___ agnitejaskAyasphuraNe madhye pravizati 1 / mUSikAdAvagre gacchati purataH saMcarati sarati vA 2 / dhATIcaurabandyAdi-18 ____1ka-gha-pustakayostu tasyottarIkaraNapramukhAH 4 IpithikIkAyotsargaphalapApakSayasiddhaye bhavantIti zeSaH / zraddhAdikAH paJca hetavo vandanAdiphalaSaTkasAdhanayogyAni kAraNAni / vaiyAvRttyakaratvAdayastrayo hetavazcaturthakAyotsarge vizeSaNadvAreNoktAH' ittharUpeNAsyA gAthAyA avacUridRzyate / 2 iyaM 55-56-57-gAthA saMvandhyavariH kha-ga-ca-pustakeSu sarvathA nAsti / param a-ka-gha-pustakeSu dRzyamAna| tvAnmUle AdRtA / tatrApi ka-gha-pustakayoH 55 tamagAthAyA avacUristu-'evamAiyA' iti padena catvAraH sUcitAH / agaNI ityAdi / / amividyuddIpAdisparzane pradIpake madhye pravizati 1 / paJcendriyo mUSikAdinarAdibhiHchindanaM, gurvAderantarAle bhuvo'tikramaNaM saMcaraNaM vA 2 / / | bodhikA mAnuSacaurAH, kSobhaH svaparadezakRtaH, AdizabdAhandikarAjabhayabhittipAtAdigrahaNam 3 / dRSTaH sapoMdinA khaH paro vA sAdhvAdiH / / AdizabdAtsapIdireva saMmukhamAsannaM vA gacchati / atra yatnA "phusaNami vatthagahanAi chiMdaNe aggahatthakaraNAI / mAraNi palAyaNAI,* // 30 // Page #31 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM. bhASyaM // 31 // | bhayena utsargastho'pi gacchati 3 / sarpe saMmukhamAgacchati ekato bhavati 4 // 55 // 'ghoDaMga' azvavadviSamapAdaH 1 / vAtAhatalatAvatkampamAnaH 2 / stambhAdAvavaSTabhya 3 / mAle uttamAGgaM nidhAya 4 / zakaToddhivadaGguSThau pASNa vA mIlayitvA 5 / zabarIva guhyAgre karau kRtvA 6 / caraNau vistAyaM mIlayitvA vA 7 / kavikavadrajoharaNamagrataH kRtvA 8 / vadhUvadavanatottamAGgaH 9 / 'laMbuttara' nAbherupari jAnunoradhazca pralambamAnanivasanaH 10 | 'Na' daMzAdibhayena ajJAnAdvA hRdayaM pracchAdya 11 / saMyatIva prAvRttya 12 / AlApakagaNanArthamaGgulI bhruvau vA cAlayan 13 / vAyasavaccakSurgolako bhramayan 14 / kapitthavatparidhAnaM piNDayitvA 15 // 56 // yakSAdhiSThita iva ziraH kampayan 16 / mUkavad hai hU kurvan 17 / surAvat buDabuDayana 18 / anuprekSyamANo vAnaravadoSThau cAlayanaM // // 19 // 57 // * iriussaggapamANaM, paNavIsussAsa aTTha sesesu / gaMbhIramaDurasa, mahatthajuttaM havai thuttaM // 58 // ''caMdesu nimmalayarA' ityantaM yAvat 'pAyasamA UsAsA' iti vacanAt aSTocchvAsAH / zeSeSu caityavandanAkAyotsargeSu * bohiasvobhAI Dakko a" 1 // sarve 16 // 55 // ityevaMrUpeNAsti // ka-gha - pustakayoH 16-57 tamagAthayoH punaryadvizeSastadRzyate // 1 'ghoDaga' iti nAsti / 2 ' stambhakuDyAdA - 1 3 itaH prAk 'nigaDitavat' ityadhikam / 4 'agrataH' iti na / 5 'laMbuttara' iti na / 6 'daMzAdirakSArtham' / 7 itaH prAk 'dubhaya skandhopari' ityadhikam / 8 'yakSAviSTavat' / 9 'vandanakA dau' ityadhikam / 10 'bruDanu Dayan' / 11 'ivoSThapuTau cAlayaMzva' / 12 itaH param 'zrAvikANAM vadhUvadavanatottamAGgetyAdi catvAro doSA na syuH' ityadhikam / 18 58 tamagAthAyA avacUriH ka-dha-pustakayoreva vidyate / a-kha-ga-ca-pustakeSu tu sarvathA na vidyate / paraM sopayogitvAnmUle AhatA // sAvacUri0 // 31 // Page #32 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvacUri0 COMOMOM cai.vaM.bhASya da kAlamAnamiti / stotraM sugamam // 58 // paDikamaNe ceiya jimaNa carama paDikamaNa suaNa pddibohe| ciivaMdaNa iyajaiNo, sattau velA ahorte|| // 32 // | yateH saptavelA jaghanyato'pi caityavandanA karttavyaiva / tatra prAbhAtikapratikramaNe 1, caityagRhe 2, eSA ca trikAlacaityavandanAmadhye prAtaHsandhyAkAlavandane nocyate, yatInAmapi divAmadhye trisandhyaM caityavandanAyA uktatvAt / 'jimaNa' iti caityavandanAM kRtvA bhoktavyam 3, eSA madhyAhacaityavandanA gaNyate / 'carima' iti saMvaraNapratyAkhyAnAnantaraM devAn vandate | 8 4, eSA sAyaMsandhyAcaityavandanA / zeSaM spaSTam // 59 // paDikamao gahiNovihu, sagavelA paMcavela iyarassA pUAsu tisaMjAsu ya, hoi tivelA jahanneNaM // 6 // gRhiNo dve dvayorAvazyakayoH, dve ca svApAvabodhayoH, trikAlapUjAnantaraM tisrazceti sapta / itarasyApratikrAmakasya dve __ I iyaM mUlAhatA'vacUriH a-kha-ga-ca-pustakasaMbandhinI jJeyA / ka-gha-pustakayostu 'yateH ahorAtramadhye sapta caityavandanA jaghanya|to'pi kAryA eva, anyathA'ticAraH / Adhikye maiva doSaH, parvAdiSu vizeSato vandanAbhaNanAt / yathA-"aTThammicAuddasIsuM savvAiM cehayAI sabbe sAhuNo vaMdeyavvA" iti // 59 // ityevaMrUpA // 2 iyaM 60 tamagAthAyA avacUriH a-kha-ga-ca-pustakasaMbandhinI jJeyA / ka-gha pustakayostu dve pratikramaNayoH, dve khApAvabodhayoH, trikAlapUjAnantaraM tisrH|api saMbhAvanena saMbhAvyate hyetadanyathA ekAvazyakakaraNe SaT / khApAdau dra avandane pnycaapi|bhudevgRhaadau vaa'dhikaapi| itarasyApratikAmukasya dve khApAvabodhayoH, tinazva pratisandhyAmiti pnyc| jaghanyena pUjAnantaram 3 / cazabdAthadA pUjA na syAttadApi devAtrikAlaM vandanIyAH // 10 // ittharUpA // SUSALESECONUAESALA Page #33 -------------------------------------------------------------------------- ________________ vai.vaM. bhASyaM // 33 // svApAvabodhayoH, tisrazca pratisandhyAmiti 5 // 60 // taMbola pANa bhoyaNuvANaha mehunna suaNa niTThavaNaM / muttuccAraM jUaM, vajje jiNanAhajagaIe // 61 // aitA AzAtanA jaghanyaMta utkarSatazcaturazItiH / uktaM ca - "khelaM 1 keli 2 kalaM 3 kalA 4 kalalayaM 5 taMbola 6 muggolayaM 7" ityAdi 84 AzAtanAkAvyAni jJAtavyAni / tAnyanyatra likhitAni santIti na likhitAni // 61 // pratijJAtamuktvA caityavandanAkaraNavidhimAha-- iri-namukAra -namutthurihaMta- thui - loga - saba - thui - pukkha / thui - siddhA - veyA- thui-namutthu - jAvaMti -thaya- jayavI // 62 // sovAhivisuddhaM, evaM jo vaMdae sayA deve / deviMdabiMdamahiaM, paramapayaM pAvai lahuM so // 63 // // iti samAptamidaM prathamaM caityavandanabhASyam // caityaivandanAvidhigAthA sugamA // 62 // sarve sAdhuzrAddhAdiviSayA dravyastavabhAvastavarUpA vandanIyastarvanIyAdirUpA upA1 a -kha-gha - 'bhoyaNavAhaNa' / iyaM 61 tamagAthAyA avacUriH ka-gha - pustakayorevAsti / a-kha-ga-ca- pustakeSu sarvathaiva nAsti paraM sopayogatvAnmUle AdRtA / 3-gha - iyamavataraNikA nAsti / 4 iyaM 62-63 - tamagAthayoravacUriH ka - gha - pustakayorevAsti / a-kha-ga-ca-pustakeSu nAsti / 5 itaH param-gha - 'gAthA' iti nAsti / 6 gha- ' stavanIya' iti na // sAvacUri0 // 33 // Page #34 -------------------------------------------------------------------------- ________________ cai.vaM.bhASya yo dharmAnuviddhAzcintA "upAdhirdharmacintanam" iti vacanAt / na punaH saavdhaihikpryojnaadivissyaaH| tairvizuddhamaka-18 sAvacUri0 lalitamiti / mahitaM pUjitaM AkAzitaM vA / athavA devendrasUrinAmAna AcAryA vindA vicArakA 'viMdipa vicAraNe' iti vacanAt / vidhisvarUpajJApakA ityarthaH / yatra taddevendravindam / mayA tu bhASyatayA pradarzitaM na punarnUtanaM kRtamiti bhAvaH / etAvatA svanAmApi jJApitam / kathaM darzitam / ityAha-adhikaM kaM jJAnaM tena adhikaM, yathA svabodhAnumAnenA-18 |dhigataM tathopanibadhya drshitmityrthH|| 63 // // iti caityavandanakabhASyAvacUriH smaaptaa||1|| . 1gha-kRtamityarthaH / 2 a-ka-'zrIjJAnasAgarasUrikRtA' ityadhikamupalabhyate, paramanyapustakeSvabhAvAnnAdRtam // AARREARSA%ARAL Heasolvelsolvolcolbelsolvokoisolcololonisolvoisosolvoicolbolwelboisolvoicolvoanlobleelcolonleolothes op9:00 // 34 // samAptamidaM sAvacUrikaM prathamaM caityavandanabhASyam // PROMOGYPHOSTESTOSDNESDMD505DRDOIERemogeyeyesengesoryesosesyeGyanD0GDYO Page #35 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu-vaM.bhASya sAvacUri0 RAKAK RA% A ||shriimddevendrsuuriindrsNdRbdhN guruvandanabhASyam // (zrIsomasundarasUriviracitAvacUribhUSitam ) / guruvaMdaNamaha tivihaM, taM phiTTA chobha bArasAvattaM |sirnmnnaaisu paDhamaM, punnakhamAsamaNadugi bIaM // 1 // * athetyAnantaryArthe caityavandanAnantaraM guruvandanaM kathyata ityrthH| tadguruvandanaM trividhaM bhavati-phiTTAvandanaM 1, chobhavandanaM 2, dvAdazAvarttavandanaM 3 ceti / tatra prathamaM phiTTAvandanaM zironamUnAdibhirbhavati, AdizabdAtkarayojanAJjalikaraNAdi gRhyate 1 / prAkRtatvAcca tRtIyArthe saptamI, evaM vibhaktivyatyayaH sarvatra praakRttvaajjnyeyH| dvitIyaM chobhavandanaM pUrNakSamAzramaNadvikadAne sati bhavati 2 // 1 // atra ziSya Aha-atra chobhavandane dvAdazAvartavandane'pi ca prathamamekazo vanditvA punardvitIyavAraM vandanaM kasmAskriyate ? ityAhajaha dUo rAyANaM, namiuM kajaM niveiuM pacchA / vIsajio'vi vaMdiya, gacchai emeva ittha dugN||2|| | yathA dUto rAjAnaM natvA kArya nivedya ca pazcAdvisarjito'pi rAjAnaM vanditvaiva gacchati, nAnyathA / evamatrApi vandanakadvikaM dAtavyam // 2 // AyArassa u mUlaM, viNao so guNavaoya pddivttii|saay vihivaMdaNAo, vihI imo