________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
૨૩૨
શ્રી આત્માનંદ પ્રકારા.
આદિની વિગત એટલી બધી લાંબી છે કે, તે આપતાં વિષયાંતર થઈ જવાય. તેથી જે તે વિષયના જિજ્ઞાસુ હોય તેની જાણ ખાતર એક છેવટ એવું પરિશિષ્ટ આપવામાં આવે છે કે, જેની અંદર ઉપર આવેલા આચાર્યોના સંબં ધમાં માહિતી આપનાર છે. નેધેલા છે અને તેઓનું પ્રકાશિત થયેલું કેટલુંક સાહિત્ય ને ધેલું છે. એ સાહિત્ય અને ગ્રંથે જોવાથી તે તે આચાર્યોના સંબંધમાં મળતી આજ સુધીની માહિતી ઘણેભાગે કેઈપણ જાણી શકશે.
આ લેખમાં જેન ન્યાયના પ્રણેતા અમુક જ વિદ્વાનો ઉલ્લેખ છે. બીજા ઘણને છોડી દીધાં છે. તેનું કારણ એ નથી કે, તેઓને જેન ન્યાયના વિકાસમાં સ્વ૬૫ પાહિ ન હોય, છતાં તેવા નાના મોટા દરેક ગ્રંથકારનો ઉલ્લેખ કરત લેખનું કલેવર કંટળા ભરેલ રીતે વધી જાય તેથી જે વિદ્વાનનું જેને ન્યાયના વિકાસમાં ડું છhi વિશિષ્ટ સ્થાન મને જણાયું છે, તેઓને જ ઉલ્લેખ કર્યો છે. બાકીનાઓનું નામનું એક બીજું પરિશિષ્ટ અંતમાં આપી દેવામાં આવે છે.
આ લેખ સમાપ્ત કરતાં એક વાત તરફ વાંચકોનું ધ્યાન ખેંચું છું, તે આ-હિ દુસ્તાનના કે બહારના વિદ્વાનો ગુજરાતના સાક્ષરને એમ પુછે કે ગુજરાતના વિદ્વાનોએ દાર્શનિક સાહિત્ય રચ્યું છે ? અને રચ્યું હોય તો કેવું અને કેટલું ? આ પ્રશ્નને કોઈ પશુ સાક્ષર હામાં અને પ્રમાણિક ઉત્તર આપી ગુજરાતનું નાક રાખવા ઇ છે તે જૈન વાડમય તરફ સપ્રેમ દષ્ટિપાત કર જ પડશે, એવી સ્થિતિમાં ગુજરાતના દાર્શનિક સાહિત્યનું મુખ ઉજજવલ કરવા ખાતર અને દાર્શનિક સાહિત્યની સેવામાં ગુજરાતનું વિશિષ્ટ સ્થાન જણાવવા માટે દરેક સાહિત્ય—પ્રેમી વિદ્વાનની એ ફરજ છે કે તેણે કેવળ સાહિત્યોપાસનાની શુદ્ધ દ્રષ્ટિથી જેને ન્યાય સાહિત્યના ગુજરાતીમાં સરલ અને વ્યવસ્થિત અનુવાદ કરી સર્વ સાધારણ સુધી તેનો ધોધ પહોચતે કરે. જેનું આ સંબંધમાં બેવડું કર્તવ્ય છે. તેઓએ તે સાંપ્રદાયિક મેહથી પણ પોતાના દાર્શનિક સાહિત્યને વિશિષ્ટ રૂપમાં અનુવાદિત કરી પ્રચારવાની આવશ્યક્તા છે.
સુખલાલ સંધવી. ગુજરાત પુરાતત્વ મંદિર–અમદાવાદ.
For Private And Personal Use Only
