Atmanand Prakash Pustak 045 Ank 11

Author(s): Jain Atmanand Sabha Bhavnagar
Publisher: Jain Atmanand Sabha Bhavnagar

Page 8

૨૧૦
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ
કેટલીક વખત તે ડાહ્યા અને બુદ્ધિશાળી પિતાની પ્રિય વસ્તુને વડી હલકી પાડમાણસો પણ બીજાથી કરાયેલી પોતાની ખોટી નાર ઉપર અણગમો આવીને મન દુખાતું હોય પ્રશંસા સાંભળીને રાજી થવાની ભૂલ કરી તે બીજાની પ્રિય વસ્તુને વડતાં પહેલાં બેસે છે, છતાં તરત ભૂલ સુધારીને અલાભના વિચાર કરી લે; કારણ કે સકેઈને પિતાભાગી બનતા નથી.
ની પ્રિય માનેલી વસ્તુની પ્રશંસા જ ગમે છે. ગુણ કેઈના આપેલા મળતા નથી પણ શુદ્ર સ્વાર્થ સાધવા બીજાની સરળતાનો દર ગુણવાન-ઉત્તમ પુરુષનું અનુકરણ કરવાથી પગ કરનારમાં સજજનતાની છાયા સરખીયે પ્રગટ થાય છે.
હોતી નથી. માનવી પાસે અવગાહી હોવા છતાં આ ઉત્તમ પુરુષોના વાણી, વિચાર તથા વર્તન પૈસા આપીને પણ તેની પાસેથી ગુણ ખરી. ના અંકુશ વગરના માનવીમાં માણસાઈ ન દીને રાજી થાય છે.
હેવાથી ઉત્તમ જીવન બનાવી શકતો નથી.
કષાય તથા વિષયથી વિકૃત થયેલી મનેપિતાની પ્રશંસા સાંભળવાના લાભથી વૃત્તિ અપવિત્ર કહેવાય છે. માનવી અવગુણી આગળ પણ તેનાં ગુણ તરીકે વખાણ કરે છે.
નિસ્વાર્થ સનેહમાં જ પવિત્રતા રહેલી છે;
કારણ કે સ્વાર્થ ગર્ભિત સ્નેહ માનસિક પવિકોઈ પણ વસ્તુમાં પિતાના અપ્રગટ ગુણે ત્રતાને સંપૂર્ણ બાધક છે. પ્રગટ થવા તે વિકાસ કહેવાય છે અને ગુણેનું ઢંકાઈ જવું તે વિનાશ કહેવાય છે.
નિરાગી પુરુષો સિવાય જગતમાં કોઈ પણ
નિરાશ્રિત રહીને સુખશાંતિ મેળવી શકતું નથી. હદયની પવિત્રતા–સરળતા-સજજનતા
જન્મથી મરણ પર્યંતના જીવનની બધીયે સુશીલતા સદાચાર અને નિર્વિકારતા આદિ
જ જરૂરિયાત સ્વાધીનપણે પૂરી પડતી નથી. પરની ગુણેને લઈને જ માનવી ગુણી કહેવાય છે,
છે જરૂરત પડે છે માટે જ માનવીઓ ઓળખાણ પણ એનાથી વિપરીત અપવિત્રતા, કુટિલતા, તે
તક તથા સ્નેહને ઘણું જ અગત્યના ગણે છે. દુર્જનતા, દુરાચાર અને શુદ્ર વાસના આદિ દુર્ગણોના દાસમાં સંગીત-સાહિત્ય-વિદ્યા- દુનિયામાં માણસ તે ઘણાય નજરે પડે વાચાળતા આદિ કળાઓ હોવા છતાં પણ તે છે, પણ જેની આકૃતિની મનોવૃત્તિમાં છાપ ગુણી કહેવાય નહિ પરંતુ તે હલકી કેટીને પડી હોય તેની જ ઓળખાણ રહે છે. ક્ષુદ્રામાં જ કહેવાય છે.
મનગમતી વસ્તુ તથા વ્યકિતમાં અણુપૈસાવાળાની કદર કરનાર કરતાં ગુણવાનની ગમે ઉત્પન્ન કરવા કેઈ તુચ્છ પ્રકૃતિવાળે કદર કરનારમાં સારું ડહાપણ હોય છે. દુબુદ્ધિને ઉપયોગ કરે તે ડાહ્યા માણસે તેને સરળ હદયથી વિશ્વાસ રાખી સાચું કહેનાર
આદર કરવો નહિં પણ અનાદર કરે, જેથી તથા વર્તનારને તુચ્છ સ્વાર્થ માટે કાવાદાવા
દુર્જનેને ઉત્તેજન મળતું અટકી પડશે. કરી જનતામાં હલકો ચિતરનારમાં હોંશિયારી જીવનમાં સુખ-શાંતિ તથા આનંદને આ નથી પણ મૂર્ખતા તથા દુર્જનતા જ હોય છે. શ્રય આપવા પૂરતી જ સરળતા રાખવી ઉચિત