bArasAvatte // 3 // 1a-ca-'jJAtavyam' iti // RCASSES A LASAKS Page #36 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM. bhASyaM // 36 // AcArasya tu sarvajJapraNIta zrIdharmasya mUlaM tAvadvinayaH / tuzabda AcArasya sarvajJapraNItatvaM vizeSayati / sa ca vinayo guNavato guroH pratipattirucyate / cazabdo'tra vyavahito bandhAnulomyAjjJeyaH / sA ca guNavatpratipattirvidhivandanAdbhavati / vidhizva 'imo' ayaM vakSyamANo dvAdazAvarttavandane bhavati // 3 // vandanakadvayasvarUpaM prAguktam, tRtIyamAha - teiyaM tu chaMdaNaduge, tattha miho AimaM sylsNghe| bIyaM tu daMsaNINa ya, payadviyANaM ca taiyaM tu // 4 // 'tRtIyaM tu' dvAdazAvarttayandanaM chandanadvike sati bhavati 3 / chandanazabdena vandanakamucyate / atra trividhavandanasya viSayavibhAgamAha - 'tatra' vandanatraye 'AdimaM' phiTTAvandanaM 'mithaH' parasparaM 'sakalasa' sAdhusAdhvIzrAvakazrAvikAlakSaNe bhavati karttavyaM, teSu teSvavasareSu / 'dvitIyaM tu' chobhavandanaM darzaninAmeva bhavati / zabda evArthe / darzanigrahaNAttathAvidhaviziSTakArye liGgamAtradhAri vandanamapi pratipattavyam / tRtIyaM tu dvAdazAvarttavandanaM AcAryopAdhyAyAdipadapratiSThitAnAmeva karttavyam / atrApi cazabda evArthe // 4 // artha granthakRt zrIsiddhAntabhaktyA dvAdazAvarttavandanavidhipratipAdakaM zrIAvazyaka niryuktigatameva dvAragAthAdvayamAha - vaMdaNa ciI kiikammaM, pUyArkemmaM ca viNayakaimmaM ca / kAyavaM kessa va keNaM vAvi kahe va kai khutto // 5 // kaiorNayaM kaIsiraM, kaihi~ va Avassaehi~ parisuddhaM / kaidosavippamukkaM, kiirkammaM kIsa kIreMi vA // 6 // 1 a-ca-'atha' / 2 ka - gha - 'prathamaM / 3 gha - ' cazabda' ityArabhya 'pratipattavyaM' ityantaM nAsti / 4 kha - 'evArthe' ityantameva samApitam / 15 ka-gha- 'tRtIyaM tu AcAryAdipadasthAnAmeva / cazabda evArthe' ityevaMrUpAvacUriH / 6 ca- 'dAtavyam' 17 ga itaH param ' bhavati' ityadhikam // sAvacUri0 // 36 // Page #37 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvacUri0 gu.vaM.bhASyaMta tatra pUrva vandanasya paryAyazabdAnabhidhatte-vandanam 1 / kuzalakarmaNazcayanaM citiH, kAraNe kAryopacArAdrajoharaNAyu padhisaMhatiH 2 / kRtiravanAmAdikaraNam 3 / vandanacitikRtaya eva karma kriyA / karmazabdaH pratyekaM yojyaH / pUjA prazastamanovAkkAyaceSTA, tasyAH karma 4 / tathA vinayakarma 5ceti tadvandanaM karttavyam / kasya vA 11|ken vA'pi 2? kadA vA 31 / katikRtvo vA 41||5||ktyvntN tadvandanaM karttavyam 5 ? / katiziraH 61 / katibhirvAvazyakaiH parizuddham 71 katidoSavipramuktaM kRtikarma 81 'kIsa' iti kimiti vA ? kriyate 9 // 6 // arthateSAmeva dvArANAM savizeSasvarUpapratipAdakaM dvAragAthAtrayaM granthakRdAhapaNanoma paNAharaNA, ajuggepaNa juggaipaNa cau adaayaa| caudAya paNanisehA, cau aNiseha~TakAraNaMyA 7 Avassaya muhaiNaMtaya, tnnupehpenniisdosbaitiisaa| chaguNa guruThevaNa duggaha duchavIsakhaira gurupaNIsA // 8 // |paya avanna chaThauNA, chagguruvayeNA asAyaNatitIsaMduvihI duvIsa dArehi~ causayA bANaui ThANA // 9 // vandanasya paJca nAmAni vAcyAnIti prathamaM dvAram 1 / vandananAmnAM paJcAnAmapi dravyabhAvavizeSitAni paJcodAharaNAni vAcyAnIti dvitIyam 2 / paJcA'yogyA vandanasya vAcyAH 3 / paJca yogyAH 4 / catvAro'dAtAro vandanasya vandanadApanAnahA~ vAcyAH 5 / catuHsaMkhyA dAtAraH 6 / paJca niSedhA vandanasya vAcyAH, pazcasthAneSveSu vandanaM na daatvymityrthH| 7 / catvAro'niSedhAsteSvavasareSu vandanaM dAtavyamityarthaH 8 / aSTa vandanakakAraNAni vAcyAni 9 // 7 // paJcaviMzatyAva-12 1gha-ca-''pi' iti nAsti / kha-'dArA vaMdaNi caubANau a ThANA' iti / a-k-'baannuii| 4 ka-gha-'eSu' iti nAsti // SINESSPARISM Page #38 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu-vaM bhASya zyakAni kndane kartavyAni 10 / paJcaviMzatimukhAnantakaprekSA vAcyA, mukhAnantakazabdena mukhavastrikocyate 11 / tanu- sAvacUri0 prekSAH zarIrapratilekhanAH 25 vAcyAH 12 / dvAtriMzadvandanakadopaH kathanIyAH 13 / vandanakadAne SaD guNA bhavantIti // 38 // vAcyam 14 / gurvabhAve guruskhApanAsvarUpaM vAcyam 15 / gurovividho'vagraho vAyaH 16 / vandanasUtre 226 akSarANi, tatra 25 guruNIti dvAram 17 ||8||pdaani 58 vandanakasUtre bhavanti 18 / SaT sthAnAni adhikArA kndanake bhavanti 419 / SaD guruvacanAni ziSyapraznottararUpANi vAcyAni 20 // trayastriMzadgurvAzAtanA vAcyAH 21 / rAtrikadaivasikaviSayo lAdvidhA vandanakadAnavidhirvAcyaH 22 / iti 22 mukhyadvAraiH kRtvA'vAntaradvArANi 492 bhavanti / tAni ca prathame dvAre dvitIye 5, tRtIye 5, turye 5, paJcame catvAri, SaSThe'pi catvAri ityAdigaNanayA mIlanIyAni // 9 // tatra prathamaM vandananAmarUpaM dvAramAhavaMdaNeyaM ciikaimmaM, kiikaimmaM pUarkemma vinnykmm| guruvaMdaNa paNanAmA, dave bhAve duhoheNa // 10 // / vandanakaM 1, citikarma 2, kRtikarma 3, pUjAkarma 4, vinayakarma 5'cetyevaMrUpANi guruvandanasya paJca nAmAni bhavantIti | yojyate / tAni ca dravyabhAvAvadhikRtya 'opena' sAmAnyena dvidhA bhavanti / dravyato vandanaM bhAvato vandanam, dravyatazcitikarma bhAvatazcitikarmetyAdi // 10 // athadvitIyamudAharaNadvAramAha G // 38 // sIyalaya khuDDee vIrakanha sevagaidu pAlaaiM saMbe / paMcee dihatA, kihakamme dababhAvehiM // 11 // 1 ka-gha-'dvAviMzatimukhyadvAraiH / 2 kh-vinnykm'| 3-gha-'ceti // ***GUARANASIASHAUX Page #39 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM. bhASya // 39 // vandanake zItalAcAryadRSTAntaH / tathAhi - ekasya rAjJaH putraH zItalaH pravrajitaH / tasya bhaginI anyarAjJo dattA / sA svasutacatuSkasyAgre zItalAcAryaprazaMsAM karoti / tena te catvAro'pi putrAH sthavirAnte pravrajya bahuzrutA gurumApRcchya mAtulavandanAthaikasmin pure zrutvA gatAH / madhyapraveSTukAmaizrAddhAya kathayitvA vikAle bahirdevakule sthitAH / rAtrau zubhadhyA - nAteSAM jJAnaM jAtam / prage'nivRttyA mAtulAgamanam / pUrvaM kaSAyato dravyavandanam / pazcAjjJAte bhAvavandanataH zItalasyApi kevalajJAnam 1 // citikarmopari kSullakadRSTAntaH / tadyathA - ekaH kSullakaH sallakSaNaH / AcAryaiH kAlaM kurvadbhiH svapade sthApitaH / gItArthasAdhUnAM pArzve paThati / so'nyadA mohanIyAdbhagnapariNAmaH sAdhuSu bhikSAM gateSu vahirbhUmimiSAdekadizA gacchan vane tilakabakulAdiSu bhavyavRkSeSu satsvapi zamIpUjanaM dRSTvA "pUjyaiH pUjito'yam" iti ca janavacaH zrutvA zamIzaMkharasamo'haM kuto me zrAmaNyam ? rajoharaNAdicitiguNena mAM pUjayantIti vimRzya pratyAgataH sAdhUnAmAlocitavAn / tasya pUrva dravyacitiH, pazcAdbhAvazcitiH 2 // kRtikarmaNi kRSNavIrodAharaNam / yathA- kRSNavAsudevasya zrInemyAgamane sarvasAdhUn dvAdazAvarttavandanena vandamAnasya bhAvakRtikarma, vIrAkasya dravyakRtikarma 3 // pUjAkarmaNi sevakadvayodAharaNamidam - ekasya rAzo dvau sevaka grAmasImanimittaM rAjakulaM gacchantau pathi sAdhuM dRSTvA "dhruvA siddhiH" ityeko bhAvena 1 kha-ga-'cAryo - 2 ka-dha-'yathA' 3 ka-gha -' madhye praveSTukAmAH zrA - 4 gha 'idam' iti nAsti 15 itaH param ka-gha"eka Uce "dhruvA siddhiH" ityeko bhAvena vanditavAn / dvitIyo'pyuddhaTTanaM kurvan dravyavandanaM cakre / dvAvapi khAmyantike gatau / ekaH padaM leme'paro viSadam 8 / ' ityevaMrUpAvacUriH // sAvacUri0 // 39 // Page #40 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM.bhASya sAvacarita // 40 // vanditavAn , aparastUddhaTTanaM kurvan / tato vyavahAre bhAvapUjAkRtA sevakena jitam 4 // vinayakarmaNi zAmbapAlakadR- STAntaH; sa cAyam-zrInemiH prathama pAlakena dravyato vanditaH turaGgamalobhena, zAmbena tu bhAvataH5 // iti kRtikarmaNi hai sAmAnyato vandanake dravyabhAvAbhyAM pazcaite dRSTAntA bhavanti // 11 // vandanakA'yogyapaJcakarUpaM tRtIyadvAramAhapAsatthoosanno, kusIla saMsattao ahaacchNdo| dugadugatiduNegavihA, avaMdaNijjA jiNamayammi // 12 // jJAnadarzanacAritrANAM pArthe tiSThatIti pArzvasthaH / sa ca dvividhaH, sarvapArzvastho dezapArzvasthazca / tatrAdyaH sarvathA jJAnadarzanacAritrANAM pArzvavatI jnyeyH| dvitIyo dezapArzvasthastu kAraNaM vinApi zayyAMtarapiNDAbhyAhRtarAjapiNDanityAgrapiNDabhojI, kulanizrAvihArI, kAraNaM vinApi sthApanAkulapravezI, saMkhaDyavalokako, gRhasthasaMstavakArI ca jJeyaH 1 / saamaacaaryaasevne'vsnnvdvsnnH| so'pi dvidhA, sarvato deshtshc| tatrAdyo varSAkAlaM vinApi zeSakAle pIThaphalakAdiparibhogI, sthApanApiNDabhojI ca jnyaatvyH| dvitIyo dezAvasannastu pratikramaNasvAdhyAyapratilekhanAdazasAmAcAryAdihInAdhikatvakArI guruNA zikSita AlajAlabhASI ca jJeyaH 2 / kutsitaM zIlamAcAro'syeti kuzIlaH, sa ca trividhaH / tadyathA-akAlAvinayAbahumAnagurunihnavAdinA'dhyAyI jJAnakuzIlaH / zaGkAkAGkSAvicikitsAdiparo darzanakuzIlaH / saubhAgyAdihetu- snAnAdyupadezI, abhimantritarakSAdAnA'tItAdinimittaprakAzanapraznastrIpuruSAdilakSaNAdikathanaparo, bhikSAlAbhAdyartha jAtyA 1 ito'rvAka ka-gha-'paJcavallama-' ityadhikam / 2 kha-'jiNamaee' ityapi / 3 k-gh-'raabhyaahRtpinnddraaj-'| 4 kha-'-zrAva-' iti / 5 kha-'dhupadezAbhima- ca-'dhupadezadAyI' // ACCCCCCCCCC // 4 // Page #41 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvacUri0 gu.vaM.bhASya // 41 // RRRRRRRRR dyAjIvI ca caaritrkushiilo'vgntvyH3| pArzvasthAdika tapasvinaM cAsAdya saMsajyate, sannihitadoSaguNo bhavatIti saMsaktaH / sa ca dvidhA, saMkliSTAsaMkliSTabhedAt / hiMsAdipaJcAzravapravRttaH, RyAdigAravatrayapratibaddhaH, strIgRhAdimohabaddhaH, saMkliSTasaMsakko jnyeyH| yastu yatra yatra pArzvasthAdiSu saMvigneSu ca milati, tatra tatra tAdRzamAtmAnaM darzayati, sa ca priyadharma itaro vA, rAgAdivizeSasaklezAbhAvAdasaMkliSTasaMsako jJeyaH 4 / yathecchayaivAgamanirapekSaM pravartate yaH sa yathAcchandaH / sa cotsUtrAnupadiSTasvamativikalpitakArI,parataptipravRtto, yatkiJcidbhASI, sukhasvAdavikRtigAravapratibaddho'nekavidho bhavati 5 / ete pazcApyavandanIyA jinamate bhavanti / yaduktam-"pAsatthAI vaMdamANassa neva kittI na nijjarA hoi / kAyakilesaM emeva kuNai taha kammabaMdhaM ca" 1 // ityAdi // 12 // vandanakayogyapaJcakarUpaM turya dvAramAhahU~ Ayariya uvajjhoe, pevittiM there taheva raaynnie| kiikamma nijaraTThA, kAyavamimesi paMcanhaM // 13 // sUtrArthavit, bAhyAntaraGgalakSaNayukto, gacchamUlastambhabhUto, gacchacintArahito'rthabhASI, AcAryoM bhavati 1 / ratnatrayayuktaH, sUtrArthobhayavedI, ziSyANAM sUtravAcanAdAyI, upAdhyAyo jnyeyH2| tapaHsaMyamayogeSu yathAyogyaM sarveSAM pravattako, gacchacintAkArI, pravartakaH 3 / gacchasya pravartakapravartitatapaHsaMyamAdivyApAreSu sIdamAnAnAM sthiratAkArI, sthaviro jJeyaH 4 / gacchakArye kSetropadhyAdilAbhArtha vihArakaraNazIlaH, sUtrArthobhayavedI, rAliko gaNAvacchedakAparaparyAya ucyate 5 // eteSAM paJcAnAM nirjarAthai kRtikarma dvAdazAva-vandanakaM karttavyam // 13 // vandanakadApanAnahacatuSkarUpaM paJcamaM dvAramAha| 1 a-ca-'sukhAkhA-12 a-pavatta' / gha-'pavatti' // // 41 // Page #42 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvacUri0 gu.vaM.bhASya mAya piya jihabhAyA, omavi taheva svraaynnie| kiikamma na kArijA, cau samaNAI kuNaMti punno| // 42 // dA mAtA 1, tathA pitA 2, upalakSaNAtpitAmahAdiparigrahaH / jyeSThabhrAtA / avamA vayaHprabhRtibhirlaghavo'pi ye sarve paryAyajyeSThA rakSAdhikAH 4 / etAn caturo'pi kRtikarma na kArayet / AlocanapratyAkhyAnasUtrArtheSu tu kArayet / sAgArikeSu pazyatsu yatanayA kArayet / eSa prabajitAnAM vidhiH| gRhasthAnAM tu kArayet / turyagAthApAdena caturvandanakadAyakarUpaM paSThaM dvAramAha-'ca' catvAraH zramaNAdayaH sAdhusAdhvIzrAvakazrAvikArUpA yathArha kRtikarma kurvanti // 14 // pazcasthAnabandanadAnaniSedharUpaM saptamaM dvAramAhavikkhitta perAhate, paimate mA kayAi bNdijaa| AhAraM nIhAra, kuNamANe kAukAme y||15|| vyAkSiptaM dharmakathAdinA 1 / parAGmukham 2 / pramattaM krodhAdipramAdena 3 / tathA AhAraM kurvANaM kartukAmaM vA 4 / nIhAraM kurvANaM kartukAma vA 5 / guruM mA kadApi vanta / eteSu paJcasvavasareSu gurorvandanaM na dAtavyamityarthaH // 15 // caturamiSedharUpamaSTamadvAramAhapasaMte AsaNasthe a, usaMte uvhie| aNunavittu mehAvI, kiikammaM pauMjaI // 16 // prazAnta vyAkSeparahitam 1 / AsanasthaM niSadyAgatam 2 upazAntaM krodhAdirahitam 3 / upasthitaM chandenetyAdhabhidhAnena pratyudyatam 4 / evaMbhUtaM santaM gurumanujJApya ziSyo medhAvI buddhimAn kRtikarma preyunakti kurute // 16 // 1gha-ca-'ye paryAyajyeSThAste sarve'pi ra-12 kha-gRhasthAstu' iti / ka-gha-'krodhAdinA pra-14'prayuGke' iti bhavet // SORGULAYICISI // 42 // Page #43 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu-vaM bhASya aSTakAraNarUpaM navamadvAramAha sAvacUri0 peDikamaNe senjhAe, kaaustggaavraahpaahunne| AloaNasaMvaraNe, uttamaahe ya vaMdaNayaM // 17 // // 43 // pratikramaNe sAmAnyato vandanaM syAt / tathA svAdhyAye vAcanAdikSaNe 2 / kAyotsarge yo vikRtiparibhogAyAcAmlavisarjanArtha kriyate 3 / aparAdhe guruvinayalahanarUpe yatastaM vanditvA kSAmayati, pAkSikavandanAnyaparAdhe patanti 4 / prAghU. ke jyeSThe samAgate 5 tathA AlocanAyo vihArAparAdhabhedaminAyAm 6 / saMvaraNa bhukte pratyAkhyAna tatra, athavA abha-da dakArtha gRhRtaH saMvaraNaM tasmin / uttamArthe cAnazanasaMlekhanAyAm 8 // vandanaM kartavyaM bhavati // 17n atha paJcaviMzatyAvazyakarUpaM dazama dvAramAhadovaNayamahAjAyaM,AvattA pAra causira tiguttaM dupavesiganikkhamaNaM, paNavIsAvasaya kiDakamme // 18 // tA dve avanate yasmin tat vyavanatam , yadI prathamameva 'icchAmi khamAsamaNo vaidiu jAvaNijAe nisIhiyAe' iti uktvA | chando'nujJApanAyAvanatam 1 / dvitIyamapi tathaiva 2 / yathAjAtaM rajoharaNacolapaTTamAtrayA zramaNo jAto racitakarapuTastu yonyA nirgata evaMbhUta eSa bandate, tadavyatirekAcca yathAjAtam 3 / dvAdazAvartAH sUtrAbhidhAnagarbhAH kAyavyApAravizeSAda 1ka-dha-vAcanAdilakSaNe' | 2 ga-gha-'yadvA' / 3 ita Arabhya 'catuH' iti yAvat ka-ca-pustakayomadhye tu 'yato janma dvidhA prasavo // 43 // atagrahaNaM ca / vratagrahaNe colapaTTarajoharaNamukhavatrikAparikaraH syAt / / dvAdazAvartA hastanyAsarUpAH / yathAvidhi upaviSTaH sAdhvAdiranudAttakhareNAkArocAraNasamakAlaM karAbhyAM gurupAdAn saMspRzyodAvakhareNa hokAroccAraNasamakAlaM khamAlaM spRzatItyeko hyAvaraH / evaM kArya Page #44 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM.bhASyaM yasmiMstattathA / prathamapraviSTasya SaT, punaHpraviSTasyApi SaT 15 / catuHziraH, prathamapraviSTasya kSAmaNAkAle ziSyAcAryazi- hai sAvacUri0 rodvayam / niSkramya praviSTasya tathaiva dvayam 19 / tribhirmanovacaHkAyairguptam 22 / dvipravezam 24 / ekaniSkramaNaM dvitIya-12 // 44 // | vandane'vagrahAdvahinirgamAbhAvAt 25 / kRtikarmaNi vandane etAni paJcaviMzatyAvazyakAni jJAtavyAni // 18 // kiikammapi kuNaMto, na hoi kiikamma nijraabhaagii| paNavIsAmannayaraM, sAhU ThANaM virAhato // 19 // __ kRtikarma vandanaM kurvANo'pi sAdhuH upalakSaNAt zrAddhAdirapi gRhyate / eteSAmavazyakarttavyapaJcaviMzatyAvazyakasthAnAnAmanyataradekamapi sthAnaM virAdhayana saMpUrNakRtikarma prApya nirjarAbhAgI na bhavati // 19 // mukhavastrikA 25 pratilekhanArUpamekAdazaM dvAramAhadiTTipaDileha egA, cha uDDapaMkkhoDa tigtigNtriyaa|akkhoddpmjnnyaa,nvnvmuhptti pnnviisaa||20|| prathamaM dRSTipratilekhanaiva mukhavastrikAyAH kAryA 1 tato mukhavastrikAyAH pArzvadvaye'pi trayastraya UrdhvaprasphoTAH kAryAH. evaM SaT 7 / tato hastatale mukhavatrikAmalagadbhiH akSoTAlagadbhiH pramArjanAzca parasparaM trikatrikAntaritAH pratyekaM nava narva hai * kAya' uccAraNe Avadvayam / tathA 'ja' ityanudAttakhareNocArayan gurupAdau karAbhyAM spRSTvA gurucaraNakhalalATapaTTayorantarAle 'ttA' iti kharitakhareNa ca udAttasvareNa 'me' ityuccArayan gurumukhaniviSTadRSTiH khalalATaM spRzatIti eka AvattaH / evaM 'javaNI' ityasya 'jaM ca // 44 // . me' ityasyocAraNe Avadvayamiti SaDAvartAH / dvitIye'pi mIlane 12 / itthaMrUpAvacUriH // 1 kha-kSamaNA' / 2 k-gh-'ek'| kha-'papphoDa' / 4 kha-ca-'akSoTAlagadbhiH' iti nAsti / / SMSAROGRAMSAMSKOMALS Page #45 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM.bhASyAlA kAryA evaM 18 // iti mukhavastrikApratilekhanAH 25 bhavanti // 20 // atha tanuprekSArUpaM dvAdazaM dvAram sAvacUri0 pAyAhiNeNa tiya tiya, vaameyrbaaisiismuhhiye|aNsuddddaahopitttte, cau chappaya deha paNavIsA // 21 // // 45 // ___ vAmadakSiNabAhvostathA zIrSe mukhe hRdaye ca pradakSiNayA trikaM trika pratilekhanAnAM bhavati / vAmadakSiNaskandhordhvAdhaHpRSThe catasraH / SaT ca padadvaye pradakSiNayA / evaM dehaprekSA 25 bhavanti // 21 // Avassaesu jaha jaha, kuNai payattaM ahiinnmiri|tivihkrnnovutto, taha taha se nijarA hoDa // 22 // 8. AvazyakeSu pUrvokteSu upalakSaNAt mukhapotadehapratilekhanAdiSu ca yathA yathA trividhakaraNamanovacaHkAyairupayukto'hInA-15 tiriktaviSayaM prayataM kurute, tathA tathA 'se' tasya bahubahutaratamA nirjarA bhavati ||22||ath 32 doSarUpaM trayodazaM dvAram - dosa aNADhiya thaiDDiya paviddha paripiDiyaM ca ttoleNgii| aMkusa kaeNcchabhariMgi yamacchavattaM maNapauDheM // 23 // veIabaddha bhayaMta, bheya gaurava mitta koraNA tinN| paMDaNIya TTatajiya saiDha hIliya vipaliMuMciyayaM // 24 // 6 diTTamadiTTha siMmeM kaira tammoaNe aliddhnnaaliddhN| OMNaM uttaracUlia muMaM DhaDhera cuDailiyaM ca // 25 // | 'anAdRtaM' anAdaraM saMbhramarahitaM vandate 1 / 'stabdhaM jAtyAdistabdho vandate 2 / 'paviddha' vandanaM dadadeva nazyati / 'pripi-IM|| 45 // NDitaM' prabhUtAna