Jain Dharm Prakash 1960 Pustak 076 Ank 12

Author(s): Jain Dharm Prasarak Sabha
Publisher: Jain Dharm Prasarak Sabha

Page 7

અંકે ૧૨ ]
સ્વ-ભાવ
(૧૩૩)
થઈ ગયું હોય છે. તેથી જ જ્ઞાન એ અમાને કથીરને રૂપું માની બેઠા છીએ અને પિત્તળ આપણને
સેનું ભાસે છે. કે અવ્યવસ્થિત ચિત્તવાળા ગાંડા જ્ઞાનને લીધે જ આપણે પોતાની સ્થિતિનું માણસ જેવી આપણી સ્થિતિ થઇ ગએલી છે. આપણે અવેલેકને કરી કાકીએ છીએ. અને પોતાની ખામી કેણુ છે ? અને પરકીય કેણ છે ? એની ઓળખાણું શું છે તેને તેલ કાઢી રાણીએ છીએ. અને એવું આપણને રહી નથી. આપણે એવી સ્થિતિમાં આવી જ્ઞાન પ્રગટ થતાં આપણે વિકાસ કેવી રીતે સાધી પડેલા છીએ કે આપણી પોતાની કેવી દશા થઈ ગઈ શકાશે અને વિચાર આપણે કરી શકીએ છીએ. છે, એને આપણે વિચાર કર જ પડશે. એ વિના અને એમ કરતાં આપણી બુદ્ધિ એમાં પ્રવેશ કરી ચાલે તેમ નથી, એ વિચાર કરતાં રહીશુ તે જ શકતી ન હોય તો આપણા કરતાં વધુ ર૫નુભવીનું આપણે સાચે સ્વભાવ શું છે? અને એ સ્વભાવ ભાર્ગ દર્શન આપો શોધી રાકીએ છીએ. દરેક રંધાઈ જવા માટે શું આડું આવી રહ્યું છે, એનું વિષયને તાતાઓ અને અનુભવીએ જુદા જુદા ભાન આપણને થશે. જેમાં આપણા આત્માને હોય છે. શારીરને વિકાસ સાધ હોય ત્યારે કોઈ સ્વભાવ જ્ઞાનગુણમાં છે તેમ અજ્ઞાન આપણાં વૈદ્યની સલાહ લેવી પડે. અગર કઈ તાલમબાજ આ૮માને પરભાવ છે. - હૃષ્ટપુષ્ટ માનવને પૂછવું પડે. વેપારમાં આગળ વધવું માણસ પાસે જ્ઞાન હોવાને લીધે એ પ્રગતિહોય ત્યારે જેઓએ વેપારમાં નામના મેળવી ધન સાધક પ્રાણી ગણાય છે. ઉંચે ચડી શકે એવી એની ભેગું કર્યું હોય તેવા વેપારકુશલની આજ્ઞા માનવી પાસે શક્તિ છે. મનુષ્યજન્મ એ એવી ઉન્નતિ કરી પડે. અને એ રીતે અનેક વિષયોમાં આપણી લેવાની અમૂલ્ય તક છે. એટલા માટે જ મનુષ્યઐહિક ઉન્નતિ આપણે સાધી શકીએ, પણ આપણી ભવની દુર્લભતા કહેવામાં આવે છે. ઘણા દિવસની આમિક ઉન્નતિને આડે આવતા કામ, ક્રોધ, મેહ, તપશ્ચર્યા અને સાધનાઓનું ફળ એ માનવ લેભ, રાગદ્વેપ વિગેરે પ્રબલ શત્રુઓ છે તેમને અવતાર છે. પિતાને સ્વભાવ પ્રગટ કરવાને અપૂર્વ આપણા અંકિત કરી તેમને આપણી ઉપર આક્રમણ અવસર છે. ઘણા દિવસેના ખડતલ પ્રવાસ પછી કરતા થી આપણું કહ્યું કરે એવા બનાવવા હૈય અકરમત મળેલું એ તારક વાણું છે. અનેક અને આણામાં દયા, શાંતિ, ક્ષમા, નિરહંકારવૃત્તિ, જન્મમાં પડતા અબડાતા લથડાતા હાથમાં આવી સરળતા, ઋજુતા અને સાત્વિકતા વિગેરે ગુણ ગએલે અમૃત કુંભ છે. દેવોને પણ એ પ્રાપ્ત ન પ્રગટાવવા હોય તે આણે કોઈ સંત, મહાભા થાય એ લહાવો લેવાને અવસર છે. આત્માને યોગી અને જ્ઞાનીઓની સેબત સાધવી પડશે. અને ઓળખવાના સાધને મેળવી લેવાને એ સમય છે. એ વિષયને અધિકાર ધરાવનારા જ્ઞાનીઓએ શું આળસું બની એ અવસર ચુકી જવાના ? પ્રમાણિત કરેલા ગ્રંથને આશ્રય લે પડશે. એવી હાથમાં આવેલે પારસમણી શું આપણે ફેંકી રીતે આપણે જ્ઞાનગુયુક્ત એ જે સ્વભાવ’ દેવાના ? લક્ષ્મી ચાંદલો કરવાં આવી હોય ત્યારે તે પ્રગટ કરે પડશે, વાસ્તવિક રીતે જોતાં આપણે આપણે પાછળ હઠી મહે છેવાને સમય માંગી પિતે મહાન શક્તિધારી સિંહ જેવા છતાં બકરા લેવાના ? વિમાન જેવું વાહન હાથમાં આવવા છતાં અને ઘેટાના ટોળામાં રહી આપણે પિતાને સ્વભાવે શું આપણે રગશીયું ગાડું શોધતા ફરવાના ? ભૂલી ગયા છીએ. આપણે મેહના નશામાં ગમે તેવું અશકયપ્રાય જણાત સમય ગુમાવી શું આપણે આડ અવળું બોલીને કરવા ગ્ય નહી એવા કાર્યો એકાદ મહાનિંદ્રા લેતા પડી રહેવાના ? આ પ્રસંગ કરી રહ્યા છીએ. આપણી બુદ્ધિ બહેર મારી ગઈ કયારે મળશે ? આવા સાધને બીજે કયા ભવમાં છે. આપણને ભ્રમ થયું છે. અને તેથી જ આપણે મળવાના ? શું કરવા માંગે છે ? પિતાને મૂળ