________________
આગમના પરમ કલ્યાણકારી રહસ્યોને ક્યારેક દૃષ્ટાંતથી, ક્યારેક હળવાશથી, ક્યારેક ઉદ્બોધનથી તો વળી ક્યારેક આત્મીય સ્નેહસભર સંબોધનથી રજૂ કરી, લોકમાનસ પર અમીટ છાપ મૂકી ગયા છે.
એમની પ્રવચનશૈલીમાં નરી સ્વાભાવિકતા અને સચોટતા જોવા મળે છે. એમના ચિંતનમાં શાસ્ત્રીયનો કે વિદ્વાનોનો ભાર નથી પણ સાધકની નૈસર્ગિક સરળતા અને રસમયતાનો અનોખો રણકાર છે.
સર્વજન સ્પર્શિતા એમની દેશનાનું કદાચ સૌથી આકર્ષક અંગ છે. બાળકથી આરંભી વૃધ્ધો સુધી અને તદ્દન નિરક્ષરથી આરંભી વિદ્વાન સુધી સહુ કોઈના હૃદયને સ્પર્શનારી એમની દેશનાએ અનોખી તેજસ્વી તવારીખ રચી છે.
પર્યુષણ પર્વના કે અન્ય કોઈ પર્વતિથિના પ્રવચનો હોય કે શેષકાળમાં વિવિધ સ્થળે વિહાર દરમિયાન આપેલા પ્રવચનો હોય કે કોઈ પ્રસંગ વિશેષ, દીક્ષા તપની ઉજવણી હોય પ્રત્યેક પ્રસંગે તેઓ એકસરખા ઉમંગ અને ઉત્સાહથી ધીરગંભીર ભાવોને લોકભોગ્ય શૈલીમાં રજૂ કરવાની વિશેષ પ્રતિભા ધરાવતા હતા.
લોકોના સર્વાંગી વિકાસની, પૂજ્યશ્રીની ધગશ વિવિધ વિષયો પર આપેલી એમની દેશનાથી સ્પષ્ટ થઈ જાય છે. ધર્મ માત્ર ધર્મસ્થાનમાં કરવાની જ પ્રવૃત્તિ નથી, જીવનના પ્રત્યેક કાર્ય સાથે ધર્મ વણાઈ જવો જોઈએ ધર્મનાં મર્મો સમજી એને આચરણમાં મૂકવાનો સમ્યક્ત્પુરુષાર્થ પ્રત્યેક સાધકે કરવો જોઈએ તેવી એમની સ્પષ્ટ માન્યતા હતી. આચારમાં અહિંસા અને વિચારમાં અનેકાંત પૂરી નિષ્ઠાથી સચવાવા જોઈએ.
જ્ઞાનદીપક આત્મદીપક બની રહે, અજ્ઞાનનો અંધકાર દૂર થાય અને યથાર્થ સમજણથી જીવનની સર્વાંગી ઉન્નતિ થાય તે માટે જ્ઞાન અને જ્ઞાનનાં સાધનો સર્વજન સુલભ હોવા જોઈએ તે માટે સંઘે અને વ્યક્તિએ પૂરી કાળજી-સંભાળ લેવી જોઈએ. તન-મન-ધનથી જ્ઞાનભંડારની સ્થાપના જૈન પાઠશાળાઓ, જૈન વિદ્યાપીઠો, જેન
૯૨
અમૃત ધારા