ekavandanena vndte| AvartAn vyaJjanAbhilApAnvA vyavacchinnAn akurvan / 'Tolagati' tiDavadutmRtyotnutya 1 ka-gha-'bahutamA' / ca-'bahutaratamA' ityapi / 2 ka-gha-'vipaliyaMciyayaM / 3 ka-gha-pustakayostu 'prabhUtavandyAnAM yugapadvandanaM saMpi[NDitakaracaraNasya vA avyaktavarNoccArato vA 4' itthNruupaavcuuriH|| KAASAHARISHISHARXHOSA* Page #46 -------------------------------------------------------------------------- ________________ sAvari0 gu.vaM.bhASyaM visaMsthulaM vandate 5 / 'arza' rajoharaNamaGkuzavatkaradvayena gRhItvA vandate / athavA kalpacolapaTTAdAvupakaraNe haste vA // 46 // 18| guruM gRhItvopavezya vandanakaM dadAti 6 / 'kacchabhariMgiya' kacchapavat riGgana vandate 7 / 'matsyodvatta' eka vanditvA matsyavat dutaM dvitIyaM sAdhu dvitIyapArthena ekAvartena vandate parAvartamAnaH 8 'manasA praduSTaM vandho honaH kenacidguNena tameva camanasi kRtvA sAsUyo vandate 9 // 23 // 'vedikAbaddhaM jAnunorupari hastau nivezyA'dho vA pArzvayorvA utsaGge vA ekaM vA jAnukaradvayAntaH kRtvA vandate 10 / 'bhayaMta' iti bhajamAnaM vandate bhajatyayaM mama bhajiSyati veti buddhyA 11 // bhaya' iti bhayena vandate mAM gacchAdibhyo nirdhArayiSyatIti 12 / 'gaurava' iti gauravanimittaM vidantu mAM yathA sAmAcArIkuzalo'yamiti 13 / 'mitta' iti maitrInimittaM vandate 14 / 'kAraNA' iti jJAnAdivyatirikta kAraNamAzritya vandate, vastrAdi me dAsyatItyAdi 15 / 'stainyaM' parebhya AtmAnaM gRhayan stena iva vandate, mA me lAghavaM bhaviSyati 16 / 'pratyanIka' AhArAdikAle vandate 17 / 'ruSTaM' krodhAdhmAto vandate krodhAdhmAtaM vA 18 / 'tarjita' na kupyasi na prasIdasi kAThaziva ivetyAdi tarjayan aGgulyAdibhirvA tarjayan vandate 19 / 'za' zAThyena vizrambhArtha vandate glAnAdivyapadezaM vA kRtvA na samyagvandate 20 / 'hIlitaM' he gaNivAcaka ? kiM bhavatA vanditena ? ityAdi hIlayitvA vandate 21 / 'vipa-| likuJcitaM' ardhavandita eva dezAdikathAH karoti 22 // 24 // 'dRSTAdRSTaM tamasi vyavahito vA na vandate 23 / 'zRGga ___ 1 a-ka-kha-pustakeSu 'athavA' ityata Arabhya 'dadAti' ityantaM nAsti / 2 k-gh-ribn| 8 'bahulamiTU' iti ekeSAM matenAtra bhajerapIT / 4 ka-gha-'mAM' 15 k-c-'daasytiiti| // 46 // kA Page #47 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM. bhASya // 47 // uttamAGgaikadezena vandate 24 / karaM manyamAno vandate, na nirjarArtham 25 / 'mocanaM' nAnyathA mokSa etena punardattena mokSa iti vandate 26 / 'AzliSTAnAzliSTaM' atra caturbhaGgI rajoharaNaM karAbhyAmAzliSyati zirazcaiSa zuddhaH 1, rajoharaNaM na ziraH 2, ziro na rajoharaNaM 3, ubhayamapi na 4, zeSeSu triSu prakRtadoSAvatAraH 27 / 'UnaM' vyaJjanAbhilApAvazyakairasaMpUrNa vandate 28 / 'uttaracUDaM' vanditvA pazcAnmahatA zabdena mastakena vande iti bhaNati 29 / 'mUkaM' AlApakAnanuccArayan bandate 30 / 'DhaharaM' mahatA zabdenoccArayan vandate 31 / 'cuDuli' iti ulmukamitra paryante gRhItvA rajoharaNaM bhramayan vandate // 32 // 25 // 11 battIsadosa parisuddhaM kiikammaM jo pauMjai gurUNaM / so pAvai nivANaM, acireNa vimANavAsaM vA // 26 // sugama // 26 // atha caturdazaM guNadvAramAha| iha chacca guNA viNaovayAra mANAibhaMga gurupUA / titthayarANa ya ANA, suyadhammArAhaNA kiriyA // 27 // iha vandanadAne SaNA bhavanti / vinaya evopacAraH kRtaH syAt 1 / sa eva kimartham ? mAnasya bhaJjanA vinAzastadarthaH 2 / mAnabhaGge ca pUjanA gurujanasya kRtA syAt 3 / tIrthakarANAM cAjJA'nupAlitA syAt 4 / tathA zrutadharmArAdhanA kRtA syAt 5 / 'akiriyA' iti pAramparyeNAkriyA syAt / yato'kriyaH siddhaH 6 // 27 // paJcadazaM gurusthApanAdvAramAha-- 1 'pari' ityakSaradvayamatrAdhikaM patitaM bhavet / paraM 'pari' ityasya asmAdAsannasarvAdarzeSu dRzyamAnatvAcAhasa eva pATho mUla Ahata iti / 2 ito'gre ka-ca- 'ucyate' ityadhikam // sAvacUri0 // 47 // Page #48 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM.bhASya // 48 // 8 guruguNajuttaM tu guruM, ThAvijjA ahava tattha akkhaaii| ahavAnANAitiaM.Thavija sakkhaM guruabhAve // 28 // sAvacUri0 guruguNAH SaTtriMzat, taiyuktaM guruM sthApayet / athavA'kSAdIn sthaapyet| athavA jJAnAditrayaM tadupakaraNAdi sthApayet / sAkSAdrvabhAve // 28 // athAkSAdInevAhaakkhe varADae vA, kahe putthe a cittakamme aN| sabbhAvamasabbhAvaM, guruThavaNA ittarAvakahA // 29 // _ 'akSA' pratItAH / 'varATakAH' kapardAH / tathA 'kASThaM' daNDikAdi / 'pustaM' lepyAdi karma, citrakarma vA gurumUrtyAdi-15 rUpam / evaM sadbhAve'sadbhAve ca gurusthApanA bhavati / itvarA (rI) kiyatkAlA / yAvatkathitA ca // 29 // guruvirahamI ThavaNA, gurUvaesovadaMsaNathaM ca / jiNavirahamI jiNabiMbasevaNAmaMtaNaM sahalaM // 30 // guruvirahe sAkSAdrvabhAve guroH sthApanA bhavati / gurUpadezopadarzanArtha gururmamAdezaM dadAno'sti ityAdigurubuddhayutpAdanArtham / cazabdaH sthApanAbhAve dharmAnuSThAnaM na kArya zUnyabhAvApatteriti vizeSaNArthaH / dRSTAntamAha-yathA saMprati jina-1G virahe jinabimbasevanaM tadAmantraM ca saphalaM bhavati, tathA gurusthApanamapi // 30 // atha SoDazamavagrahadvAramAha- / caudisi guruggahoiha, ahaha terasakare sprpkkhe| aNaNunnAyassa sayA, na kappae tattha paviseuM // 31 // guroH paritazcaturpu dikSu avagrahaH svapakSaM sAdhuM zrAddhaM cAzrityAdhyuSTakarA jJeyaH / parapakSaM sAdhvI zrAvikAMcAzritya trayo- // 48 // dazahastAzca vijJeyaH / gurvanujJAM vinA tatrAvagrahe sadA praveSTuM na kalpate // 31 // 1 kh-'vaa'| 2 yAvadravyabhAvinItyarthaH / 3 kha-'tatrA' / 4 a-k-gh-'kro'| 5 ka-gha-'hastazca // RREGGE *IRLS SHIRIKISHA Page #49 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM. bhASyaM // 49 // vi0 5 saptadazaM dvAraM sugagam / navaraM gurvakSarANi 1 prathamapade-cchA, 4 pa0 jA, 8 pa0 gga, 13 50 jo, 16 50 ppa, 20 pa0 ke 2150 ttA, 23 pa0 jaM, 29-31 50 ka, 35 pa0 ttI-nna, 36 pa0 cchA, 37-38-39 50 kka, 44 50 va 45 50 ba-ccho, 46 pa0 - mmA- ka, 52 50 ssa, 53 50 kka, 54 pa0ppA, rUpANi paJcaviMzatirjJeyAni // 31 // aSTAdazaM tadAhapaNa tiga bArasa duga tiga, cauro cha TThANa paya iguNatIsaM / guNatIsa sesa AvassayAi savapaya addvnnaa||32|| vandana SaTsthAnasatpadAni 29 / tatra prathame sthAne 5, dvitIye 3, tRtIye 12, caturthe 2, paJcame 3, SaSThe 4, padAni evaM 29 / zeSANi 'AvasiyAe' ityAdInyapi padAni 29 / sarvapadAni vandane'STapaJcAzadbhavanti / padaM ca vibhaktayantamatra grAhyam // 32 // ekonaviMze dvAre SaT sthAnAnyevAha icchoya aNunnavaiNA, avvAbahaM ca jaitta javaNI ya / avarAhakhAmaNAvi a, vaMdaNadAyassa cha TThANA // 33 // 'icchAmi' ityAdi 'nisIhiyAe' paryantaM prathamaM sthAnam 1 | 'aNujANaha' ityAdi dvitIyam 2 | 'nisIhi' ityAdi 'vaikaMto' iti paryantam 3 / jattA bhe 4 / javaNijjaM ca bhe 5 / khAmemi khamAsamaNo devasiaM vaikkamaM iti 6 / etAni SaTU sthAnAni vandanadAturbhavanti // 33 // eSu SaTsthAnaparyanteSu uttararUpANi SaT guruvacanAni bhavantIti viMzaM dvAram - chaMdeNaNujANomI, tarhetti tubbhaMpi vae aivaM / ahamavi khAmemi tumaM, vayaNAI baMdaNarihasta // 34 // chandenetyAdIni vandanArhasya guroH SaD vacanAni bhavanti // 34 // atha 33 AzAtanAsvarUpamekaviMzaM dvAram - 1 gha - ca- pustakayoreva 'navara' ityata Arabhya 'jJeyAni ' ityantamadhikamupalabhyate paraM sopayogitvAnmUla AdRtaH // sAvacUri // 49 // Page #50 -------------------------------------------------------------------------- ________________ __gu-vaMbhASyaM / purao paikkhAsainne, gaMtA ciTTaNa nisiiannaaymnne| AloaNa paMDisuNaNe, puvAlavaNe pa auloe||35|| sAvacUri0 taha u~vadaMsa nimaMtaNa, khaddhAryayaNe thaapddisunnnne|khddhttioN tatthagaie, ki tuma toya no sumaNe 36 // || // 50 // 15no sairasi kahaM chittA, parisaMbhittA aNuTTiyAi kehe / saMthArapAyarghaTaNa, cicche samAsaNe aavi|| 37 // purato'grato gantAzAtanAvAneva 1 / pakSAbhyAmapyAsanne gantA 2 / pRSThato'pyAsanne gantA 3 / evaM sthAne, kAyosagAMdikaraNe 3, niSIdane'pi 3; evam 9 / bahibhUgamane prathamamAcamanaM karoti 10 / gamanAgamanayoH prathamamAlocayati 11 / rAtrau vikAle vA kaH suptaH ? ko vA jAgarti? ityAdi gurau vadati jAgradapi vaco'pratizrotA syAt 12 / kazcidAlApyaM pUrvamAlApayati 13 / azanAdi pUrva zaikSasyAlocya pazcAdranAdhikasyAlocayati 14 // 35 // evamupadarzayati 1 // nimantrayati 16 / 'khaddha' iti ratnAdhikamanApRcchaya svecchayA'nyasmai snigdhamadhurAdi datte 17 / 'AdiyaNe' iti ratnAdhikena sArdhaM bhuJjAnaH snigdhAdi khAdati 18 / ratnAdhikasya vyAharato na pratizRNoti 19 / 'khaddhatti ya' iti ratnAdhika prati kharakarkazaniSThuraM vakti 20 / vAditastatra gata evollApaM datte 21 / kimiti vakti 22 / tvamiti vakti 23 / vajAtena vacanena guruM pratihantA syAt 24 / ratnAdhikasya kathAM kathayato no sumanAH syAt 25 // 36 // no smarasIti vakti 26 / kathAmAcchettA syAt 27 / pariSadaM bhettA 28 / anutthitAyAM parSadi tAmeva kathAM savizeSa kathayitA 29 / zayyAsaMstArakAdipAdAbhyAM saMghaTTayati 30 / tatra sthAtA 31 / uccAsane sthAnAdi karoti 12 / evaM samAsane'pi 33 // 37 // 1 ka-gha-ca-'kiJci-12 a-'AyayaNe' / 3 ka-kathayate' gha-ca-'kathayati' / 4 ka-ca-'ghaTTayati' / / AAAAAESRESEARCASCAN Page #51 -------------------------------------------------------------------------- ________________ gu.vaM.bhASya // 51 // SACROSASSASSUOLISUUSASHARA .. atha pratikramaNakaraNAdiparyAptyabhAve prAtaH sAyaM ca vandanaM dAtavyaM, iti dvAviMze dvAre dvidhA tadvidhirucyate- sAvari0 iriyA kusumiNusaggo, ciivaMdaNa putti vNdnnaaloyN| vaMdaNa khAmaNa vaMdaNa,saMvara cau chobha dusajjhAo38|| iriyA ciivaMdaNa putti vaMdaNa crimvNdnnaaloyN|vNdnn khAmaNa cau chobha divasussaggo dusjjhaao||39|| - IryApathikI prathama pratikramyate / tadanu 'kusumiNa' ityaadikaayotsrgH| ttshcaityvndnaa| tataH putti' iti mukhavastrikA prtilekhyaa|tto vndnm|aalocnm| punrvndnm|kssaamnnm |punrvndnm| saMvara' iti prtyaakhyaanm| cauchobha' iti 'bhagavanu'4ityAdIni 4 kssmaashrmnnaani| tataH 'sajjhAya saMdisAvauM sajjhAya kara' iti kSamAzramaNadvayam / iti prAtastyavandanavidhiH // 38 // prathamamIyopathikIpratikramaNam / tatazcaityavandanA / kSamAzramaNapUrva mukhavastrikApratilekhanam / vandanam / divasacarimamiti prtyaakhyaanm| tato vndnm| aalocnm| vandanam / kSAmaNaM c| bhagavanu' ityAdi 4 chobhavandanAni / tato 'devasiapAyacchitta' iti kaayotsrgH| tataH 'sajjhAya saMdisAvarDa sajjhAya kara' iti 2kSamAzramaNe / ayaM saandhyvndnkvidhiH|| 39 // | eyaM kiikammavihi, jujaMtA crnnkrnnmaauttaa| sAhU khavaMti kamma, aNegabhavasaMciamaNaMtaM // 40 // // 51 // appamaibhavabohatya bhAsiyaM vivariyaM ca jamiha me| sohaMtu giyatthA, aNabhinivesI amacchariNo 41 // // iti samAptamidaM dvitIyaM guruvandanakabhASyam // 'eyaM' iti / 'appamaI' iti / sugame // 40 // 41 // iti vandanakabhASyAvacUrNiH zrIAvazyakavRttitaH kRtA saMkSiptA // COM Page #52 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra. bhASya sAvacUri0 // 52 // SACROSAGAR // zrImaddevendrasUrIndrasaMhabdhaM pratyAkhyAnabhASyam // (zrIsomasundarasUriviracitAvacUribhUSitam ) atha pratyAkhyAnabhASye prathamaM dvAragAthAmAhadasa paJcakhANa caDhavihi Ahaura duvIsa~gAra aduruttaa| dasa vigai tIsa vigaIgaya duha bhaMgA cha suddhi phelN||15 daza pratyAkhyAnAni prathamadvAre vAcyAni 1 / tataH pratyAkhyAnakaraNe catvAro vidhayo vAcyAH 2 / AhArasvarUpaM vAcyam 3 / dvAviMzatyAkArA adviruktA apunaruktAH kathanIyAH 4 / daza vikRtayaH 5 / triMzadvikRtigatAni nirvikRtikAni vAcyAni 6 / dvidhA prakAradvayena pratyAkhyAnabhaGgA vAcyAH 7 SaTU pratyAkhyAnazuddhayo vAcyAH 8 / dvidhA ihaparalokAzritaM pratyAkhyAnaphalaM ca vAcyam 9 / evaM nava dvArANi // 1 // tatrAdyadvAramAha aAMgayamaIkaMtaM, koDIsahiyaM niyaMTi annegaarN| sAgAra niravasesaM, parirmANakaDaM sake aMddhA // 2 // PI anAgatakaraNAdanAgataM, paryuSaNAdAvAcAryAdivaiyAvRttyakaraNAntarAyasadbhAvAdArata eva tattapaHkaraNam 1 / evamatikA ntakaraNAdatikrAntam |kottiibhyaaN sahitaM koTIsahitaM, militobhayapratyAkhyAnakoTicaturthAdezcatuthodikaraNam 3 / niyantrita pratijJAtadinAdau glAnAdyantarAyasadbhAve'pi niyamataH kartavyam / idaM caturdazapUrvadharajinakalpikakAle prathamasaMhanane sthavirA 1 a-ka-gha-koTIsahitaM' iti nAsti / 2 'idaM' ityata Arabhya 'vyavacchinnam' ityantavartipAThaH kha-ga-pustakayostu 'anAkAram 6 ityasyAnantaraM likhito'sti, gha-sarvathA nAsti / 3 a-ka-prathamasaMhanane' iti nAsti / ACCIRCCCCCARE // 52 // Page #53 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhASya sAvacUri0 // 53 // api kRtavantaH, saMprati tu vyavacchinnam / sahAkArairanAbhogAdibhiH sAkAram 5 / avidyamAnAkAramanAkAram 6 / parimANakRtaM, dattyAdikRtaparimANam / niravazeSa samagrAzanAdiviSayam 8 / ketaM cihaM aGguSThAdi, saha ketena saketam 9 / addhA kAlastadviSayaM pratyAkhyAnaM pauruSyAdi 10||2||prkaaraantrenn daza pratyAkhyAnAnyAhanavakArasahia porisi, purimaDegAsaNegaThANe yA AyaMbila abhataDe, carime abhiggahe vigaiI // 3 // namaskArasahitam 1 / pauruSI 2 // purimArddhaH 3 / ekAzanam 4 / ekasthAnaM ca zarIrAkuzcanaprasAraNarahitam 5 / AcAmlam 6 / abhaktArtha upavAsaH 7 / carimapratyAkhyAnaM divasacaturthapraharAnte caturvidhAhAraM kriyate 8 / abhigrahapratyAkhyAnaM dattyaSTakavalAdipramANarUpam / vikRtipratyAkhyAnaM nirvikRtikmityrthH10| evamapi daza pratyAkhyAnAni bhavanti, sAMpratakA-15 | le'pi karttavyAni // 3 // dvitIya vidhidvAramAhauggae sUre anamo, porisi paJcakkha uggae suure| sUre uggae purimaM, abhataDaM paccakhAitti // 4 // bhaNai gurU sIso puNa, paJcakkhAmitti eva vosiri| uvaogitthapamANaM, na pamANaM vNjnncchlnnaa||5|| 'uggae sUre namukkArasahi paccakkhAmi' iti namaskArasahitapratyAkhyAne uccAravidhiH 1 / pauruSIsArddhapauruSyostu 1 a-ka-pustakayoH pUrva anAkArAvacUri nirdizya pazcAt sAkArAvacUrinirdiSTA dRzyate / paraM bahupustakapATho mUla AdRta iti / gAthAyAM tu kramo'nantarokta eva / 2 asmadAsannavartiSu SaTsu pustakeSu pUrva parimANakRtaM nirdizya pazcAd niravazeSa nirdiSTamasti, paraM gAthAyAM tu vyatyayena dRzyate / 3 kha-'ugae' 14 kh-'uge'| 5 ka-ca-'namaskArasahite' / // 53 // Page #54 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra. bhASyaM // 54 // 'porisiaM sADhaporisiaM paJcavakhAmi uggae sUre caubihaMpi AhAraM ' iti 2 / purimArje 'sUre uggae purimanuM paJcakkhAmiiti 3 / upavAse tu 'sUre uggae abhattaGkaM paJcakkhAmi ityAdi 4 // 4 // atra ca pratyAkhyAnasya kArayitA guruH 'pacca' kkhAi' iti bhaNati / karttA punaH ziSyaH 'paJcakkhAmi' iti bhaNati / evaM guruziSyAvAzritya 'vosirai vosirAmi' ityapi jJeyam / atra pratyAkhyAnakaraNe upayogo mAnasagatapratyAkhyAnarUpo bhAva eva pramANaM, vyaJjanacchalanAkSaraskhalanA vismRtyAsnyathoccArarUpA na pramANam // 5 // atha pratyAkhyAnasyaivoccAraviSayaM vizeSavidhimAha paDhame ThANe terasa, bIe tinni u tigAi taiyaMmi / pANassa cautthaMmI, desavagAsAi paMcamae // 6 // ekAzanAdipratyAkhyAneSu prathame sthAne 'namukkArasahiyaM porisiaM' ityAdi trayodaza prakArA bhavanti / dvitIye sthAne trayaH / tRtIye trikAdayaH / caturthe 'pANassa' ityekaH / paJcame'pi 'desAvagAsa' ityAdyekaH // 6 // tAneva trayodazAdIn prakArAn vyaktyAha namu porisi saDDA purimavaDa aMguTTa mAi aDa tera / nivi vigaIbila tiya tiya, du igA saNa egaThANAI // 7 // prathamasthAne namaskArasahitam / tathA pauruSI sArdhapauruSI purimArdho'pArtho'GguSThasahitAdyaSTakaM ca karttavyaM bhavati / AdizabdAnmuSTigranthigRhasvedocchrAsasti bukajyotiH sahitAdi jJeyam / eteSAmarthazcAyam - pUrNe'pi pauruSyAdipratyAkhyAne sAdhuH zrAvako vA yAvanna bhuGkte tAvatkiJciccihnamabhigRhNAti, na yujyate'pratyAkhyAninaH sthAtumiti / tato'GguSThaM yAvanna muJcAmi, yAMdvA 1 ka-ca- 'iti' / 2 ka - kha - 'yAvainthi muSTiM vA // sAva vUri0 // 54 // Page #55 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra. bhASya sAvacUri0 // 55 // pranthi na cchoTayAmi, yAvadhaM na pravizAmi, yAvatsvedo na zuSyati, yAvadvA etAvanta ucchAsAH, pAnIyamaJcikAyAM vA yAvadetAvantaH stibukA bindavaH, yAvadeSa dIpo jvalati, tAvadahaM na bhokSya ityarthaH / evaM trayodaza prakArA bhavanti / dvitIye sthAne nivigaiyaM 1 vigaIo 2 AyaMbilaM 3 paJcakkhAmi' iti prakAratrayam / tRtIya sthAne vyAzanaM 1 ekAzanaM 2 ekasthAnAdi 3 ca pratyAkhyAmIti tryHprkaaraaH|cturthe paJcame caprAgukta ekaika eva prkaarH||7||upvaasvissyN vidhimAha6 paDhamaMmi cautthAI, terasa bIyaMmi taIya pANassa / desavagAsaM turie, carime jaha saMbhavaM neyaM // 8 // prathamasthAne 'cautthabhattaM chahabhattaM abhattahu~ paJcakkhAmi' ityAdi yAvat 'cauttIsamabhattaM abhattaTTha paJcakkhAmi' ityaadi| dvitIyasthAne 'pANahAra namukArasahiyaM' ityAdiprAguktA eva 13 prkaaraaH| tRtIye 'pANassa' iti / caturthe 'desAvagAsiyaM' ityAdi / carime tu 'divasacarimaM paJcakkhAmi duvihaM 1 tivihaM 2 caudhihapi 3 AhAra' iti prakAratrayaM jJeyaM yathAsaMbhavamiti / kRtadvividhAhArapratyAkhyAnasya 'duvihaM' iti / trividhAhArapratyAkhyAninaH 'tivihN'| caturvidhAhArapratyAkhyAninaH 'caubiha' iti // 8 // taha majjhapaJcakhANesuna pihu sUruggayAi vosiri| karaNavihI una bhannai, jahAvasIAi biyachaMde // 9 // tatheti vidhivizeSopadarzane / madhyapratyAkhyAneSu 'vigaIo egAsaNaM' ityAdiSu na pRthak pRthak 'sUre uggae' ityAdi 1 kha-A-yAvadvA gR-12 a-k-'tiiy'| kha-'yAvat' ityata Arabhya 'ityAdi' ityantaM