Page #1
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir gItAnaMda 299 : < : - nyAyAbhAnidhi jainAcArya pustaka 37 muM. aMka 11 mA saMvata 16, yeSTha. zrImada vijyAna'dasUrIzvarajI mahArAja prakAzaka :zrI jaina AtmAnaMda sabhA-bhAvanagara For Private And Personal Use Only
Page #2
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra 9. jIvananuM rahasya 10. tribhaMgI darzana 11. vartamAna samAcAra viSava-poragavA 1 e mAnavI ! A janmanA, e lhAva tu letA jaje ( revAza'kara vAlajI badhekA) 291 2. bhinnaruci jagatanI bhinna bhinna priyatA ( A. zrI vijayakastUrasUrijI mahArAja ) 293 3. zrI zrutajJAna 4. brahmacaryanA pratApa 5. sidhdhasena divAkara 301 6. mekSa prApti DaeNma thAya ? 306 cha. prabhu mahAvIre meAhamasta jagatane tyAga dharma ja kema ApyuM? (munizrI dva'sasAgarajI mahArAja) 307 8. gurustuti ... ... *** 888 www.kobatirth.org ... .. ( paM. zrI dharmavijayajI mahArAja 290 .... 300 www. ... ( uSkRta ) Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir ... *** For Private And Personal Use Only ... ( zAntilAla bI. zAha ) 311 ( anu. abhyAsI B. A.) 312 ( meAhanalAla dIpacaMda ceAkasI ) 315 317 ... tAkI kharIdA ghaNI ja thADI nakalA sIlIke che. zrI jaina AtmAnada sabha-bhAvanagara taraphathI prakAzita saMskRtAkRta pustakA temaja zrI AtmAnaMda zatAbdi sIrIjhanA saMskRta temaja pAkRta pustakAnI dhaNI ja thADI nakalA sIlIke che te jaldI maga vI leze . navasmaraNAdi stAtra sandeha: niraMtara prAtaHkALamAM smaraNIya, nirvighnapaNu prApta karAvanAra, nitya pAThe karavA lAyaka nava smaraNA sAthe khIjA prAcIna camatkArika pUrvIcA kRta daza steAtra, tathA ratnAkara paccIzI, ane me yaMtrA vigerenA saMgraha A graMthamAM Apela che UMcA kAgaLA, jenI suMdara akSarethI nirNayasAgara presamAM chapAyela, suzobhita khAUDIMga ane zrI mahAvIrasvAmI tathA gautamasvAmI ane me pUjyapAda guru mahArAjAenI suMdara raMgIna khIe paNa bhakti nimitte sAthe ApavAmAM Avela che. ATalA meTA stotrAneA sagraha, chatAM sava kAi lAbha lai zake je mATe muddalathI pazu echI kiMmata mAtra rU|. 0-4--0 cAra AnA. pesTeja rUA. 0--1-3 maLI maMgAvanAre rU|. --~~~~ 3 nI TIkITA eka buka mATe meAkalavI. lakheAH zrI jaina AtmAnaMda sabhA-bhAvanagara. zrI AtmAnaMda prakAza" mAsikanuM vArSika lavAjama rUA. 1-8-2 pAsTeja cAra AnA alaga
Page #3
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir zrIAmAnaMda pustakaH 37 muM: aMka : 11 mo : Atma saM5 * * vIra saM. 2466H jeTha : | vikrama saM. 1996 : juna : 000000000B9Scooooo pinka thth LRL E bthR ththth ththth thththth ththth IR e mAnavI! A janmane, e lahAva tuM leto jaje ( harigIta chaMda ) A hiMdadevI janmabhUmi, janmadAtrI tulya che, ta-mana-dhane sevA saje, kartavya e ja amUlya che; nija dezanA kalyANa mATe, Atmabhego Apaje, e mAnavI! A janmane, e lhAva tuM lete jaje. 1 mAtA-pitA-badhu-sagAM-saMbaMdhIo ne snehIo, te sarvanAM sukhakAraNe, deve dIdhI che dehIo, bhUlIza mA bhavamAM kadI, pharajo sadA ya bajAvaje, o mAnavI .A janmane, zubha hAva e lete jaje, 2 bhUlAM paDelAM, bhaTakatAM, ke dehamAM dardo bharyA, tenI dayA hRdaye dharI, te sadya bhavasAgara taryA; purU occess %BEeoco NE 200SaRossesses ooo BF For Private And Personal Use Only
Page #4
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir oooooo "Nicobwow Si %BF oooooo "yi roccough o oooox SE [ 29ra ] zrI AtmAnaMda prakAza. F %ERS BRoomURrataw SEWERecoc gawu co-SR gari, anAtha, ne apaMga, sevyabhAve seva, e mAnavI! A janmana, e have tuM leto jaje. sAmarthya ke saMpattino upayoga dAna dayA viSe ke dezanA kalyANa mATe vAparo hoMze hirase; saMsAra svapna samAna che, e vAta nityavicAra, A mAnavI ! A janmane, e lhAva tuM leto jaje. daSTi mIThI karaje saMda, paramArtha kerA kAmamAM, saMbhALa leje sarvada, garibonI ThAThAmamAM; vidyA bhaNyAnuM e ja phaLa, e dharma aMtara dhAro, A mAnavI ! A janmane, e lhAvatuM leto jaje. nitye prabhunA nAmakerI, dharma-dhUna lagAvaje, A deha kSaNabhaMgura che, siddhAMta uramAM lAvaje; hAthe karyuM, sAthe thaze, e zAstravAta svIkAra A mAnavI ! A janmana, e lhAvatuM letA jaje. luccA-laphaMgA-duSTajanane, mArga zuddha batAvaje, saddabuddhinI karI preraNAo, lakSaNe zubha lAve; udyoga-hunnara ke kaLAmAM, jukita ANuM jaDaje, e mAnavI : A janmano, e lahAva tuM lete jaje. 7 AyuSya cAlyuM jAya che, mRtyu acAnaka Avaze, e samaya bhava-bhAtuM thavA, eka upAya na phAvaze, che taka hajIe hAthamAM, tyAM sudhI sAdhana sAdhaje, A mAnavI ! A janmane, e lhAvatuM lete jaje. 8 . doharo dharma ane sahIti e, amara kamANu be ja; mAnavajanma sudhAravA, lakSa rAkhI e le ja. samAjahitaciMtaka kavi revAzaMkara vAlajI badhekA-bhAvanagara. ju gpsgooggwgE MEASM towy_LMBER Biscuss G %Bo x S uiowoci pawoochaE %Fooooo %Fooooo For Private And Personal Use Only
Page #5
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir - ---[ 10 AcArya zrI vijayakastUrasUrijI mahArAja ]------- bhinnarUci jagatanI bhinna bhinna priyatA hatagata bhinna bhinna rucivALuM che. jene je svIkAre che, ane tene prema avicaLa rAkha ja game che tenI cAhanA tene rahyA kare vAne pitAnA pratyenA pratikULa vatanane paNa che. koIne kSamA, dayA, saraLatA, satya Adi AvakAra Ape che. jene je vastuo game che guNe game che te koIne suMdara AkRti tathA te vastu meLavavAnI IcchAthI tenA mAlIkanuM rUpa game che. keIne buddhi, DahApaNa tathA mana AkarSaNa karIne, tene pitAnA pratye prema caturAI game che te keLane suMdara vicAro jagADIne, tene pitAne svAdhIna karavA tenI tathA suMdara vana game che. koIne dharmabhAvanA managamatI vastu pitAnAmAM na hovA chatAM paNa tathA dharma pravRtti game che te koIne meTAI tene bahArathI DoLa dhAraNa kare che. ane khyAti game che. koIne dhana game che te keIne vaya game che. tAtparya ke jenI kSamA, saraLatA, namratA, samatA Adi pAse je vastu hoya che te vastunI rucivALA jene game che teo kSamA AdinA dhAraka te vyaktinA upAsaka bane che. mANasone cAhe che ane temanA upara rAga rAkhIne manamAM saMtoSa mAne che, tana, mana, saMsAra eka prakArano bajAra che ane dhanathI tenI sevA kare che temaja kSamA vigere temAM jene je joIe te maLI zake che. mANasa meLavavA prayAsa paNa kare che. AvI rucivALI jema bajAramAMthI kiMmata ApIne joItI vyaktione rAga prazasta hoya che ane teo vastuo meLavI zake che tevI ja rIte saMsA- pitAnA AtmAne vikAsa sAdhI zake che. ramAM paNa mAMmAMguM mUlya ApIne mAnavI kSamA Adi AtmAnA guNe che ane managamatI vastu meLavI zake che. tenI rucivALA ja uttama keTInA kahevAya mANasane eka vakhata managamatI vastu che. AvA mANaso nispRhI, Atmika guNakoInI pAse jaNAvI joIe, pachI te pUchavuM saMpanna vyakitaonA upAsaka hoya che. ochI ja zuM? tana, mana, dhana ane sarvarava apaNa jarUrIAtavALA ane pitAnA upAsakonuM karIne paNa tenI cAhanA meLavI tenI sevA kalyANa IcchavAvALA uttama puruSane paNa For Private And Personal Use Only
