Book Title: Agam 02 Ang 02 Sutrakrutang Sutra Part 01 Sthanakvasi Gujarati
Author(s): Ghasilal Maharaj
Publisher: A B Shwetambar Sthanakwasi Jain Shastroddhar Samiti
View full book text
________________
કરેલું છે). જેઓ તેમાંથી વિરત (નિવૃત્ત) થઈને સંયમની આરાધનામાં પ્રવૃત્ત થાય છે, તેમને જ કાશ્યપ ગેત્રીય મહાવીરના ધર્મના અનુયાયીઓ કહેવાય છે. રપા
ટીકાથ સુધર્મા સ્વામી જંબુસ્વામીને કહે છે કે મેં ખુદ મહાવીર પ્રભુની સમીપે તેમનું આ કથન સાંભળ્યું છે કે “ગ્રામધર્મ પર વિજ્ય મેળવવાનું કાર્ય મનુષ્ય માટે ઘણું જ દુષ્કર છે.” શબ્દાદિ વિષય અથવા મંથન આદિ રૂપ ઇન્દ્રિયના વિષયને લેકધર્મ કહે છે. તે લોકધર્મ મનુષ્યને માટે જેય ગણાય છે. જો કે તે વિષય સમસ્ત જેને માટે દુજોય છે, છતાં અહીં મનુષ્યને જ ઉલ્લેખ કરવાનું કારણ એ છે કે મનુષ્યજ શાસ્ત્રના અધિકારી છે. અથવા મનુષ્ય શબ્દ અહીં ઉપલક્ષણ છે, તેના દ્વારા સમસ્ત જેને પણ ગ્રહણ કરવા જોઈએ આ ગ્રામધની દુજેયતાનું તીર્થકર આદિ દ્વારા પ્રતિપાદન કરાયું છે. સુધમ સ્વામી જંબૂ સ્વામીને કહે છે કે મહાવીર પ્રભુની સમીપે મેં આ વાત સાંભળી છે.
આ ગ્રામધર્મોમાંથી નિવૃત્ત થઈને–તેમને પરિત્યાગ કરીને જે ઉત્તમ પુરુષે સંયમના પાલનમાં પ્રવૃત્ત થાય છે તેમને જ મહાવીર પ્રભુના ધર્મના અનુયાયીઓ કહી શકાય છે. ભગવાન મહાવીર કાશ્યપ ગેત્રમાં ઉત્પન્ન થયા હતા, તેથી તેમને માટે “કાશ્યપ” પદને પ્રયોગ કરવામાં આવ્યો છે.
આ કથનને ભાવાર્થ એ છે કે જેઓ ગ્રામધર્મમાંથી વિરત (નિવૃત્ત) છે. તથા સયમની આરાધના કરવાના કાર્યમાં કમર કસીને પ્રવૃત્ત થઈ ગયા છે. તેઓ જ સર્વજ્ઞપ્રરૂપિત ધર્મને ગ્રહણ કરવાને સમર્થનથી. ગણધર સુધર્મા સ્વામી પોતાના જંબુસ્વામી આદિ શિષ્યને કહે છે કે “હે શિષ્ય! શબ્દાદિ વિષ તથા મિથુન આદિ ગ્રામધને જીતવાનું કામ મનુષ્ય માટે ઘણુ જ કઠણ છે, એવું મેં સર્વજ્ઞ મહાવીર ભગવાને મુખે સંભળ્યું છે. તેથી શબ્દાદિ વિષે તથા મૈથુન આદિ ગ્રામધને ત્યાગ કરીને જેઓ સંયમના પરિપાલનમાં પ્રવૃત્ત થાય છે. તેમ જ તીર્થંકર પ્રતિપાદિત ધર્મના અનુયાયીઓ કહેવામાં આવે છે અન્યત્ર પણ એવું કહ્યું છે કે-“ રામધન સ્થા” ઈત્યાદિ
ગ્રામધનો ત્યાગ કરીને સંયમમાં જ પ્રવૃત્ત થઈ જાઓ. સંયમજ મહાધન છે.” એવું તીર્થકરનું કથન છે. ગાથા ૨૫
શબ્દાર્થ–મરઘા-મહા મહાન “મણિor-મર્ષિના અનુકૂળ પ્રતિકૂળ ઉપસર્ગના સહન કરવાથી મહર્ષિ એવા “નાdi-iાન” જ્ઞાતપુત્રના દ્વારા “ઝાહિ૪-આયાત” કહેલ “i-gay” આ અહિંસા લક્ષણ ધર્મને જે-જે જે પુરૂષ “પતિ-રાત્તિ આચરણ કરે છે. “?' એજ “દિg-૩રિતાઃ ” ઉસ્થિત છે તથા “રે-રે’ એજ “= દિશા-સરિથતા સમ્યક્ પ્રકારથી ઉસ્થિત છે એવમ ધમળો-પાર્વત ધર્મથી પતિત થવાથી “નોનં-ઝઘોઘદૂ’ એકબીજાને એજ “સાત-
સાત પુનઃ સદુધર્મમાં પ્રવૃત્ત કરે છે. મારા
શ્રી સૂત્રકૃતાંગ સૂત્રઃ ૦૧
૨૨૦