nAsti / 4 c-'trividhaahaarkrtuH| 5ca-'caturvighAhArakartuH' iti / 6 a-gha-'sUrugayAi' / // 55 // Page #56 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhASyaM sAvacUri0 vosiraI' iti ca bhaeyate / tathaiva pUrvAcAryaparamparAyAtasya karaNavidheH sadbhAvAt / yathA dvitIyavandane 'AvasiAe' iti padaM karaNavidhireva na bhaNyate tathedamapIti jJeyam // 9 // taha tivihapaJcakhANe,bhannaMti ya pANagassa aagaaraa| duvihAhAre aJcittabhoiNo taha ya phaasujle||10|| tathA trividhAhArapratyAkhyAne'cittabhojino dvividhAhArapratyAkhyAne'pi / tathA caikAzanAdivizeSapratyAkhyAnAbhAve'pi prAsukajalapAnanizcaye sati pAnakasya 'pANassa leveNa vA' ityAdiSaDAkArA bhaNyante, uccAryante ityarthaH // 10 // ittu cciya khavaNaMbilaniviAisuphAsiyaM ciya jalaM tu| saDDhAvi piyaMti tahA paccakkhaMti ya tihaahaarN||11|| ita evAcittabhojitvAtprAsukajalapAnanizcayavattvAdeva ca zrAddhA api upavAsAcAmlanirvikRtyAdiSu AdizabdAdekAzanAdiSvapyacittabhojinaHprAsukameva jalaM pibanti / caH prAyo'rthe / prAyastridhAhArameva ca pratyAkhyAnti // 11 // cauhAhAraMtu namo, ratipi muNINa sesa tiha cuhaa| nisi porisipurimegAsaNAi saDDhANaduticauhA12 namaskArasahitaM sarveSAM munInAM rAtripratyAkhyAnamapi divasacarimamityAdi caturvidhAhArameva bhavati / zeSANi pauruSyAdipratyAkhyAnAni caturvidhAhArANi trividhAhArANi ca bhvnti| zrAddhAnAM tu rAtripratyAkhyAnaM divscrimmiti|paurussiipurimaadhaiNkaashnaadi ca yathAbhiprAya dvitricaturvidhAhAramapi bhvti||12||ath prasaGgAgatamuktvA tRtIyamAhArasvarUparUpaM dvAramAhakhuhapasamakhamegAgI, AhAriva ei deha vA sAyaM / khuhio va khivai kuThe, jaM paMkuvamaM tamAhAro // 13 // 1 a-ka-'pANaga ccha' / 2 ka-ca-'trividhA- kha-ga-pratyAkhyAnam // 4564 Page #57 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra. bhASyaM // 57 // yadekAGgikaM kSudhAprazamakSamaM bhavati / 'vA' cArthe / yacca lavaNAdikamAhAre eti pravizati, svAdaM vA yaddadAti, kSudhito sAvacUri* vA yatpaGkopamamapi koSThe udare kSipati, tatsarvaM sAmAnyata AhAra ucyate // 13 // athAzanAdivizeSamAhaasaNe muggoaNasattamaMDapayakhajjarabakaMdAI | pANe kaMjiyajavakayarakakkaDodaga surAijalaM // 14 // khAimi bhattosaphalAi sAime suMThijIraajamAI / mahugulataMbolAI, aNahAre moaniMbAI // 15 // mudra iti upalakSaNAtsarvaM dvidalaM, tathaudanAni saktumaNDaka dugdhakhAdyaracAkandAdi ca sarvamazane'ntarbhavati / khAdyazabdeneha pakvAnnAdi gRhyate / pAnake tu kAlikayavakarIra karkavyAdidhAvanodakaM surAdijalaM cAntarbhavati / AdizabdAdrAkSApAnAdi ca / tatra surAjalamabhakSyatvAdapeyamiti svayaM jJeyam // 14 // khAdime 'bhattosa' iti sukhAdikA sarvaphalAdi ca gRhyate / svAdimai tu zuNThIjIrakAjamAdi madhuguDatAmbUlAdi cAntarbhavati / atrApi madhvAdyabhakSyatvAnna grAhyamiti svayaM jJeyam / atra ca drAkSApAnAdi pAnake, guDAdi svAdime coktamapyAcaraNAto'dhunA na gRhyate / mokaM mUtraM nimbazalikApatrAdi; AdizabdAtriphalApaJcamUlAdi cAnAhAre'ntarbhavati // 15 // atha caturthamAkAra dvAramAha do navakAri cha porisi, saga purimaDDhe igAsaNe aTTha / sattegaThANi aMbili, aTTha paNa cautthi cha ppANe // 16 // dvAvAkArau namaskArasahite 'annatthaNA bhogeNaM 1 sahasAgAreNaM 2' iti / atra muhUrtapramANatvamalpAkAratvAdeva labhyate, 1 a - ka - 'khAi me' / gha - 'khAima' / 2 a - 'surAdi / AdizabdAdrAkSApAnAdi jalaM cAntarbhavati / 3 ca- 'AdizabdAdrAkSAdijalam' / gha - sarvathA nAsti // // 57 // Page #58 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhASyaM sAvari0 muhUrtAnantaramapi namaskArapAThaM vinA'sya bhaGga eva / SaT pauruSyAM sArdhapauruSyA ca 'annattha 1 sahasA 2 pacchanna 3 disA // 4 sAhu 5 saba 6' / sapta purimArthe, SaTra ta eva mahattarAkAraH saptamaH / ekAzane vyAzane'pi cASTau, 'anna 1 saha2 sAgA 3 AuM 4 guru 5 pAri 6 maha 7 saca / sapkasthAne mukhasya pANezcAzakyaparihAratvAccalanaM na pratiSiddhaM,zeSAGgAnAmAkuzcanaprasAraNA nAsti, zeSA ythaikaashnke| AcAmle'STau 'anna 1 saha 2 levA 3 giha 4 ukkhi 5 pAri 6 maha 7 saba caturthe samayaparibhASayA sAmAnyata upavAse pazcAkArAH 'anna 1 saha 2 pAri 3 maha 4 saba 5 / yadi trividhAhAra upavAsaH pratyAkhyAtastadA pAriSThApanika bhaktAdi kalpate / yadi caturvidhAhAraH pratyAkhyAtaH pAnakaM ca nAsti tato na kalpate / yadi tu pAnakamapyadhikaM tataH kalpate / pAnake SaDAkArAH 'leveNa vA 1 aleveNa vA 2 accheNa vA 3 bahuleNa | vA 4 sasittheNa vA 5 asityeNa vA 6 // 16 // cau carime caubhiggahi, paNa pAvaraNe nava nibiie|aagaarukkhittvivegmuttu dvviginiyNmitttt||17|| carime divasacarime bhavacarime ca catvAra AkArAH 'anna 1 saha 2 maha 3 saba 4' / abhigrahe granthisahitAdipratyAkhyAne catvAraH 'anna 1 saha 2 maha 3 saba 4' / prAvaraNAbhigrahe 'pAMguraNasahi paccakkhAmi' iti pratyAkhyAnarUpe paJca 'anna 1 saha 2 colapaTTAgAreNaM 3 maha 4 saba 5' / nirvikRtau navASTau / navAkArAH piNDadravarUpobhayavikRtiniyame vikRtipratyAkhyAne ca nava / dravarUpamAtravikRtiniyame'STau 'ukkhittavivegeNaM' iti muktvA, drvvikRterukssiptvivekaasNbhvaat17|| 1ka-ca-''pi' nAsti / 2 ca-'tadA' / gha-'niyama' / 4 a-ka-'mAtra' iti nAsti // CRORECARECRACK Page #59 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhAye // 59 // SEARCHASEASESSIS atha granthakRdevAkArAnAmata evAha sAvacUri0 anna saha dunamukAre, anna saha ppaccha disa yasAhusavAporisi cha saDaporisi,purimaDhe satta samahatarA1881 anna sahassAgAri a, AuMTaNa guru apAri maha savAegabiyAsaNiahau,sagaigaThANe auMTa vinnaa19|| annassaMha levA giha,ukkhitta paDucca pArimaha sb| vigaI nivigae nava, paDucca viNuaMbile aTTha // 20 // anna saha pAri maha savva paMca khamaNe cha paannilevaaii| cau carimaMguhAIbhiggahi anna saha maha saba // 21 // | etAzcatasro'pi gAthAH prAyo vyaakhyaataarthaaH||18||19||20||21|| dravAdravavikRtisvarUpamAhaduddha-maI-maje-tillaM,cauro davavigai caura piNdddvaa| ghaya-gula-dehiyaM pisiya,makkhaNa-pakkainna do piMDA22 / | dugdhamadhumadyatailAni catasro dravavikRtayaH / ghRtaguDadadhipizitAni catannaH piNDadravobhayarUpA api bhavanti / bakSaNapa-* kvAnnarUpe dve vikRtI piNDarUpe eva bhavataH // 22 // porisi-sngk-avrldd,dubhtt-nivigiporisaaismaa| aMguTha-muSTi-gaMThI, sacittadavAibhiggahiyaM // 23 // ' sArddhapauruSyaparArdhavyAzanakAdIni AkArasaMkhyayA sUtre'nuktAnyapi saMpradAyAgatatvAt yuktiyuktatvAcca pauruSIpUrvAdhai____ 1 a-k-gh-'nmukkaare'| ka-kha-'savvA' / k-kh-gh-'o'| 4 a-ka-kha-gha-'AuTa' eva / paraM pratyantare 'auMTa labhyate / 5 gha-'saha' / ka-'savve' / kha-savvaM' 17 a-ka-savve' / ka-porasIi samA' |kh-porsaaism'|gh-'porisaaismN // jatillaM,cauro davAvagAthA // 18 // 19 // 20 // mahAbhiggahi anna saha maha rUpe eva bhavataH // dhRtaguDadadhipizitAla dehiyaM pisiyamasvarUpamAha Page #60 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra. bhASyaM| kAzanakavikRtipratyAkhyAnavajjJeyAni / aGguSThamuSTigranthisahitAdi sacittadravyarasaniyamAdipratyAkhyAnaM cAbhigrahikapratyA-sAvacUri0 4khyAnamucyate // 23 // atha puurvoktaanaamaakaaraannaamrthmaah|| 60 // vissaraNamaNIbhogo sahasaugAro sayaM muhapavesopacchannakAla mehAi disivivajAsu disimoho // 24 // sAhuyaNa ugghADAporisi taNusutthayA sAhitti / saMghAikaja mahatara, gihatthabaMdAi sAgArI // 25 // AuMTaNamaMgANaM gurupAhuNasAhu guruaMbhuTANaM / pariThAvaNa vihigahie, jaINa pAvaraNi kaDipaiTTo // 26 // kharaDiyalUhiyaDovAi leve saMsaiMDa DuccamaMDAI / ukkhittai piMDavigaINa maikkhiyaM aMgulIhi~ maNA // 27 // || levADaM AyAmAi iyara soviirmcchemusinnjlN| dhoyaNa bahu~la saisitthaM, ussemai iyara sisthaviNA // 28 // 18 - 'annatthaNAbhogeNaM' ityAdi / anyatrAnAbhogAdanAbhogaM varjayitvetyarthaH / anyatreti padaM sarvAkAreSu laganIyam / atrA nAbhogo vismaraNamucyate, vismRtyA kimapi mukhe prakSiptaM pratyAkhyAnasmaraNe zIghraM mukhAttattyajyate, etAvatA na pratyAkhyA|nabhanaH ityarthaH 1 / sahasAkAro'tipravRttayogAnivatanaM, yathA dadhyAdi manatAM utreTakaH svayaM mukhe pravizatItyAdirUpaH 2 / 'pacchannatA ca' kAlasya yadA meghena AdizabdAdrajasA giriNA vAntaritatvAtsUro na dRzyate, tatra pauruSyAdi pUrNa jJAtvA' | // 60 // tasminnapUrNe'pi bhuJjAnasya na bhaGgaH / jJAte tvardhabhuktenApi tathaiva sthAtavyaM yAvatpratyAkhyAnaM pauruSyAdi na pUryate, pUNe tu 1 a-gha-pAvaraNa // ASHAKARE Page #61 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhASyaM SAMAN55A jJAte bhoktavyam / apUrNe tu jJAte bhuJjAnasya bhaGga eva 3 / digmoho digviparyAsa ucyate / yadA pUrvAmapi pazcimeti jAnAti, tadA'pUrNe'pi pauruSyAdipratyAkhyAne pUrNamiti jJAtvA mohAdbhuJjAnasya na bhnggH| mohavigame