________________
શ્રી દશાશ્રુતસ્કંધ સૂત્ર से किं तं वयणसंपया ? वयणसंपया चउव्विहा पण्णत्ता, तं जहा- आदेयवयणे यावि भवइ, महुरवयणे यावि भवइ, अणिस्सियवयणे यावि भवइ,
असंदिद्धवयणे यावि भवइ ।
से तं वयणसंपया।
પ્રશ્ન- વચનસંપદાના કેટલા પ્રકાર છે?
ઉત્તર- વચનસંપદાના ચાર પ્રકારના છે, જેમકે- (૧) આદેય વચન – જેનું વચન સર્વને ગાહ્ય હોય. (૨) મધુર વચન- મધુરભાષી હોય (૩) અનિશ્રિત વચન- રાગ-દ્વેષ રહિત વચન બોલનાર હોય (૪) અસંદિગ્ધ વચન- સંદેહરહિત વચન બોલનાર હોય, આ ચાર પ્રકારની વચનસંપદા છે.
ધર્મના પ્રચાર-પ્રસારનું મુખ્ય સાધન વાણી છે. સમસ્ત વ્યવહારનું કારણ વાણી છે. સત્ય, પ્રિય, હિતકારી વચનો ગણિની સંપત્તિ છે, તેથી તેને સંપદા કહે છે. વચન સંપદાના ચાર અંગ છે, યથા(૧) આદેય વચન – ગુરુના આદેશ વચનો, આજ્ઞાકારી વચનો અને હિતશિક્ષાના વચનોને શિષ્ય હર્ષથી સ્વીકારે, લોકો પણ તેમના વચનોને પ્રમાણ રૂપ માને, તેવી પ્રભાવકતા જે વચનોમાં (વાણીમાં) હોય, તે આદેય વચન છે.
સુદીર્ઘકાલ પર્યત સત્ય, હિત, મિત અને પરિમિત વાણી બોલનાર વચન-સંયમીની આરાધના કરે છે, તેમ જ મૌનની
આગમ
SG