Atmanand Prakash Pustak 031 Ank 03

Author(s): Jain Atmanand Sabha Bhavnagar
Publisher: Jain Atmanand Sabha Bhavnagar

Page 5

શ્રી ઉપમિતિભવપ્રપંચાથાનું સપદ્ય-ગદ્ય ભાષાંતર. પ૩ (અ) અંતરંગ કથાશરીરઃ અષ્ટ પ્રસ્તાવવસ્તુ,
વસંતતિલકા– પ્રથમ પ્રસ્તાવ–
પ્રસ્તાવ અષ્ટ અતિ સ્પષ્ટ અહીં રચાશે,
પ્રત્યેકમાંહિ સુણ ! વિષય જે કથાશે; જે હેતુથી ગ્રથિત આવી કથા કરાય,
તે હેતુ થાય પ્રતિપાદિત આઘમાંય. ૫૯-૬૦ દ્વિતીય–
(વંશસ્થ) દ્વિતીયમાં ભવ્ય પુરૂષ તે અહીં,
મનુષ્યનો સુંદર જન્મ આ લહી; સદાગમશ્રી અવલંબી સુરીતે, જિજ્ઞાસુ થાયે જ્યમ આત્મના હિતે;
અનુટુમ્ તે પાસે એ સુણે જ્યમ, સંસારીજીવ વૃત્તને, જે અગૃહીતસંકેતા, અર્થે તે જ સ્વયં ભણે. દર
(વંશસ્થ) તિર્યંચ વક્તવ્યવડે ગુંથાયલું,
સમસ્ત જે વર્ણન વણવાયલું; પ્રજ્ઞા વશાલા સહ એ વિચારતો – બધે પ્રતિપાદિત અર્થ આ થતો જ (ત્રણ કલાકને સહસંબંધ)
(ચાલુ)
૫. ગુંથેલી. પ્રથમ પ્રસ્તાવમાં આવી કથા ગૂંથવાને હેતુ છે ? તે વર્ણવેલ છે. અત્રે પાંચ અંતરંગ પાત્રો વર્ણવેલા છે. (૧) ભવ્ય પુરૂષ (૨) સદાગમ, તે સત+ આગમ-શાસ્ત્રનું રૂપક છે. (૩) અગૃહીતસંકેતા જે સંકેત-વાતનો મર્મ–આશય–ગ્રહણ કરતી નથી તે, (૪; સંસારીજીવ (૫) પ્રજ્ઞાવિશાલા જેની પ્રજ્ઞા-બુદ્ધિ વિશાળ છે તે. સદાગમ સમીપે ભવ્યપુરૂષ, અગ્રહિતસંકેતા અર્થે સંસારીજીવે કહેલું પોતાનું વિતક ચરિત્ર શ્રવણ કરે છે, અને પ્રજ્ઞાવિશાલા સાથે તે વિચારે છે.
૬. તિર્યંચગતિનું સ્વરૂપ દ્વિતીયમાં વર્ણવ્યું છે.