tu pUrvavadardhabhuktenaiva sthAtavyaM, yAvattatpratyAkhyAnaM pUryate iti 4 // 24 // sAdhuvacanaM udghATA pauruSItyAdikaM vibhramakAraNaM tacchrutvA vibhramAtpauruSyAdipratyAkhyAnaM me pUrNamiti jJAtvA bhuJjAnasya na bhaGgaH / bhuJjAnena tu jJAte'nyena vA kathite pUrvavattathaiva sthAta-18 vyam 5 / kRtapauruSyAdipratyAkhyAnasya samutpannatIvrazUlAdiduHkhasyAtaraudrasarvathAnirAsena tanususthatA sarvasamAdhistasya pratyayaH / kAraNaM sa evAkAraH, sarva0 samAdhinimittamauSadhapathyAdipravRttAvapUrNe'pi pauruSyAdipratyAkhyAne na bhaGga ityarthaH 6 / mahattaraM pratyAkhyAnAnupAlanalabhyanirjarApekSayA bRhattaranirjarAlAbhahetubhUtaM puruSAntarAsAdhyaM saGghacaityaglAnAdiprayojanaM tadevAkAraH mahattarAkAraH 7 / sAgAriko gRhasthaH sa evAkAraH sAgArikAkAraH, tasmAdanyatra gRhasthasamakSaM hi sAdhUnAM bhoktuM na kalpate, pravacanopaghAtAdibahudoSasaMbhavAt , tato bhujhAnasya yadA sAgArikaH sameti, sa ceccalastadA kSaNaM pratIkSyate, atha sthirastadA svAdhyAyAdibhaGgapAtabhayAdanyatra gatvA bhuJjAnasyApi na bhaGgaH / gRhasthasya tu yena dRSTaM bhojanaM na jIryati sa sAgAriko grAhyaH, upalakSaNatvAdvandisarpapradIpanareligRhapAtAdyapyatrAkAre jJeyam 8 // 25 // hastapAdAdyaGgAnAmAkuzcanaprasAraNe|'sahiSNutayA kriyamANe kizcidAsanaM calati tena na bhaGgaH 9 / gurorAcAryasya prAghurNakasAdhorvAbhyutthAnaM gurvabhyutthAnaM tena | P vinayahetoravazyakarttavyena kRtena na bhaGgaH 10 / vidhinA gRhIte vihRte vidhinaivAnyaiH sAdhubhiryukte yatkiJciduddharitamadhi* kamannaM pariSThApanAha pariSThApanikamucyate, tdevaakaarH| tatra hi tyajyamAne bahudoSasaMbhavAddurvanujJayA bhuJjAnasya na bhnggH| (avi-la // 61 // MSTECE Page #62 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhASyaM // 62 // RASAIRA%A9%AR |dhigRhItAdibhaGgatraye na kalpate) yatInAmevAyaM bhavati 11 / tathA prAvaraNapratyAkhyAne kaTipaTazcolapaTTastadAkAro'pi yatI- sAvacUri0 nAmeva 12 // 26 // dIMbhAjanAderakalpanIyena vikRtitemanAdinA kharaNTitatvaM lepaH, lUhitatvaM cAlepo lepAlepaH tasmAdanyatra bhAjanAdau lUhite'pi kiJcidvikRtyAdyavayavasadbhAve'pi na bhaGga ityarthaH 13 / gRhasthasya bhaktadAyakasya saMbandhi kRtaM vikRtamizra DuccakairambhAdi gRhasthasaMsRSTaM tacca nirvikRtipratyAkhyAne kalpate, kiJcinmAtrAjyatailasnigdhahastatalakRtaM maNDakAdi tvAcAmlapratyAkhyAne'pi kalpata ityarthaH, prAyaH sAdhUnAmevAyam 14 / pUrvoktapiNDavikRtInAM pUpikAdyuparisthAnAmukSiptAnAmudvattAnAM viveko niHzeSatayA tyAga utkSiptavivekaH, tatra yadutkSeptuM na zakyaM tasya bhojanena bhnggH|| 15||prtiity sarvathA rukSa maNDakAdikamapekSya manAgaGgalIbhirmakSitaM snehitamIpatsaukumAryotpAdanAnmrakSaNakRtaviziSTasvAdutAyAzcAbhAvAnmrakSitamiva / atra dhArayA mekSitaM na kalpate, aGgalyA manAgmrakSitaM tu kalpate (lahucuIpramukha) ityarthaH 16 // 27 // lepakRtaM jalamAyAmAdi, AdizabdAdrAkSAcAmlikApAnakAdigrahaH 17 / itaradalepakRtaM sauvIrAdi, AdizabdAdapicchilaM jaratpAnIyAdi gRhyate 18 / acchamuSNajalamutkAlikamanyadapi nirmalam 19 / bahulaM taNDuladhAvanAdi gaDulam 20 / sasi. kthamutsvedimAdi, utsvedimazabdena piSTajalaM piSTAdibhRtahastAdikSAlanajalaM cocyate 21 / itaradasikthaM tadeva vastrAdinA 8 galitam 22 / atra 'vA' zabdo vizeSadyotanArthaH / sa cAyamalepakRteneva lepakRtenApi accheneva bahulenApi asiktheneva // 62 // sasikthenApi upavAsAderna bhaGga iti bhAvaH / evamapunarukta 22 AkAravyAkhyAnam // 28 // __1 gha-ca-'karambAdi' // Page #63 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra. bhASyaM // 63 // atha dazavikRtisvarUparUpaM paJcamaM dvAramAha paNa 1 ca 2 ca 3 ca 4 du 5 duviha 6, cha bhakkha duddhAivigai igavIsaM / ti 1 du 2 ta 3 cauhi 4 abhakkhA, cau mahumAI vigar3a bAra // 29 // dugdhAdivikRtayo bhakSyAH, tAzca kramAt paJcacatuzcatuzcaturdvidvibhedA evamekaviMzatirbhakSyavikRtibhedA bhavanti / madhyAdayastu catasro'bhakSyavikRtayaH kramAtridvitricaturbhedAH / evamabhakSyavikRtayo dvAdaza // 29 // tA eva vyaktayAhasvIra- ghaye- dehiya-tilaM, gula- parkannaM cha bhakkhavigaIo / gomehisi uhiya elegANa paNa duddha aha cauro30 // ghayadahiyA uTTi viNA, tile sariseva asi laiTTa tilla caUAdavaguDa piMDaguMDA do, pakkannaM tilla ghyteliyN||31|| kSIraM dugdhaM, dadhi, ghRtaM tailaM, guDaH, pakvAnnaM, etAH SaD bhakSyavikRtayaH / tatra gomahiSI uSTrIajA eDakAnAM dugdhaM syAditi paJcavidhaM tat // 30 // atha ghRtadadhinI pratyekaM caturbhede uSTrIM vinA, uSTracA ete na syAtAmityarthaH / tilasarSapAtasI laTTAsatkaM tailacatuSkam / dravaguDaH piNDaguDazceti dvau guDabhedau / tailatalitaM ghRtatalitaM ceti pakvAnaM dvidhA / uktA vikRtibhedAH 31 atha 30 nirvikRtirUpaM SaSThaM dvAramAha paye sADikhIre peyA valehiduddhehi duddhavigaigayA / dakkha baihu appetaMdula cunnabila sahiyaduddhe // 32 // pUrvoktAnAM vikRtInAM pratyekaM paJca paJca nirvikRtikAni bhavanti / tatra dugdhaviSayANyAcaSTe - drAkSAsahite dugdhe rAddhe 1 a - gha - 'pratyekacaturbhede ' // sAvacUri0 // 63 // Page #64 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra. bhASya sAvacUri0 // 64 // payaHzATItyucyate 1 / bahutaNDulasahite kSaireyI 2 / alpataNDulasahite peyA 3 / taNDulacUrNasahite dugdhe rAdhe'valehikA kA 4 / ambilena sahitena dugdhATI 5 / anye etasyAH sthAne balahikAmAhuH / etAni dugdhavikRtigatAni vikRtirgatA 5 eSviti vikRtigatAni nirvikRtikaaniityrthH|| 32 // ghRtanirvikRtikAni dadhinirvikRtikAni ca paJca pazcAhanibhaMjaNa-vIsaMdaNa-pakkosahitariya-kiTTi-pakkaghayaM / dahie karaMba-sihariNi-salavaNadahi-ghola-gholavaDA | nirbhaJjanaM pakvAnnottIrNa dagdhaghRtamityarthaH 1 / vispandanaM dadhitarikAkaNikvAniSpannadravyavizeSaH sapAdalakSaprasiddham 2 / ghRtapakvauSadhaupari tarikArUpaM ytsrpiH3| kiTTikA ghRtamalaH 4 / auSadhaiH pakkaM ghRtaM siddhArthakAmalakAdi 5 / dani karambho dadhiyuktakaraniSpannaH 1 zikhariNI karamathitakhaNDayuktadadhiniSpannA 2 / lavaNakaNayuktaM dadhi ca mathitaM rAjikAkhATakamityarthaH 3 / gholo vastragalitaM dadhi 4 / gholavaTakAni gholayuktavaTakAni 5 // 33 // tailaguDagatAni nirvikRtikAnyAhatilakuTTI nibhaMjaNa, patila pkkshitriytilmlii|skr gulavANayapAya khaMDe addhakaDhiikkharaso34 tilkuttttiH| tathA nirbhaJjanaM dagdhaM tailam 2 / lAkSAdidravyapakvaM ca tailam 3 / tathA tailapakvauSadhoparitarikA 4 / tathA tailamalikA 5 / guDe zarkarA 1 / gulapAnIyam 2 / pAkaguDo yena khajjakAdi lipyate 3|khnnddaa4|ardhkkthitekssursH5||34|| . pakvAnnanirvikRtikAnyAhapUriyatavapUA bIa a tanneha turiyANAI / gulahANI jailalappasi, a paMcamo puttikypuo||35|| | 1 gha-ca-balihikA' / 2 kha-ga-siddhArthakAmalAdi' / 'a-ca-'ca' naasti| 4 a-ka-gha-'pakkatila' 15 ka-ga-dha-'guDapAnIyam // 64 // Page #65 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhASya sAvacUri0 964 RARA LOSS HASARAS prakSiptaghRtAdike tApake ekenaiva pUpakena sakale pUrite dvitIyapUpakAdistatra prakSipto nirvikRtikameva 1 / tathA trayANAM ghANAnAmupari akSiptAparaghRtaM yattenaiva ghRtena pakkaM tacca 2 / tathA guDadhAnikA 3 / tathA samutsArite sukumArikAdau pazcAduddharitaghRtAdikharaNTitAyAM tApikAyAM jalena siddhA lapanazrIH 'lahiMgaTa' ityrthH4| snehadigdhatApikAyAM paripakvaH potakRtaH pUpaH paJcamaM vikRtigatam 5 // 35 // atha nirvikRtikAnyAzritya sAMpratikagacchasAmAcArIgataH prasaGgAgato yogeSu kalpyAkalpyavibhAgo likhyatelahucuI-pUpikA-potakRtapUpaka-veSTikA-tadinakRtakarambha-gholAdiphUlavaghArita-pUraNavagArikA-paTIraDI-takrAdi ca kasminnapi yoge na kalpante / lahiMgaTauM-pralepa ThuAriA-gulavANI-vArakavaDI-ghAraDI-sAjyapakkakSArIsevaI-vaghAritacaNakAdIni zrIuttarAdhyayanayogeSu, zrIAcArAGgamadhyagatasaptasaptakAdhyayaneSu, camaroddezakAnujJA yAvat zrIbhagavatIyoge'pina klpnte| etaiHspRSTamanyadapi cAyuktapAnake puDhogarI-phUkaraDau-UkaladhAM-vAsikarambha-tilavaTTi-kullari-nirvikRtikamodaka-khaNDA-sitAvarasolA-vAsIguDapAka-kAkariyAM-anutkAlitekSurasa-dinatrayAvadhiprasUtagodugdhAdibalahI aGgArAduttAryAjyAdinA mizritA pAzcAtyadinapakkA tilavaTTiH guDAdyamizritatadinakRtatilapaTalaM cetyAdIni zrIAvazyakadazavaikAlikottarAdhyayanAdisarvayogeSu prAyaH kalpante / iti prasaGgAgatamuktam // 1ka-ga-gha-ca-'kalpAkalpa'12 ga-'praleba' |gh-c-'plev' / ka-ca-'ThuArikA' / gh-'tthuviirikaa'| 4 ca-'bagArikavaDI' / 15 ga-puDhokarI' / ka-ca-"paDhogarI' / 6 a-'phuukrNdduN'| ka-ca-phUMkaraDauM' 17 a-ca-'vAsIgulapAka' // // 65 // Page #66 -------------------------------------------------------------------------- ________________ S pra. bhASyaM sAvacUri0 . atha 'gihatyasaMsaDeNaM' ityAkArAnirvikRtikapratyAkhyAne'pi