________________
માણસ અને રૂષી.
અને શરીરના ધર્મ આપણું સંસ્કાર પ્રમાણે તેજની દિશા ફેરવવાથી બંધાએલા રહે છે છતાં આપણે આત્મા તેજ આપનાર હોવાથી તેને તે સંસ્કારની કોઈ અસર થતી નથી. તે હંમેશાં શુદ્ધ, જ્ઞાનસ્વરૂપ અને આનંદમય રહે છે. તેનાથી કોઈ તેજ જુદું નથી, તેથી બીજા જીવ કે જગત પણ જુદાં નથી. તે દશામાં જીવને જીવ કહી શકાય નહિ અને જગતને જગત કહી શકાય નહિ. બધું પિતામાંથી ઉત્પન્ન થઈ પોતામાં ચાલતું લાગે છે. જે માણસ આવો અનુભવ લઈ શકે છે તેને જ્ઞાનથી ફળ છે, કર્મથી ફળ નથી. મેગીને પિતાની અંદર જે સૂક્ષ્મ તેજનો અનુભવ થાય છે તે કરતાં પણ જ્ઞાનનું તેજ વધારે સૂમ છે. તેને પ્રકાશ બહુ આશ્ચર્યકારક છે. સ્વપ્નામાં તેની અસરથી જીવ સંક૯પ પ્રમાણે પિતે દ્રષ્ટા બને છે, પોતેજ દ્રષ્ય બને છે અને પોતેજ દર્શન બને છે. જાગ્રત અવસ્થાના ભેદના સંસકાર, જ્યાં ભેદ નથી તેવી સ્વપ્નાની દશામાં, ભેદ ઉત્પન્ન કરે છે. તેથી જ્યારે તેજ આપનાર સત્તાનો અનુભવ લેવો હોય ત્યારે બહુ સંયમની જરૂર રહે છે અને બ્રહ્મનિષ્ઠ ગુરૂ પાસેથી આત્મજ્ઞાન મેળવવું જોઈએ.
૨૫૫