Page #6
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir - - - - - - [ 294 ] zrI AtmAnaMda prakAza Atmika guNa meLavavAnI rucivALA cha premI banAvavA tenA vicAra tathA vartananA gamatA hovAthI teo paNa temane cAhe che. anusAra vatIne tenI rucine mAna Ape che buddhi, DahApaNa ane caturAInI ruci G ane tenA jIvanamAM potAnA jIvanane otaprota vALAne buddhizALI, DAhI ane catura vyaktio banAvavA prayAsa kare che. gamatI hevAthI temanI manovRttio temanA sadguNa tathA sadvartananI cAhanAvALAne tarapha vaLelI hoya che, paraMtu buddhi, DahApaNa pUjya prema hovAthI teo niraMtara sadaguNInA ane caturAI to kaIka ja zIkhe che. bAkI rAgI (Ine niraMtara temanI zuddha aMtaHkaraNathI ghaNAkharA to kAvAdAvA, vAkapaTutA ane kAma sevA kare che. potAnA AtmAmAM saguNone karavAnI paddhatithI AkarSAya che. AvAonA vikAsa karavA temanA mArgane anusare che. AvI saMsargamAM rahevAmAM pitAnA manamAM AnaMda ecavALA mANasanI manovRttimAM kaI paNa ane saMtoSa mAne che. ane temanI IcchA prakAranA svArthane aMza hete nathI tethI pramANe vartIne temane prema TakAvI rAkhe che. e che teone pUjya prema akhaMDa ane jIvana te paryata TakavAvALo hoya che durguNI tathA durAmeTAI, kIti tathA prasiddhine pasaMda kara cArInA pratye emanI manovRttio vaLatI nathI, nArA meTA kItivALA tathA janatAmAM prasiddhi temanA pratye upekSA rahyA kare che. jeo zAMtinA pAmelAne cAhe che. pachI te moTAI kIti upAsaka hoya che teo zAMta AtmAonI ane prasiddhi janatAne pasaMda paDe tevo bolavAne zodhamAM phare che ane temane meLavIne parama ane vartavAno DoLa karIne meLavela hoya ? - saMtoSa mAne che, temanI pUrNa premathI sevA karIne tenuM teo kAMI paNa dhyAna rAkhatA nathI, paNa parama AnaMda anubhave che. vividha tApane zAMta bahArathI meTAI Adi joIne temanA upAsaka karavA temanI saMgata choDatA nathI ane temanI banI jAya che. niraMtaranI sabatathI sukhe jIvAya tevuM zAMtirUpa, AkRti tathA suMdaratA ane dhananI maya jIvana banAve che. cAhanAvALA managamatAM rUpa Adi jenI pAse keTalAka saMgItanA premI hoya che. temane hoya che tenA prati advitIya prema jAhera karIne gavaiyAo bahu game che. puSkaLa dhanavyaya karIne rUpa Adi vastuone upayoga karavA hamezAM paNa gavaiyAone te viSe che, managamatuM vartana Atura rahe che. dhana meLavavA dhanavAnane tana, mana karIne paNa khuzI rAkhe che, pitAnuM jIvana baraarpaNa karIne tenA dAsa banI jAya che. bAda thaI javAnI paNa teo paravA rAkhatA nathI. A pramANe bhinna bhinna civALI pote saMgIta zIkhe athavA na zIkhe paraMtu temanI vyaktio potapotAnI ruci pramANe mANaso saMgItanI ruci ja gavaiyAnA premane choDavA pratye valaNavALI hovAthI eka mANasa pratye detI nathI. badhA mANasone prema hoI zakato nathI. jene dharmanI rucivALAne dhArmika mANaso upara je mANasa gamatuM hoya te mANasane pitAnuM rAga hoya che ane temanI sobatamAM rahevAne For Private And Personal Use Only
Page #7
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org bhinnaruci jagatanI bhinna bhinna priyatA hamezAM utsuka rahe che, dhamI mANasAne joine bahu ja rAjI thAya che. peAte jevA prakAranA dhama mAnatA hoya tevA prakAranA ja dhamI hAvA joie; kAraNa ke dharmanI mAnyatAo ghaNA prakAranI che. Atmika dharmanI rucivALAne AdhyAtmika puruSo bahu game che. ane paulika dhama"nI rucivALAne AMkhane ane kAnane game tevI dharmanI bAhya pravRtti vALA puruSo game che. AvA mANasAne dhAmadhUma tathA dhamAla bahu ja pasada paDe che. jyAM jyAM janasamUha ekatrita thaIne dharmanI mAhya pravRttio karI rahyo hoya--pachI te vyavasthita hA ke avyavasthita hA, vividha hAya ke avidhi hAya-tyAM tyAM A jIve rasapUrvaka bhAga levAnA ja ane peAtAne kRtakRtya mAnavAnA ja. [ 695 ] atyaMta zuddha, akhaMDa ane pratidina vRddhivALeA hAya che. emanI dareka pravRtti zuddha hAya che, mATe ja AtmavikAsI puruSAnA jIvanamAM emanu jIvana Ataprota thai gaevu hAya che. vALA jIvAne cAra kATImAM mUkI zakAya. sarvathI ucca koTInA jIvo AtmavikAsanI cAhanAvALA heAya che.A puruSo uttama AtmavikAsI mahApuruSAnA anurAgI hoya che. emanA prema Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir mIjI keATInA sadguNa tathA sananA rAgI sadguNIne cAhavAvALA. te pachI sadtemanA pratye prIti rAkhI temanI potAnA pratye guNa meLave athavA na meLave paraMtu niraMtara prIti banAvI rAkhavA utsuka rahe che. DALa tathA ADaMbarane pasada karanArAo DALItathA ADa'kharIne atyata cAhatA heAvAthI temanI tarapha temanuM AkarSaNa vadhAre rahe che. AvA jIvAne AtmAthI sAcA satapuruSA gamatA nathI. eTalA mATe temanA sahavAsamAM teo AvatA nathI. jethI karIne sAcI sukha-che zAMti meLavavAthI vaMcita rahI jAya che. DALI mANasA tuccha svAvALA hAvAthI pote viruddha hovA chatAM paNa bIjAne gamatA vicArA tathA vatananA DeLa karIne potAnA tuccha svArtha sAdhe che. AvI pravRtti jANavA chatAM paNa DALIne cAhavAvALA tenI upAsanA cheDatA nathI. trIjI koTInA caturAi, DahApaNa,buddhimattA, vidvattA Adine dhAraNa karavAvALAone joine AnaMda mAne che ane peAtAnuM sarvAMsva apaNu karIne sevA kare che. caturAi Adi meLavavAnI icchAthI cAhatA nathI, paNa temanI prakRtine AvI vastu gamatI hAvAthI kudaratI rIte temanA premI hoya che. ceAthI keATInA javA rUpa, vaya, dhana, suMdaratA AdinA upabhAganI icchAvALA heAvAthI rUpa Adi vastuo jenI pAse hAya temanI prIti meLavavA satata prayAsavALA rahe che. temanuM mana prasanna rAkhavA temane managamatI ceSTAo kare che. temanAM kaDavAM ane kaThAra vacanA mIThAM ane kAmaLa mAnI AnaMda anubhave che. pratikULa vatanane paNa anukULa banAvIne temanA premane AMkhA paDavA detA nathI. kAraNa rUpa Adi bheganI tIvra A pramANe saMsAramAM bhinnabhinna ruci-racivALA hAvAthI khIjI rucivALA karatAM vadhAre prema rAkhavAvALA hoya che, paraMtu AvA jIvA svAthI hAvAthI rUpa tathA dhananI AchAza thavAthI ke savanAza thavAthI temanA prema tathA cAhanA naSTa thaI jAya che. dekhAvamAM For Private And Personal Use Only
Page #8
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir --- lekhaka-zAsanaprabhAvaka zrImad vijaya mehanasUrIzvarajI praziSya ===== paM, zrI dharmavijayajI gaNi zrI zrutajJAna g / ( gatAMka pRSTha 270 thI cAlu) avAtara kSAyika samakita svarUpa rAma che gaLa ApaNe jaNAvI gayA praznaH-baddhAyuSka kSAyika samyagadaSTi mATe chIe ke-AyuSyane baMdha upara jema traNa athavA cAra bhava kahyA te thayA agAu A AtmAne zAyika samyakatvanI pramANe tethI ochA athavA adhika bha te prApti thAya te antamuhUrtamAM kevalajJAna ane samakitavaMta mATe hoI zake ke nahi ? te bhavamAM mokSa maLe che ane AyuSyane baMdha karyA bAda kSAyika samyaktva pAme te trIje uttara-dherI mArga upara jaNAvyA athavA cothe bhave te AtmA mele jAya che. mujaba traNa athavA apekSAe cAra bhavana ja deva athavA narakanuM AyuSya baMdhAyuM hoya te che. ema chatAM kRSNa vAsudeva tema ja paMcama bIje bhave ane asaMkhyavayuSka yuga- ArAnA prAMta bhAgamAM thanAra AcArya lika manuSya-tiryaMcanuM AyuSya bAMdhyuM hoya zrI duSNasahasUrijI mATe pAMca kahevAmAM te caturtha bhave mokSa pAme che. Ave che. "afma maghama sI karatAM vadhAre caDhI Ane prema hoya mAM doravA Icchato nathI. pitAnI dizAparaMtu pariNAme pataMganA raMganI jema UDI mAM doranAra prathama samAna rUpI banAvavA jAya che. prayAsa kare che ane tyAra pachI ja tene cAhe AvI rIte judI dizAmAM prayANa karI che, mATe AvA bhinnaci jagatamAM kaI raheluM jagata eka jaNanI dizAmAM doravAtuM prema joDe athavA toDe, koI cAhe athavA nathI. ane raci sahita koI eka dizAmAM na cAhe te tenA mATe koIne paNa harSa zeka prayANa karanAra bhinna dizAmAM prayANa karanA- karavA jevuM nathI. rane tenI ci kAyama rAkhIne potAnI dizA For Private And Personal Use Only
Page #9
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir zrI zratajJAna [ raka7 ] sijhaMti khasyasammatte / suranaraya jugalisu gai kSINasaptakasya kRSNa paJcamabhave'pi mokSagamanaM imaM tu jiNakAliya narANaM // 1 // " zrayate / uktazca narayAu narabhavanmidevA hoUNa bhAvArtha-baddhAyuSkane kSAyika samyaktvanI ra paMcame kappe tatto cuo samANeo bArasamA amama titthayarA // 1 // iti / ityameva duHprasahAdInAmapi prApti thAya to trIje athavA caturtha bhAve sAyikasamyaktvamAgamoktaM yujyate iti yathA. avazya mokSaprApti thAya che, teonI gati gamaM vimAnIyama II deva, nAraka ane yugalikamAM ja hoya che ane bhAvArtha -A traNa athavA cAra bhavanI A kSAyika samyaktva jinakAlika manuSyane ja vAta vAta bahalatAe kahI hoya te saMbhava che, (prasthApakanI apekSAe) hoya che. siddhAntanI kAraNa ke darzanasaptaka jenuM kSINa thayela che A gAthA tema ja tenA bhAvArtha mujaba kSAyika evA kuSNa vAsudevane pAMcamA bhAvamAM paNa mokSa samakitavaMta mATe traNa athavA cAra bhava hAya prApti saMbhaLAya che. je mATe kahyuM che ke-narakate to nizcita vastu che. A bAbata kamaM prakRti, mAMthI manuSyabhavamAM, temAMthI pAMcamAM brahmadevapaMcasaMgraha, saptatikAbhASya vigere ghaNA ya lokamAM devo bhava, tyAMthI cavIne manuSyabhavamAM grAmAM Ave che. Ama chatAM kalikAlasarvajJa bAramA amama nAmanA tIrthakara thaze." A bhagavAna hemacaMdrasUrIzvarajI mahArAja zrI nemI- pramANe ja duSNasahasUrijI vigere mATe paNa dhara bhagavaMtanA caritramAM temaja nyAyavizArada, AgamamAM kahela kSAyika samyaktva ghaTI zake nyAyAcArya upAzrI yazovijayajI mahArAjA che, ItyAdi siddhAnAnusAre vicArI levuM. zrI kamaM prakRtinI TIkAmAM kRSNa vAsudeva tathA | zarmAta sAthaL 30 thazeSatAvAratA ] duSNasahasUrijIne kSAyika samyagRSTi mAnavA A pramANe pAMca bhava mATe spaSTa pATha sAthe pAMca levA jaNAve che, je A pramANe ma maLe chee uparAMta tRtIya karmagranthanI ra0mI sadhara sarva mA vidhI karAra ! gAthAmAM kSAyika samakitavaMtane devAyuSyane baMdha tA 3brA marhave mAvI vaimAnistataH iaa kahyuM che te paNa pAMca nI puSTi Ape che. tharavA mANatra mAse zatakALuNatu | kitazatraH yujharva dvArA gAmaDAma rA. " aDa upasami cau veagi khaie ikAra bhincha bhAvArtha - "punaH nemIdhara bhagavaMte dara mAvata tigidese / suhumi saThANaM terasa AhAragi nimkahyuM ke he zrI kRSNa! narakamAM javuM paDe che te vija purA ! " mATe tuM kheda karIza nahi, kAraNa ke tyAMthI A gAthA "kSAyika samyagadaSTine 11 guNanIkaLIne tuM manuSyapaNuM pAmIza, manuSyapaNAne sthAna hoya arthAt caturtha guNasthAnathI codamAM mAMthI vaimAnika deva thaiza ane tyAMthI - guNasthAna sudhI kSAyika samyaktva hoI zake che vIne A bharatakSetramAM zatadvAra nagaranA jita- ane baMdha paNa oghe eTale ke bIjA karmagranthamAM ziva rAjAne putra thaIne tuM amama nAme bArame je pramANe kahyuM che te pramANe samajo." ema tIrthakara thaIza." ( -nIaaa) kahyuM che. ethI kSAyika samyakatvamAM edhe cha9, cuM che ghu mati samAja,jItaH avirati cothA) guNasthAne 77, dezaviratimAM For Private And Personal Use Only
Page #10
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 298 ] zrI AtmAnaMda prakAza 67, pramattamAM 63, ItyAdi karmaprakRtie kSAyika utpanna thatuM nathI. kSAyika samakitane baMdhAya yAvat agI abaMdhaka hoya. kSAyika utpAdaka saMkhyAtavarSanA AyuSyavALo, prathama samakitavALA mATe je pAMca bhava jevI keI saMghayaNI, jinakAlika manuSya ja have joIe bAbata na hoya to ahiM jarUra zaMkA thAya ke- je vAta vAraMvAra kahevAmAM Avela che. vaLI kSAyika samakitavaMtane pAMcamA tathA chaThThuM guNa anantara manuSya ke tiyayagatimAMthI paNa sthAne devAyuSyane baMdha kahyo che te zI rIte Avela nathI; kAraNa ke saMkhyAta varSanA AyuSya saMbhave ? kAraNa ke abaddhAyu kSAyika samyagadaSTi vALA manuSya athavA tiryaMca bhavanuM AyuSya tabhave mokSe jAya che eTale AyuSya bAMdhate ja baMdhAyA pachI manuSyabhavamAM jinakAlikAdi nathI ane baddhAyu kSAyika samakitavaMta hoya saMpUrNa sAmagrI hoya to paNa temane kSAyika teNe A bhavamAM AyuSya bAMdhela hovAthI punaH samakita pedA thaI zakatuM ja nathI. A pramANe AyuSya bAMdhavAne prasaMga nathI, kAraNa ke devabha kRSNavAsudeva tathA zrI duSNasahasUrijIne kSAyika vanuM AyuSya bAMdhela hovAthI devabhavamAM jAya, samakitavaMta mAnavA sAthe pAMca bhanuM pratityAMthI manuSyapaNuM pAmI mekSe jAya eTale punaH pAdana A karmagranthanI gAthAthI sUcita thAya che. kSAyika samakita hoya ane devAyutha baMdhAya te yoga ja maLato nathI. A zaMkAnuM samA "vasudevahiDI" nAmanA prAmANika granthamAM dhAne kSAyika samakitavaMtane pAMca bhava mAnIe paNa kRSNa vAsudevanA pAMca bhale batAvyA che, to barAbara thaI zake che. kRSNa vAsudevanA prasaM je A pramANe-kao angvajha dattA gamAM hamaNAM ja ApaNe jANe gayA chIe ke-te iheca bhArahe vAse sayaduvAre na yara pattamaMDalI yabhAvA padhajja paDivajjittA titthyrnaamnarakanA bhavamAMthI nIkaLI manuSyapaNuM pAmaze kamma sammajiNittA vemANiesu ujjiya duvA ane manuSyabhavamAM devAyuSyane baMdha karIne - lasamA amama nAma-tisthayaro bhavissai / pAMcamA brahmadevalokamAM utpanna thaze. e ja pramANe zrI dupasahasUrijI mATe vicAravAnuM che. bhAvArtha -kRSNavAsudeva tRtIya naraka pRteonuM kSAyika samakita AgaLane bhavanuM che, thvImAMthI nIkaLIne A ja bharatakSetramAM zatavartamAna bhavanuM nathI, kAraNa ke kSAyika samakita data dvAranagaramAM mAMDalika rAjA thaIne dIkSA aMgIjinakAlika manuSya tathA prathama saMghayaNavALAne kAra karI vimAnika deva thaze. tyAMthI cyavIne ja thAya che. dupasahasUrijI vartamAna bhavanI manuSyapaNuM pAmI bAramAM amama nAmanA apekSAe jinakAlika nathI tema ja prathama saMgha tIrthakara thaze caNavALA paNa nathI, mATe teo je devabhavamAMthI - A pramANe kRSNa vAsudeva mATe pAMca bhavanA ahiM AvyA che te devabhava pahelAnA manuSyabha- pATho spaSTa maLatAM hovA chatAM keTalAka vamAM teoe kSAyika samakita prApta karyuM che. gItArtha pUrvAcArya maharSio kSAyika samakadAca kaI ema kahe ke teonuM kSAyika ana- kitavaMtane pAMca bhava mAnavA mATe taiyAra ntara pUrva janmanuM che, to tema paNa kahI zakAya thatA nathI. teonuM evuM mantavya che ke tevuM nathI, kAraNa ke je deva athavA narakamAMthI kSAyika samakita e Atmika guNa eTalI teo AvyA hoya te tyAM deva-naraka bhavamAM ucca kakSAne che ke AyuSyabaMdhAdi tene je For Private And Personal Use Only
Page #11
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir zrI zrutajJAna [ 29 ]. koI pratibaMdhaka na hoya ane ratnatrayInI te pratipAti kSayopazama samakita samajavuM. zrI ArAdhanAne lAyaka bhavanI prApti thaI hoya te kRSNavAsudevAdi mATe apratipAti zuddha kSate AtmA saMpUrNa paNe ratnatrayInI ArAdhanA zama samakita gaNavuM, paNa kSAyika samakita na karyA sivAya rahI zakatA ja nathI. te AtmAnI gaNavuM Ama teonuM mantavya che, jene praznaciMutpatti paNa tevA sthAnamAM ja thAya ke jyAM tAmaNi vigere granthomAM spaSTapaNe ulekha karelo saMpUrNa ratnatrayInI ArAdhanA thaI zakatI hoya che. je A pramANe "kRSNavAsudeve nizcayathI devalokamAMthI pazama samakita sAthe manuSya tathA vyavahArathI kSAyika samakita meLavyuM hatuM, bhavamAM Avelo AtmA paNa je samyakatva temAM vyavahAra daSTie maLa dUra thatAM kSAyika ja TakAvI rAkhe to yegya umare virati grahaNa karyA che, paNa nizcaya daSTie kRSNanuM kSAyika kSApasivAya rahI zakatuM nathI, te pachI kSAyika zamika samAna ja mAnavuM, kemake nizcaya kSAyika samyagaNi je nirmaLa AtmA ratnatrayInI pramANe sAta prakAranA maLane kRSNa je kSaya saMpUrNa ArAdhanA ane paraMparAe karmakSaya karyo hoya te narakamAM rahIne temaNe jagatamAM thaI zake te mAnavabhava kema prApta na karI mithyAtvanI vRdhdhi karanAre upadeza baLabhadrane - kema che ? mATe emAM (zuddha kSayapAma zake ? arthAt AyuSyabaMdhAdinA pratibaMdhakapaNA sivAya tene saMsAramAM rahevApaNuM hoI mAnavAmAM) kAMI virodha nathI e vRdhdha saMpradAya che. satya vAta te sImaMdhara bhagavAna zakatuM ja nathI. baddhAyuka kSAyika samakitavaMtanA je traNa athavA cAra bha kahevAya che jANe" [praznaciMtAmaNi bhASAMtara ] pAMca bhava mATe kRtavRdhdhAnI e paNa mAnyate paNa AyuSyabaMdhAdinuM mokSaprAptimAM pratibaMdhakapaNuM dhyAnamAM rAkhIne ja kahevAyA che. tA che ke caritAnuyogAdi prasaMge AvatA zrI kRSNavAsudeva vigerenA pAMca bhavanA adhikA kRSNavAsudevAdinA pAMca bhAnA spaSTa rane aMge zAstrIya niyama je traNa athavA cAra pATho maLatA hovAthI tema ja bAramA tIrthaMkara- bhavano che tene, tema ja kSAyika samakitanI paNa thavA mATe je kALanuM aMtara che te pAMca bhave mahattAno vicAra karatAM kRSNavAsudevAdine aprasivAya pUrNa na thaI zake tema hovAthI pAMca tipati zudhdha pazama mAnavuM" e vizeSa bhavanA mantavyamAM bhale visaMvAda na manAya, ucita samajAya che. A pramANe amuka pUrvAcArya paraMtu temane je kSAyika samakita gaNavAmAM Ave mahArAjAe badhAyuSka kSAyika samakita mATe che te kSAyika nahiM paNa kSAyikanA sarakhuM zuddha bahalatAe traNa athavA cAra bhavane niyama kSapazama mAnavuM, arthAtu apekSAe zApa rAkhI keIka kRSNa vAsudeva sarakhAne pAMca bhava zama samakitanA be bheda pADavA, eka apratipAti mAnavAmAM virodha gaNatA nathI, jyAre keTalAka kSapazama samakita ane bIjuM pratipAti kSa- AcAryo kSAyika samakita jevA parama ucca pazama samakita, je kSapazama samakita kSAyika guNa mATe traNa-cAra bhavanA niyamamAM jarA ya samakita prApta thayA sivAya cAlyuM na jAya te phAraphera na thAya e muddAe kRSNavAsudevAdine apratipAti kSopazama samakita samajavuM ane pAMca bhava hovAthI temane kSAyika nahiM paNa je kSAyikanI prApti agAu paNa vinAza pAme kSAyika sarakhuM zudhdha kSe pazama mAne che. For Private And Personal Use Only
Page #12
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 300 ] zrI AtmAnaMda prakAza A uparAMta dharmopadezamALA' nI vRttimAM mAM kevalajJAna ane te bhavamAM mokSa maLe. te kRSNane traNa bhava kahyA che. je A pramANe 2. deva athavA narakagatinuM AyuSya baMdhAyuM mA tera tuma, tamo kAttA mATe hoya te mukhya rItie traNa bhava ane upara thANe sAsuSAre nara vithasAraNa puje #mamA jaNAvyA mujaba-kRSNavAsudeva du"pasahasUri mAma titthayaro hohisi // chanI mAphaka pAMca bhava paNa hoya. bhAvArtha-he kRSNa! tamo kheda karaze 3. yugalika manuSya athavA yugalika tiryanahiM, tyAM(narakamAMthI nIkaLIne A ja bhArata canuM AyuSya baMdhAyuM hoya ane tyArabAda kSetramAM jitazatrurAjAnA putrapaNe utpanna thaI tame kSAyika pAme to cAra bhava hoya. amama nAmanA tIrthakara thaze. 4. saMkhyAtavaSIya manuSya athavA tiryaA traNa bhava saMbaMdhI je pATha barAbara canuM AyuSya baMdhAya to te bhavamAM kSAyika samahoya te uparanI carcAne keI avakAza ja raheto kita na pAme. nathI. ekaMdare tAtparya e AvyuM ke- pa. badhdhAyuSka phAyika samakitavaMtane traNa 1. AyuSyane baMdha na thayuM hoya ane cAra athavA apavAde kiMvA matAMtare pAMca bhava AtmA kSAyika samakita pAme te antamuha- hAya; paraMtu be bhava na ja hoI zake (cAlu) brahmacaryane pratApa prathama ini vaya karyA vinA pANI itI zakA' ciM. pratanAlita agni vinA senAnI ghanatA dUra karI zakAtI nathI. buddhizALI manue mana:zuddhivaDe Ivijaya sAdha. mana:zuddhi vinAnA yamaniyamAdi vRthA kAyakaleza ja karAvanArA nIvaDe che. je mANasa kAma bhogathI kAmavarano upAya karavA iracha che, te anine dhI homIne olavavA Icche che. cAritranAM prANabhUta ane mAnA eka mAtra kAraNa brahmacaryane je Acare che, te pUtono paNa pUjya che. brahmacaryathI mANase dIrdhAyuSI, suMdara AkRtivALA, daMta bAMdhAvALA, tejasvI ane mahAvIryazALI thAya che. -yogazAstra For Private And Personal Use Only
Page #13
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir si dhasena divAkara (gatAMka pRSTha 275 thI zarU ). jIvana ane kiMvadaMtio pANImAM cAlyo jAya te A jALanI sahAyatAdhArA . za ddhasena divAkara jAte brAhmaNa hatA ane bhAre svAdhIna karuM. e prakAre eka hAthamAM kodALI A bA, teo pahelA vaidika vidvAna hatA. kahe - vAya che ke teo vikrama rAjAnA purohita, maMtrI ane bIjA hAthamAM ghAsa rAkhatA hatA, jenI matadevarSinA putra hatA. vidvAnonuM anumAna che ke temanA laba e hatI ke je prativAdI pAtAlamAM paNa pisI jAya te kodALInI sahAye tene bahAra bedI kAThuM jIvanane adhikAMza bhAga ujajaina (mAlavA) ane " ane je hArI jAya te mukhamAM A ghAsa dauM citaDa(mevADa )nI AsapAsa vyatIta thayo hato. arthAt dayApAtra banAvI choDI mUke. A prakAre DaTara satIzacaMdra vidyAbhUpaNanuM anumAna che temanA pAMDitya-pradarzananI A daMtakathA sAMbhaLavAmAM ke vikramarAjAnI sabhAmAM je "navaratna' vidhAna Ave che. temAM bhale atizakita ho, paNa eTaluM hatA temAM "kSapaNaka' nAmavALA vidvAna siddhasena to satya avazya kahI zakAya ke temaNe vAda-vivAdadivAkara ja pratIta thAya che. A anumAna haju mAM bahu ja bhAga lIdho haze, prativAdIone garva zodho viSaya che, ata: kahI nathI zakatA ke e khaMDita karyo haze ane pitAnI agAdha vidvattAne jyAM sudhI satya che. gauravamaya prabhAva amiTa rUpe sthApita karyo haze. siddhasena divAkaranA saMbaMdhamAM e lokapravAda kahevAya che ke A temanI ahaMkAramaya vAgmitAcAlyo Ave che ke temane pitAnA pAMDityanuM bahu ja nA kAraNe tatkAlina prasiddha jAcArya zrI vRddhaabhimAna hatuM. teo peTa para paTTI bAMdhI cAlatA vAdIsuri sAthe vAdavivAdamAM parAjIta thayA ane hatA jene Azaya e hato ke kadAca vidyAnA bhArathI tadanusAra tatkAla jaina dIkSA svIkArI temanA peTa phATI na jAya. eka kAMdha para lAMbI nisaraNa ziSya banyA. (sopAnakhaMtikA ) ane bIjI kAMdha para jALa eka bIjI kiMvadaMti temanA jIvanamAM e paNa rAkhatA hatA. jenuM tAtparya e hatuM ke je prati- saMbhaLAya che ke temanA kAlamAM saMskRta bhASAmAM vAdI parAjayanA bhaye AkAzamAM cAlyo jAya to graMtharacanA karavI e ja vidvattAnuM cihna samajavAmAM A nisaraNInA bele tene pakaDI lauM ane je AvatuM hatuM ane prAkRta graMtha evaM prAkRta bhASAmAM For Private And Personal Use Only
Page #14
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 302] zrI AtmAnaMda prakAza navina graMthanI racanA karavI kevaLa bAlakane mATe, ane temAMthI pArzvanAthanI mUrti nIkaLI. rAjA mUrkhane mATe ane bhoLI janatAne mATe ja upayogI Azcaryacakita thaI gayo ane jaina dharmAnurAgI banyo. che ema samajavAmAM AvatuM hatuM. tethI temaNe bAra varSa samApta thaye temane punaH AdarapUrvaka ghaNuM saMdha sAme e prastAva mUkyo ke je ApanI icchA samAroha sAthe saMghamAM sammilita karavAmAM AvyA. hoya te mahatvapUrNa jaina sAhityanuM saMskRta bhASAmAM A uparyukta vAta daMtakathA ja che ke aitihAparivartana karuM. A prakArane vicAra sAMbhaLIne sika ghaTanA che te saMbaMdhamAM koI nizcita nirNaya zrI saMdha ekadama ceMkI UThyo. A vicAromAM temane Apavo kaThina che, kAraNa ke tenuM nirNAyaka koI jaina dharmanA hAsanI gaMdha AvI ane bhagavAna mahA- etihAsika pramANa upalabdha nathI. A ghaTanA vIranA prati ane temanA siddhAMta prati vidrohanI prabhAvaka caritra Adi graMthomAM maLI Ave che. jo ke bhAvanA pratIta thavA lAgI. zrI saMdha siddhasena divA- prabhAvaka caritra saMgraha ane kAvyagraMtha che; aitihAsika karane "fmana su " kahevA mATe ane prAyazcitta graMtha nathI. A uparathI e niSkarSa avazya nIkaLI zake karavA mATe dabANa karavA lAgyo. siddhasena divA che ke Amika matAnuyAyIoe tenA tarkapradhAna vicAkarane AcAryazrIe saMghanI sammati anusAra rone virodha karyo haze ane pachI A matabhede saMbhava bAra varSa sudhI saMghathI alaga rahevAne daMDarUpa che ke kalahanuM rUpa dhAraNa karyuM haze jethI temane Adeza dIdhe, jeno teoe saharSa svIkAra karyo. anya prAMtamAM vihAra karavo paDyo haze. pachI e ghaTanAdvArA jANI zakAya che ke jenI janatAne kaMIka kALa pasAra thayA pachI saMbhava che ke virodhIone prAkRta bhASA prati keTalI Adarabuddhi ane mamatva- temanI AvazyakatA pratIta thaI hoya ane teo bhAva haze. Aja paNa jena janatAne saMskRta punaH AdarapUrvaka temane potAnA prAMtamAM lAvyA hoya. bhASAnI apekSAe prAkRta-bhASA (ardhamAgadhI) e to nizcita che ke teo sarvathA aMdhaprati adhika mamatvabhAva ane pUjyaSTi che. vizvAsI na hatA. Agamata vArtAone tarkanI kahevAya che ke siddhasena divAkara tyAMthI vihAra kasoTI para kasI pArakhatA hatA ane kaI vAta karI ujajona Avyo ane te nagaranA rAjA samIpa virodhI pratIta thavAthI tarkabaLe teno samanvaya rahevA lAgyA. rAjA zaiva hato. eka divasa zapa- karatA hatA. ane pahelA e paNa lakhavAmAM AvyuM maMdiramAM rAjA sAthe teo paNa gayA. temaNe mUrtine che ke sammatitakanA jJAna prakaraNamAM teoe praNAma na karyA. rAjA AthI asaMtuSTa thayA ane "kevaLajJAna-kevaLadarzana' no eka ja upayoga bolyA ke tame namaskAra kema nathI karatA? siddha- mAnya che; jyAre AgAmomAM beu upagane sena divAkare uttara dIdho ke A mUrti mArA nAma- kramabhAvI mAnyA che. A saMbaMdhamAM teoe tarkanA skAra sahana karavA asamartha che chatAM rAja namaskArane baLa upara karma siddhAMtanA AdhAre kramabhAvI ane mATe vAraMvAra Agraha karavA lAgyA. AthI siddha- sahabhAvI pakSanuM yutipUrvaka khaMDana karIne beune sena divAkara saMskRta bhASAmAM takALa chaMdaracanA eka ja siddha karI dIdhA che. karatA (leka banAvIne) bhagavAna pArzvanAthanI stuti DIka uktio karavA lAgyA. A stuti AgaLa upara 'kalyANa- siddhasena divAkaranI svabhAvasiddha tejasvitAnA maMdira' nA nAme prasiddha thaI evI aneka vyakti- paricAyaka, prAkRtika pratibhAnA sucaka, nirbhayatA nI kalpanA che. kahevAya che ke agiyAramA zlokanI tathA tarkasaMgata siddhAMta prati temanI datAnA racanA karatA ja mUrtimAMthI dhUmADo nIkaLavA lAgyA ghAtaka keTalAka loka nimna prakAre che. A ane takAla mUrti be bhAgamAM vibhAjita thaI gaI le koThArA te anumAna paNa siddhi thAya che, For Private And Personal Use Only
Page #15
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra jano'yamanyasya mRtaH purAtanaH purAtanaireva samo bhaviSyati / purAtaneSu iti anavasthiteSu www.kobatirth.org siddhasena divAkara je meM temanA sadhaniSkAsana ane virAdhanA saMbaMdhamAM upara lakhyuM che. kaH purAtanoktAni aparIkSya rocayet // arthAt--purAtana purAtana pAkAryo kare| che? A manuSya ( siddhasena divAkara ) paNa mRtyu pazcAt keTalAka samayAMtara pachI purAtana thai jaze tyAre anya purAtane samAna ja temanI paNa (siddha sena divAkaranI paNa) gaNanA thavA lAgaze. e prakAre A anizcita purAtatatAnuM kAraNa kANu evuM haze je vinA parIkSA kaye ja dhruvaLa prAcInatAnA nAma para ja kA paNa siddhAMtane satya tarIke svIkAraze ? arthAt kA paNa samajadAra AdamI ema karavAne taiyAra niha thAya. yadeva kiMcit viSamaprakalpitaM, purAtanairuktamiti prazasyate / vinizcitA'pyadya manuSyavAkkRti rna paThyate smRtimohaeva saH // arthAt--purAtanee yadi viSama paNa yuktiviruddha kathana karyuM hoya to paNa temanI prazaMsA ja karavAmAM Ave che, ane di AjanA ( vakAlanA mArA jevA dvArA ) manuSyadvArA kahevAyelI yuktiyukta satya vAta paNa nathI vAMcavAmAM AvatI te eka prakAranA smRtimAha arthAt mithyAtvarUDhipriyatA ja che. mAna pare jAtasya kilAya yuktimat purAtanAnAM kila doSavadvacaH / kimaye jAlmaH kRta ityupekSituM, prapaMtranAyAsya janasya setsyati // arthAt purAtaneAnuM kaheluM tA doSayukta che, ane kAlanA utpanna thayelAnuM kathana saMgata che ' evuM kahevu' mUrkhatApUNuM che. temanI ( siddhasena AdinI )tA upekSA ja karavI joie. Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 303 ] A prakAre upekSA karavAvALA rUDhipriya manuSya prati siddhasena divAkara kSeAkanI ceAthI paktimAM kahe che ke A upekSAthI te| A manuSya ( siddhasena )nA vicArAne ja pracAra thaze. ' A zlokAthI e sAdhAra anumAna karI zakAya che ke kadAca siddhasena divAkaratA auvaza-pratispardhIvaza ane rUDhipriyatAvazathI avazya ja ni...dAtmaka vireAdha tathA tiraskAra karavAmAM Avye hoya. yataH e sabhavanA tathyamaya thai zake che ke A tiraskAra ane virAdhane sAmajasya upayukta kathAnA rUpamAM pariNata karavAmAM AvyuM haze. e game tema ha| paNa e saghaLAne sArAMza e nIkaLI zake che ke AcArya siddhasena divAkara sudhAraka, samayana, dUradarzI, tarka pradhAnI, jaina dharmanA prabhAvaka ane zAsananA sAyA ane buddhizALI saMrakSaka hatA. zabda e mATe adhikAMza sAdhu 3 'saMrakSaka' pahelAM 'buddhimAna' lagADavA paDyo che ke te samayane va ane zrAvakavarga kevaLa karavAmAM ja jaina dharmanA rakSAnA samajatA hatA. kAi kAinI evI dhAraNA paNa hatI ke kevaLa rUDhi anusAra siddhAMtaHpa banI javAmAM ja jinazAsananI rakSA che. mUla-tta-pArTa kAryanI samApti 66 99 kAi kAi ne ema samajatA hatA ke aneka aneka prakArane ADaMbara dekhADavAmAM ja jinazAsananI rakSA che. AvA prakAranI saMpUrNa mithyA mAnyatAe prati siddhasena divAkare jhaMDA uDAvyeA hatA ane gauravapUrNa vijaya prApta karyAM hatA. siddhasena divAkare lakhyuM che ke jo DAi (jaina sAdhu ) vinA mana ja aneka graMthenuM adhyayana karIne potAne bahuzruta mAnI le athavA te kAi aneka ziSyA hovA chatAM evaM jana sAdhAyukti-radrArA tArIka karyAMthI ja peAtAne ' jinazAsana'rakSaka' mAnI le te te nizcaya UlaTe bhAge che. te zAstramAM sthira buddhizALI nathI;UlaTA siddhAMtadrohI che. For Private And Personal Use Only
Page #16
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 304 ] zrI AtmAnaMda prakAza ma ri # # # # 1 A dRSTie buddhimAna' zabda tyAM sArthaka che. pUratuM aMtara che. umAsvAtine kAla lagabhaga prathama ane A vAtanA ghonaka che ke purANa paMthIone zanAdine nizcita thayo che, ane bhASAnA AdhAre mahAna virodha thavA chatAM AcArya siddhasena divA- e anumAna karavAmAM Ave che ke siddhasena divAkara potAnA vicAro prati dRDha rahyA ane rathAyI kArano kALa trIjI ane pAMcamI zatAbdinI madhyane haze. rUpe jinazAsanAkSA, sAhityanimaNa, evaM dIrgha bhASAnI kilaSTatA ane darehatAnA vikAsamAM tapasvI bhagavAna mahAvIrasvAmInA siddhAMtonuM prakAza bhASAvikAsanI svAbhAvikatAne atirikta anya ane prabhAvanAnuM kArya aMta sudhI karatA rahyA. kAraNomAMthI eka kAraNa e paNa che ke jeTalI adhika TIkAdi graMtha ane anya mImAMsA kilaSTa, paramArjita ane ghaNA artha gAMbhIrya maya siddhasena divAkararacita kRtiomAMthI kevaLa bhASA lakhe che te teTalo ja adhika vidvAna samabe upara ja TIkA vyAkhyA Adi maLI Ave javAmAM Ave che. saMskRta bhASAnA kramika vikAsache ane anya koI paNa kRti upara TIkA nathI e nA adhyayanathI mAlUma paDe che ke bIjI zatAbdithI AzcaryanI vAta che. TIkAmaya katiomAMthI eka te ja saMskRta bhASAnA vikAsamAM uparyukta siddhAMtasammatita che ane bIjuM nyAyAvatAra. temanI kAryo karato hato ane e kAraNe saMskRta bhASAno atirikta upalabdha batrIsIomAM koI para paNa jAMTatA dinapratidina vadhatI ja cAlI. vyAkhyA, TIkA ke bhALe te dUra rahyAM paNa "zabdA sUkSma dRSTie vicAra karavAmAM Ave te kAlirtha mAtra prakAzikA' jevI paNa koI TIkA maLI dAsanI bhASAmAM ane siddhasena divAkaranI bhASAmAM AvatI nathI. tenuM kAraNa kaMI samajamAM AvatuM kaMI kaMI sAmenA pratIta thaze, ataH temane kALa nathI. temanI TIkA rahita batrIsIo nizcaya ja trIjathI pAMcamI madhya pratIta thAya che. mahAna gaMbhIra arthavALI ane atyaMta upAdeya sammati tarka upara sauthI moTI TIkA pradhatathI bharelI che. temanI bhASA paNa kaMika nusUrinA ziSya abhayadevasUrinI maLI Ave che. kaThina ane duruha arthavALI che. temanI A prakAranI temano kALa dazamI zatAdine uttarArdha ane agIbhASA jotAM temane kALa cothI ane pAMcamI yAramIno pUrvArdha mAnavAmAM Ave che. teo "nyAyazatAbdine ja jaNAya che. vanasiMha' ane " tafpaMcAnana 'nI upAdhithI saMskRta sAhityamAM jyAM jyAM zatAbdi vikhyAta hatA. e TIkA paccIsa hajAra lokavyatIta thaI che tyAM tyAM bhASAnI pUratA pramANe kahevAmAM Ave che. A TIkA kaMtha gujaane lAMbI lAMbI samAyukta vAkayaracanAnI rAta vidyApITha amadAvAdathI prakAzita thaI cUkyo vRddhi thatI gaI che. udAharaNa tarIke kAme rAmAyaNa, che.tenuM saMpAdana paM. sukhalAlajI ane paM.becaradAsajI e ghora parizrama uThAvI karyuM che. mahAbhArata, bhAsanuM nATaka, kAlidAsanI racanAo, bhavabhUtinuM nATaka, bANunI kAdambarI, bhAravI, mAgha "sammati tarka' para bIjI vRtti AcArya bhalaane harSanA vAkoThArA mArA uparyukta maMtavyane vAdInI kahevAmAM Ave che, jenI lokasaMkhyA pUrNa puSTi maLe che. uparanA udAharaNa kALakrame 700 pramANa hatI e ullekha budipaNikA nAmanI lakhavAmAM AvyA che ane pratyekamAM uttarottara prAcIna jaina graMthasUcimAM maLI Ave che. vartamAnabhASAnI kilaSTatA ane arthanI dusAhatAno vikAsa mAM A vRtti alabhya che. AcArya bhAvAdIe thato gayo che. e prakAre jaina sAhityamAM paNa umA- A vRtti lakhI hatI evo ullekha mahAna prabhAsvAtinI bhASA ane siddhasena divAkaranI bhASA vaka AcArya haribhadrasUrie pitAnA "anekAMtasAthe tulanA karatAM jaNAya che ke baMnenI bhASAmAM patAkA'mAM ane upAdhyAya yazovijayajIe pitAnI For Private And Personal Use Only
Page #17
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org : siddhasena divAkara aSTa-sahasrI TIkA' mAM paNa karyAM che. sammati taka upara A beu TIkAnI atirikta eka trIjI vRttine paNa ullekha maLI Ave che ane e ullekha paNa 'bRha-paNikA' nAmanI prAcIna jaina graMthasUcimAM 'sammattivRttiyaMkartA' mAtra ja maLI Ave che. A sivAya A saMbaMdhamAM kaMi paNa vize nathI kahevAmAM Avyu nyAyAvatAra upara e vRttie maLI Ave che. eka / asAdhAraNa pratibhAsa patra AcArya hirabhadrasaratI che. e ' yAjJinImarttAzrvattu 'nA nAme prasiddha che. temanA kALa prasiddha purAtattvana zrI jinavijayajIe 155 thI 87 vikrama ' "te TippaNikAne A ullekha ' sammativivaraNa nAmanI dagabara TIkA sAthe sakhaMdha rAkhatA mAlUma paDe che jethI AcArya' 'sanmati'e lakhyuM' che ane pArzvanAtha caritamAM vAdirAjasUrinA nimna vAkayathI paNa te jaNAI Ave che. [ 05 ] siddhi ja che, jemaNe 'umitibhavaprapaMcA' jevA advitIya rUpaka graMtha lakhyA che ane upadezamALA para suMdara TIkA lakhI che. bAramI zatAbdimAM thayela ratnAkarAvatArikA nAmaka nyAyazAstranI kAdambarIrUpa graMthanA lekhaka ratnaprabhasarie siddhine vyA khyAtRcUDAmaNi'nuM vizeSaNa lagAvyuM che. A ti alabhya che. siddhapitA kALa vikrama 962 vAmAM Ave che. . mAna sudhInA nirNIta karyo che, je samAnya thaI cUkayA che. kahevAya che ke temaNe 1444 graMthanI racanA karI hatI. A vRtti 2073 zlokapramANa kahevAya che, tenI hastalikhata pratA upalabdha che je pArzvanAtha bhaMDAra pATaNa ane lAThI siddhasena divAkaranI upara likhita kRtie sivAya bIjI paNa kRtio hatI kehi e saMbaMdhamAM kai nathI kahI zakAtuM, kAraNa ke temanA dvArA racita anya kRtinA khIje kayAMya paNu kAi ullekha maLI posALanA upAzraya bhaMDAramAM surakSita che evuM Ava nathI. te lakhI haze to paNa te naSTa thai zvetAMbara kAnpharansadvArA prakAzita 'jaina graMthAvalI'thI jaNAya che. gai haze ke kayAMya ajJAtasthAnamAM naSTaprAya: avasthAmAM paDI haze. ' Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir nyAyAvatAra para bIjI vRttinA ullekha haTTaparNikA' nAmaka prAcIna jaina graMthasUcimAMthI maLavAmAM Ave te! ema kahI zakAya ke tenI vistRtatA jaina sAhityanI vipulatAne jo hisAba kara Ave che. te TIkA keTalI lokasa`khyA pramANavALI hatI tenA krAi ullekha nathI. tenA racayitAnu nAma siddha vyAkhyAnika' lakhyuM che, jaina graMthAvalinA sagraha akho ane kharvo lokapramANa jeTalI hatI. Aja paNa karaDezlAka pramANa jeTaluM sAhitya te upa- kAranuM anumAna che ke e siddavyAkhyAnika munirAjalabdha che. jo A anumAna satya hai|ya te| Aja dhaNu digaMbara ane zvetAMbara graMthAnI saMkhyA mULa, TIkA, TippaNI, bhASya ane vyAkhyA Adi sarva prakAranA graMthonI saMkhyA maLIne emAM ochI vIza hAra avasya haze. temAMthI vadhAremAM vadhAre che hunnara graMtha chapAIne prakAzita thayA haze. zeSa aprakAzita avasthAmAM ja mRtyuprAyaH che. jaina samAjanu' e sarvAMthI prathama kartavya che ke te mUrti, maMdira, tIyAtrA ane gajaratha AdimAMthI kharca echuM karIne A jJAnarAzirUpa sAhityanI rakSA kare, jaina sAhityamAM 'bhASAnA tihAsa' 'lipanA nama: sanmataye tasmai bhavakupanipAtinAm / sanmatervivRtayena sukhadhAmapravezinI // 12 // paDiMta ko sukhalAlajI ane becaradAsajIe paNa sanmati tarkanI prastAvanAmAM A vAtane svIkAra karyo che, nyAyAvatAra upara devabhadra maladhAriSkRta eka TippaNa paNa maLI Ave che. e 53 zlokapramANa kahevAya che. sAMbhaLavAmAM paNa Avyu che ke te pATaNanA bhaDArAmAM che. devabhadra maladhArInI teramI zatAbdi kahevAya che. temaNe temanA guruzrI caMdrasUrikRta 'laghusa'grahaNI' para paNa TIkA lakhI che. For Private And Personal Use Only