kalpanIyAni saMsRSTAnyAhaduddhadahI cauraMgula, davagulaghayatilla egabhattuvari / piMDaguDamakkhaNANaM, addAmalayaM ca saMsaha // 36 // dugdhena mizritaH kUro yadi labhyate tatraudanAccatvAri aGgulAnyupari yadi dugdhaM caTitaM tAvattasaMsRSTamucyate, tacca tannivikRtikasya kalpate, paJcamAGgulArambhe tu na kalpate / evaM danno'pi jJeyam / dravaguDaghRtatailAnAM saMsRSTaM bhaktopari caTitAnAmekamaGgalaM yAvajjJeyaM, dvitIyAGgalArambhe tu vikRtireva / piNDaguDaghakSaNayorA malakapramANaM khaNDaM saMsRSTam / ArdrAmalakazabdeneha ziNapIluvRkSasaMbandhI mukuro vivkssitH| yadi bahUnyapyetatpramANAni khaNDAni tadA kalpante / ekamapi vRddhaM na kalpata ityrthH|| 36 // nirvikRtikaprakAraM sAmAnyata AhadavahayA vigaI vigaigaye puNo teNa taM hayaM datvaM / uddharie tattaMmi ya, ukiTThadavaM imaM canne // 37 // dravyaiH kalamazAlitaNDulAdibhirhatA bhinnA satI vikRtiH kSIrAdikA vikRtigatamityucyate, tena punaH kAraNena taNDulAdihataM tat kSIrAdikaM dravyameva / tathA pAkabhAjanAtsukumArikAdAvuddhRte sati pazcAduddharitaM yaddhatAdi tasmin cullIta uttArite zIte ca jAte yadi kaNikvAdi prakSipyate tadaiva vikRtigatamutkRSTadravyamidaM cAhuranye / atra pAThAntaram-"dabahayA vigaigayaM vigaI puNa tIi taM hayaM davaM / uddha0ukki0"-tatreyaM vyAkhyA-dravyahatA vikRtirvikRtigataM syAt, kssiiraannvt| vikRtiH punarbhavati tayA vikRtyA tadravyaM hataM snmodkvt| uddhRte ghANatrikopari tasmin tapte ghRte yatpacyate tatpUpAdikaM | 1 a-ka-gha-'ya' / 2 a-ka-gha-'davva' / 3 kha-ga-'idaM nAsti // . GACAAAAAMAR + Page #67 -------------------------------------------------------------------------- ________________ ma. bhASya // 67 // vikRtigatam / anye tu naamaantrmutkRssttdrvymityaahuH|| 37 // sAvacUri0 tilasakuli varasolAi rAyaNaMbAi dakkhavANAI / DolI tillAI iya, sarasuttamadava levakaDA // 38 // tilaniSpannA zaSkulI, tathA varasolAdi AdizabdAccharkarAkhaTikAdigrahaH, rAjAdanAsAdiphalAnyacittIkRtAni khaNDAdimi-| zrANi,DolAdInAM madhUkAdInAM AdizabdAnnAlikerairaNDaziMzapAdInAM,tailAni ca kramAtsarasottamadravyANyucyante lepakRtAnicA vigaigayA saMsaTTA, uttamadavA ya nivigaiyaMmi / kAraNajAyaM muttuM, kappaMti na bhuttuM jaM vuttaM // 39 // / pUrvoktAni vikRtigatAni nirvikRtikAnItyarthaH 1, saMsRSTAni 2, uttamadravyANi ca 3 / nirvikRtipratyAkhyAne kAraNa-1 jAtaM vizeSavAtAdipuSTAlambanaM muktvA bhoktuM na kalpante // 39 // yaduktaM nizIthabhASye, tadgatAmeva gAthAmAha- 18 vigaI vigaIbhIo, vigaigayaM jo u bhuMjae saah| vigaI vigaisahAvA, vigaI vigaI balAnei // 40 // vikRtA bIbhatsA viruddhA gatirvigatiH, sA ca tiryagnarakakumAnuSatvakuMdevatvarUpA / athavA saMyamo gatiH, asaMyamo vigatiH, tasyAH bhIto yaH sAdhuH, upalakSaNAt zrAvakAdirapi / vikRti dugdhAdikAM vikRtigatAni ca vikRtimizrANi ca kSareyyAdIni zarkarAmizrapAnakAdIni ca bhute tasya doSamAha-iyaM vikRtirvikRtisvabhAvA'vazyaM vikArakAriNI, ato vikRtibalAdapi narakAdikAM vigatiM nayatyeva prApayatyeva // 40 // athAbhakSyavikRtIrAhakuttiya maicchiya bhAmara,mahuM tihA kaha pi? majja duhaa| jalathalekhaMga maMsa tihA,ghayatva makkhaNa cau abhakkhA 1 a-ka-gha-zaMzapAdInAm' 1 2 kha-gha-'ku' nAsti / ca-'zrAvako vA' // SACREASARAN Page #68 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhASyaM 8 kautikaM mAkSika bhrAmaraM ceti madhu tridhA / kASThaM tADekSudrAkSAmadhUkAdiniSpannaM, paiSTaM ca kuthitadhAnyAdikRtamiti madyaM sAvari0 dvidhA / jalasthalakhacarasaMbandhibhedAnmAMsaM tridhA / ghRtavadgomahiSyajaiDakAnAM rakSaNaM caturdhA / etA abhkssyvikRtyH||41|| // 68 // ____ atha saptamadvAre dvidhA pratyAkhyAnabhaGgAnAhamaNa 1 vayaNa 2 kAya 3 maNavaya 4, maNataNu 5 vayataNu 6 tijogi 7 saga stt| karakAraNumai 3 du 6 ti 7 jui, tikAli sIyAlabhaMgasayaM // 42 // eaMca uttakAle, sayaM ca maNavayataNUhi~ pAlaNiyaM / jANagajANagapAsatti bhaMgacauge tisuaNunnA // 43 // | prANAtipAtAdi na karoti manasA 1, vAcA 2, kAyena vA 3, manasA vAcA 4, manasA kAyena 5, vAcA kAyena vA 6, manasA vAcA kAyena ca 7 / ete saptApi bhaGgAH karaNena labdhAH 1, evaM kAraNena 2, evamanumatyA 3, karaNakAraNAbhyAM |4, karaNAnumatibhyAM 5, kAraNAnumatibhyAM 6, karaNakAraNAnumatibhirapi ca 7 sapta bhaGgA labhyante / evamete sapta saptakA bhaGgAnAmekonapaJcAzadbhavati / eSAM trikAlaviSayatA cAtItasya nindayA, sAMpratikasya saMvaraNena, anAgatasya pratyAkhyAdAnena, evamekonapaJcAzatkAlatrayaguNitAH saptacatvAriMzadadhikaM zataM bhavati // 42 // etacca pauruSyAdipratyAkhyAnamuktakAle|3|| praharAdirUpe manovacaHkAyaiH pAlanIyam / atrAha paraH-yathA prANAtipAte pratyAkhyAte satyasau na kArayatyanyairjIvaghAtaM pratyAkhyAnabhaGgabhayAt, tathAtrApi kRtapratyAkhyAnasyAnyasmai azanAdi dAtuM na yujyate iti, ucyate-nAtra karaNakAraNAnumatibhirmanovAkAyayogatrayeNa pratyAkhyAnakartA'zanAdi pratyAcaSTe, viratipAlanAcca vaiyAvRttyaM pradhAnataramataH kRtapratyAkhyA SAORADAMSAMRODAMAMA SAUSAASHISH Page #69 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra.bhASya ARAGUSA RARA nasyApi gurvAdInAmazanAdidAne'pi na doSa iti / atha pratyAkhyAnakaraNe caturbhaGgImAha-'jANaga' pratyAkhyAnasaMbandhyA- sAvacUri0 kArAdisakalasvarUpajJastatsvarUpajJapAce pratyAkhyAnaM kurute 1 / kazcicchrAddhAdirko gurubhaktyA'jJakSullAdipAdhaiM kurute 2 // | ajJo jJagurupAdhaiM kurute 3 / ajJo'jJapArzve kurute 4 / atra caturbhaGgayAM prathamabhaGgatrayaM zuddhaM, antimstvshuddhH||43|| SaTzuddhidvAramaSTamamAhaphAsiya pAliya sohiya,tIriya kiTTiya arAhiya cha suddhIpaJcakkhANaM,phAsiya vihiNociyakAlija pattaM 44 hai| poliya puNapuNa sariyaM,sohiya gurudttsesbhoanno| tIriye samahiyakAlA,kiTTiya bhoyaNasamayasaraNA se iya paDiyariyaM ArAhiyaM tu ahavAcha suddhi sbaihnnaa|jaannnn viNaya'NurbhAsaNa,aNupAlaNa bhAvaMsuddhitti46 | spaSTam / pratyAkhyAnagrahaNakAle ( ucite dinodayAtpUrvamityarthaH) vidhinA prAptam // 44 // pAlitaM punaH punaH upayo-13 gapratijAgaraNena rakSitam 2 / zodhitaM gurvAdipradAnazeSabhojanAsevanena 3 / tIritaM pUrNe'pi kAlAvadhau kiJcitkAlAvasthA8 nena 4 / kIrtitaM bhojanavelAyAmamukaM me pratyAkhyAnaM tatpUrNamadhunA bhokSye ityuccAraNena 5 // 45 // ArAdhitamebhireva 2 hai prakAraiH saMpUrNairniSThAM nItam 6 / evaM SaTzuddhiyuktaM pratyAkhyAnaM kAryam / 'phAsi' ityAdi 'ArAhiyaM tu' ityantaM vyaakhyaa-3||69|| tArtham / atha prakArAntareNa SaTzuddhIrAha-'ahavA' iti yatsAdhuzrAvakaviSayaM mUlottaraguNapratyAkhyAnaM yatra jinakalpAdau yatra subhikSadurbhikSAdau kAle ca yathA zrIsarvajJairuktaM tattatra tathA zraddhatte iti zraddhAnazuddhiH 1 / yanmUlottaraguNaviSayaM pratyA-1 1 a-ka-gha-'ArAhiya' / 2 a-kha-ga-zobhitam / Page #70 -------------------------------------------------------------------------- ________________ pra. bhASya // 70 // khyAnaM yatra jinakalpAdau karttavyaM bhavati tatsarvaM jAnAtIti jJAnazuddhiH 2 / guroH samyag vandanadAnapUrvaM yakriyate, eSAvinayazuddhiH 3 / pratyAkhyAnaM kurvannakSarapadavyaJjanaiH parizuddhaM guruvacanamanubhASate laghutareNa zabdena bhaNatItyarthaH, eSA'nubhASaNAzuddhiH 4 / yadviSame saMkaTe'pyApatite na bhagnaM samyak pAlitaM eSA'nupAlanAzuddhiH 5 / ihaparalokAdyAzaMsAdilakSaNena kaluSapariNAmena na dUSitaM bhavatyeSA bhAvazuddhiH 6 // 46 // atha navamaM phaladvAramAha paccakkhANassa phalaM, ihaparaloe ya hoi duvihaM tu / ihaloi dhammilAI dAmannagamAi paraloe // 47 // pratyAkhyAnasya phalamihalokaparalokasaMbandhitvena dvidhA bhavati / tatrehalokaphale dhammilAdaya udAharaNam / paralokaphale tu dAmannakAdayaH / tatkathA vasudevahiNDizrI AvazyakapratyAkhyAna niryuktivRttyAdibhyo'vaseyA // 47 // pradhAnaphalamAha - paJcakkhANamiNaM seviUNa bhAveNa jiNavaruddidvaM / pattA anaMtajIvA, sAsayasukkhaM aNAbAhaM // 48 // // samAptamidaM tRtIyaM pratyAkhyAnabhASyam // sugama // 48 // iti pratyAkhyAnabhASyAvacUrNiH zrI AvazyakavRttitaH kRtA saMkSiptA gacchanAyaka zrI somasundarasUribhiH // sAvacUri0 // 70 // Page #71 -------------------------------------------------------------------------- ________________ Printed by R. Y. Shedge at the Nirnaya-sagar Press, 23, Kolbhat Lane, Bombay, and Published by Vallabhadas Tribhuvandas Gandhi, Secretary, Jains Atmananda Sabha, Bhavanagar. Page #72 -------------------------------------------------------------------------- ________________ FFFFFFFFFFFFFFF 2000000000000 CATERPRETIFFER // samAptamidaM sAvacUrikaM bhASyatrayam // C-SE-52-5-E6HI-RESEASE-52- 5 el 26.000000000000 AAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAdditter