Jain Dharm Prakash 1952 Pustak 068 Ank 05

Author(s): Jain Dharm Prasarak Sabha
Publisher: Jain Dharm Prasarak Sabha

Page 9

માછીને નિયમ! હું
લેખક – શ્રી મોહનલાલ દીપચંદ ચોકસી નિયમ કે નિશ્ચય ?—
શું તબદીર ! આજે સવારે કયાં અપકનીયાળનું મહ જેવાઈ ગયું કે બરા થયા છતાં જાળ કોણ જાણે કેમ રિસાઈ બેઠી છે ! જ ઢગલાબંધ માછલા ભરી લાવનાર આજે જાણે નકામી બની ગઈ છે ? લગભગ બુદ્ધ પછી એકાદ ઘડી વાયે તે હું મારા ટોપલા ભરી બજારમાં પહોંચી જતા અને સંખ્યાના ઓળા પથરાય તે પૂર્વે રઈની સામમા સહિત ઝુંપડીએ પાછો ફરતો. મારા બાલુડાંએ મને ભેટવા ટાંપીને બેઠાં જ હેય. નાના મોટા થઈ છ માથાને લુખું ધાન માંડ આપનાર આ ધંધે આજે તે મને કડાકા કરાવશે કે શું ? માંડ બે ઘડીમાં તે મારા બે ટોપલા છે ભરાય ? કદાચ વધુ બે ધડી તે પણ મને આશા આજે તે દેખાતી નથી !
સ્વભાવની તીખી અને વાત વાતમાં “ ઝગડો જગવે એવી બાયડી મળી છે! એક દિ' રાજી ન મળી તે ચલાવી લઈ, સહન કરવાની વાત એની પ્રકૃતિમાં જ નથી. ખાલી હાથ, પગ મૂકતાં જ હરિ, તારા બાર વાગી જવાના ! પડેથના ઝુંપડા ગજવી મુકે તેવો હમારે ઉઠવાને,
હે ભગવન્! મારી આજની દશા તે મહાભયંકર ! મને શી ખબર કે સંતને નિયમ મને આ જાતના મહાસંકટમાં એકાએક ધકેલી દેશે? એ લીધા પછી અઠવાડીયું તે ખરેખર આનંદમાં વીતી ગયું. મારા આ કષ્ટમય જીવનમાં એ મહાત્માના મીઠા શબ્દોથી કેવી મીઠી શાન્તિ પથરાઈ ગઈ. અહા ! સવારમાં તેમજ રાતની નિદ્રા ટાણે એ મૂતિ જાણે મને સામે દેખાય છે અને કહે છે કે હરિ ! નિયમ ભલે ના ગણાય, કેષ્ટને હસવા જેવો પણ લાગે, છતાં એના પાલનમાં દ્રઢ રહેજે. એનાથી તારું જરૂર કલ્યાણ થશે. દેવ તે નિરંજન-નિરાકાર હોય છે, પણ તેમના પરની દ્રઢ શ્રદ્ધા જ આત્માને લાભદાયી નિવડે છે.
આજે સવારે ઉઠ્યો ત્યારે હંમેશની માફક એ મહાત્માની સ્મૃતિ થઈ હતી, સવારના કાર્યોથી બહાર નીકળ્યો ત્યારે શકનમાં ગાય માતા સામી મળી હતી. પછી છું એવું અથડાયું છે તે કંઈ યાદ આવતું નથી છતાં સમયનું વહેણ તે અખલિતપણે વહ્યું જાય છે. જરૂર કોઈ પણના દિદાર દેખાયેલા તે વિના તે સાવ આવું થાય ખરું?
કયાં હું નવો નિશાળી છું કે મને જાળ નાંખતાં આવતી નથી એવો સવાલ ઉઠે ! સામે દેખાતા કંચનપુરમાં મારી આ ત્રીજી પેઢી ગાય. બાપિકા આ ધંધામાં મેં દશક વીતાવ્યો. શહેરમાં વિપુલ વસ્તી અને એમાં માંસભક્ષણ કરનારા પણ હોય એટલે મારા