Atmanand Prakash Pustak 090 Ank 06 07

Author(s): Pramodkant K Shah
Publisher: Jain Atmanand Sabha Bhavnagar

Page 4

હાલ ભoooooooooooooooooooo શ્રી મહાવીર પરમાત્માનું વ્યાપક જીવન,
સ્વ. શ્રી હચંદ ઝવેરભાઈ શાહ ના લેખ ઉપરથી
સંપાદક : નગીનદાસ હરજીવનદાસ શાહ. a poojooooooooooooooo
જurmeriામ મુસા જાgિary I fivમોઝા રે ? પ્રજ્ઞાતત્તમ ! 7 વીવીકારીને તેના નિ: મદા નામાંતરમvઝનનામા: li
શ્રીમદ્ હેમચંદ્રાચાર્ય–પરિશિષ્ટ પર્વ પ્રભુ મહાવીરના જીવનના એકએક આદર્શ એટલા આકર્ષક છે કે તેને વિચાર માત્ર આશ્ચર્યચકિત બનાવી મૂકે છે. એમની અહિંસા આકાશની સમાન વ્યાપક અને સૂક્ષમ છે એમની તપશ્ચર્યા અને સહનશક્તિ અનુપમ છે; એમની ગૃહસ્થ અને સાધુસંઘની વ્યવસ્થાપકતા બંધારણ મહાન રાજનીતિને પણ મુગ્ધ કરે એવી છે.
પરંતુ એનાથી વિશેષ જે વસ્તુ એમના જીવનમાં દષ્ટિગોચર થાય છે તે એમની સમન્વયશક્તિ છે. અગ્નિ અને પાણી જેવી બે વિરોધી વસ્તુઓને જ્યારે સમન્વય કરવામાં આવે છે ત્યારે એન્જિનમાં જે શક્તિ ઉત્પન્ન થાય છે તેથી વિશાળ રેલગાડી વાયુવેગે દોડી શકે છે. સમન્વયના આધારે જ સંસાર ચાલે છે, એથી જ પ્રકૃતિ વિકાસ કરી રહી છે અને જગતું ઉન્નતિ કરતું ચાલ્યું છે. તેથી જ શ્રી ઉમાસ્વાતિજીએ તત્ત્વાર્થસૂત્રમાં “વારા કરવાના” એ સૂત્ર મૂકયું છે.
ભગવાન મહાવીરને સમન્વયવાદ એ જ અનેકાંતવાદ પરંતુ આપણે તે ભૂલી જઈ અનેકાંતની ચર્ચામાં સમન્વય શોધવાને બદલે બંડનની ભાવનાને વધારે જોર આપ્યું છે, ગમે તે એક જ નયને પકડી રાખવાને અગે અન્ય નેને અલાપ થવાથી અનેકાંત એકાંત બની ગયે.
પરમાત્મા મહાવીર પાસે કેવલજ્ઞાનરૂપ દીપક હતો તેમાંથી ગણધર મહારાજાઓરૂપ અનેક દીપક પ્રગટયા; કેવલજ્ઞાનરૂપ બિંદુરૂપ દ્વાદશાંગીનું જ્ઞાન એમણે જગત્ સમક્ષ મૂકયું; ત્રીજા ભવમાં મન-વચન-કાયાની પવિત્રતાથી રોમરાવની વિકસ્વરતાપૂર્વક “સવિજીવ કેરું શાસન રશી “ ની ભાવનાનો જે સંકલ્પ વિલાસપૂર્વક કર્યો હતો તેના પુણ્યાનુબંધી પુણ્યથી તીર્થકરપા પ્રાપ્ત થતાં કેવલજ્ઞાનના સારભૂત દ્વાદશાંગીના સૂત્રો જગતુ સમક્ષ મૂક્યાં જે હજાર વર્ષ સુધી ભવ્યાત્માએ ગ્રહણ કરશે અને મુક્તિ માટે જન્મજન્માંતરમાં પ્રયાણ કરશે. “સર દાયુકત મ7' એ સારભૂત સૂત્રમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે આ જગતના તમામ પદાર્થો અનાદિ હોવા છતાં ઉત્પન્ન
[આત્માનંદ પ્રકાશ