________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
પંચાસજી શ્રીમદ્ દાનવિજયજીનું ધર્મ સંબંધી ભાષણ
૭૧
ત્રીજા મહાવ્રતના રક્ષણ માટે એ પાંચ ભાવનાઓનું સ્મરણ કરે.
ચેથા મહાવ્રતના રક્ષણથે પાંચ ભાવનાઓ, હવે ચોથું મહાવ્રત જે સઘળાં વ્રતમાં રાજા સમાન છે, તેના રક્ષણમાં અતિ તીવ્ર ઉપયોગ રાખવાની જરૂર છે. કેમકે જેન મુનિઓએ મન, વચન, અને કાયાથી સર્વ પ્રકારે સ્ત્રી સેવવાને ત્યાગ કર્યો છે, તેઓ આ પ્રમાણે પોતાના વ્રતની રક્ષા કરે.
૧ જે મકાનમાં સ્ત્રી રહેતી હોય અથવા સાક્ષાત્ સ્ત્રી તે દૂર રહે, પરં
તુ જ્યાં સ્ત્રીની યા તો દેવાંગનાની મૂત્તિ અને તેમનાં ચિત્ર હોય તથા જે મકાનમાં નપુંસક વેદવાલાં રહેતાં હોય તથા જે મકાનમાં ગાય, ઘડી, ભેંસ, બકરી વગેરે રહેતી હોય, જે મકાનમાં વિષયવિલાસી શબ્દોનું શ્રવણ થતું હોય, તેવા મકાનમાં સાધુ ન રહે, તથા જે આસન ઉપર સ્ત્રી બેઠી હોય, તે આસને ઓછામાં ઓછું બે ઘડી
સુધી ન બેસે. ૨ સ્ત્રી સાથે રાગયુક્ત વાર્તાલાપ ન કરે-રાગી સ્ત્રી સાથે-વાર્તાલાપ ન કરે. સ્ત્રી સંબંધી કથા જેમકે તેમના દેશ, જાતિ, કુલ, વેષ, શરીર, અંગોપાંગ, ભાષા, સ્નેહ, શૃંગાર વિગેરે કથાઓ ન કરે. રાગયુક્ત એવી કથા કરનારને અવશ્ય વિષયવિકાર ઉત્પન્ન થાય
છે, જેથી તે મહાવ્રતને ભંગ થાય છે. ૩ પૂર્વાવસ્થામાં વિષયાદિ સેવન કર્યા હોય તેનું કદી પણ સ્મરણ ન કરે, કેમકે તેના સ્મરણથી વિષયવાસના અતિ પ્રજવલિત થઈ બ્રહ્મચયથી ભ્રષ્ટ કરે છે, કદી તેના સ્મરણને સંભવ થાય તે મનને ધમ
ધ્યાનના પ્રસંગમાં જડી તેનાથી વિમુક્ત કરવું. ૪ સ્ત્રીઓના અંગોપાંગ રોગયુક્ત દષ્ટિએ આંખો ફાડીને અભિલાષા પૂ
ર્વક કદી જેવાં નહીં. અચાનક દષ્ટિ પડે તે દૃષ્ટિ ખેંચી લેવી, પરંતુ રાગ પૂર્વક દેખવાં નહીં તથા શરીર સંસ્કાર ન કરવા, કેમકે તે પ્રા
ણીને વિષયવાસનામાં લીન કરી વ્રતથી ભ્રષ્ટ કરે છે. ૫ પ્રણીત સ્નિગ્ધ મધુરાદિ ષડુ રસ યુક્ત ભેજન વારંવાર ન કરે તથા ફક્ષ આહાર પણ પ્રમાણથી અધિક ન કરે. સ્નિગ્ધાદિ આહાર વારંવાર કરનારને અવશ્ય વિષયવિકાર પ્રબળ થાય છે, અને તેથી પાત થવા વખત આવે છે. પ્રમાણાદિક રૂક્ષ આહારથી પણ એ દશા થાય છે. વળી વિશુચિકાદિકે કરી શરીર ખરાબ થઈ ધમસાધનામાં વિક્ત થાય છે.
For Private And Personal Use Only