Page #18
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir | 306 ] zrI AtmAnaMda prakAza ItihAsa "bhAratIya sAhityano ItihAsa' 'bhAratIya Ave che. kalyANa maMdiranA aMtima lokamAM kartAdArzanika ane dhArmika ItihAsa" "bhAratIya saMskRtino rUpe "kumudacaMdra ' nAma che. prabhAvaka caritramAM ema itihAsa' ane 'bhAratIya rAjanaitika itihAsa' batAve che ke temanA gura vRddhavAdIsurie Adi aneka prakAranA itihAsanI sAmagrI bharI che. temane dIkSA detA samaye temanuM nAma "kumudacaMdra' A apekSAe aneka bhAratIya ane pAzcAtya vidvAna, rAkhyuM hatuM. A vAtamAM zuM satya che ? ane e prakAre 'kalyANamaMdira ' stotra temanI kRti che ke jena sAhityane bahu ja AdaranI dRSTie jue che ane nahi, e paNa eka vicAraNIya prazna che. vAMce che. satyaketu vidyAlaMkAranA zabdomAM kahIe to " etihAsika vidvAnoe jenA darzana ane je aMtamAM sArAMza e che ke tAMbara jaina sAhitya prati tenA anurUpa na to Adara pradarzita nyAyanA Adi AcArya mahAkavi ane mahAvAdI karyo ane na te tenA graMthonuM gaMbhIra adhyayana siddhasena divAkara jena dharma ane jaina sAhityanA pratiSTApaka, zreSTha saMrakSaka, dUradarzI, prabhAvaka ane ane manana karyuM. AmAM jaina samAjane paNa kaMI rAcho doSa nathI. teNe potAnA sAhityanuM na to pratibhAsaMpanna samartha AcArya tA. vipula mAtrAmAM prakAzana karyuM ane na to pracAra " AcArya siddhasena ane temanI kRtio" karyo. A samAjanI sauthI moTI bhUla che. jenA e zIrSakanA rUpamAM AcArya mahodayanuM zodhapUrNa samAja A amUlya sAhitya prakAzana karavA ane jIvana, sammatitarka, nyAyAvatAra ane anya upalabdha tenI rakSA karavA dhyAna Apaze ? batrIsIonA mULa pATha tenA vistRta hiMdI bhAkhya sahita vartamAna paddhatie saMpAdana karIne ekatra kiMvadaMtImAM eka ullekha AvyuM che ke "kalyANa- prakAzita karavAmAM Ave te vIsamI zatAbdine maMdira stotram siddhasena divAkaranI ja kRti che, jene sAhityamAM eka gauravapUrNa graMtha taiyAra thaI zake. A kathana ' prabhAvaka caritra' nAmaka graMthamAM maLI " uddharita anekAMta mokSaprApti kema thAya ? krodha-mAna-mAyA-lobharUpI kapAsa ane sparzAda idriyothI chatAyela A AtmA ja saMsAra che, ane te badhAne jItanAra AtmA ja mokSa che. - ikiyAthI chatAyelo prANu ja kapAvaDe abhibhUta thaI zake che. pahelAM zakitazALI mANase eka ITa kheMcI kADhI hoya, to bAkInI divAla game te mANasa teDI zake che. nahi chatAyelI Idriyo manuSyanA kulano ghAta karAve che, tenuM adhaHpatana karAve che, temaja vadha-baMdhana karAve che. manano rodha karyA vinA je yoga sAdhavAnI IcchA kare che te pagavaDe cAlIne paragAma javA IcachanArA pAMgaLA je hAsyAspada bane che. -yogazAstra For Private And Personal Use Only
Page #19
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir lekhaka-munizrI haMsasAgarajI mahArAja = = prabhu mahAvIre moha masta ja ga ta ne tyA ga dha meM ja kema A yo? [eka dharmAtmAnI karuNa kathA ] (gatAMka pRSTha 256 thI zarU ) ADaMbaro svaparahitane haNane AtmAnuM adhapatana kare che O Le bAjhele e ADaMbara haNatara avicchinna rahe e mAnavAnI bhayaMkara bhUla keNu * saMyogomAM ya AdamIne ' sarve kare? paraNyA pUrve pAgalatAvaza pahoLA paDI chachuMdara gaLyA jevI hAlatamAM mUke che. evAe pAnetare ya pacAsanuM paTakanAra pAmara prANuo bAMdheluM ghara ghera kema na bane ? ethI upakArI paraNyA pachI pannAre paDelI pAMgaLInuM pILuM paNa mAtapitAnAM paNa mukha ene dIThAM ya na game pAnetara pAMcamAM pAchuM pahoMcADavAnA pariNAemAM Azcarya zuM? daMpatIne paNa nitya daMta- mathI pAcho paDe e kaNa mAne ? AvAM aneka kalaha kaI rIte zame? pariNAme e ubhaya ane hInakRtyane lIdhe enI pUrvakAlIna kulInatAkavacit ubhaya pakSo paNa kula, jAti ane dharma- e anerI ja dizA sAdhI hoya e nirvivAda nA paNa vidrohI banI bhArobhAra adharma svarUpa che. AthI IjajatanI navI ja ImArata UbhI varNazaMkara prajotpAdaka punarlagnAdinI paNa pApe- karavA kalakalpita nyAya, nIti ane dharma rachAthI zve virame? emAM rahelA jAnajokhamI khaDAM karIne tenAvaDe janasamAjamAM potAne ja hAlAhalene ya e zuM kAma sAMbhaLe ? ene e ja sarvazreSTha nyAya, nIti ane dharmajJa manAvavA ISTa bane tyAre enI bhArI anitA samajAvanAra dhamapachADA karavA paDe che, potAne sAMbhaLanArazAstrasidhdhAMta paNa ene bhAlAvat kema na nI maMDaLIo sthApavI paDe che, ane e hAjIbhoMkAya ? ethI e AptapuruSone ja prakhara AnI sabhAo paNa bharIne te mAraphata svakalpavirodhI kema na bane ? kaI sthitine AtmA nAnA svachaMdI ghoDAone, samAja khUdavA mATe kaI hade pahoMce che ! che kAMI adhaHpatananI "samAjanA AsapraNIta Adaza nyAya, nIti khAmI ! evAne akaraNIya zuM hoya ? nokara- ane dharmane rUDhIcUstanA saDA tarIke jAhera paNeya mAlIkane gale Adi evAne hAthe karI" chUTA mUke che ! e rIte aghera For Private And Personal Use Only
Page #20
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 308 ] zrI AtmAnaMda prakAza pApabaMdhanathI ya khacakAvAnuM ene leza mAtra dharmAdi pachI dhamaSTha dAnavIne helapAlavatuM nathI. keTaluM gabaDyo ? che vAnuM bIjuM pagaluM paNa bhare che kAMI hisAba ! are e pApa-pracAra mATe ja keTanI paNa devaDIe caDIne chAzavAre pAMcazenI AvakavALo paNa manuSya ne chAzavAre gulabaMga piokAratA evAo Aje mahine prAyaH sene devAdAra kema dekhAya che? paNa anubhavAya che ! emAM paNa bheLAMne sahe e paNa uparanI bInAthI spaSTa samajAya che. lAIthI bharamAvavAnuM te dezakALAdinAM eThAM suSu kiM bahanA anukame evAo prAyaH taLe ja zakaya hovAthI ene bahAne dharma ane pisAne ja paramezvara gaNIne jAti, kuLa, zIla dharmAnuSThAnAdinA ja kartA ane upadine baja ane guNanA samUhathI ja ubhagI jaI sAmAnya rUpa ja jAhera karIne, emanAM achatAM dUSaNo nyAya-nItithI parA mukha banyA hoya che temAM samAja sAme dharIne e upakArIo sAme Azcarya kone thAya ? evAnI manabhAvanAne kAramAM baMDa jagAve che. keTalI adazA! ema mATe spaSTa kahyuM che kekaravAnuM khAsa kAraNa to e ja che ke samAja jAtiyatu rasAtalaM guNagaNastasyApya dho gacchatAm hitarakSaNArthe e upakArIo ja enA mahA phakta zatatArAtamittanA saMvAtAM AMsA / anarthakArI svacchedAcArI vicArone nIDaratAthI rA B zaurye vairiNI vajramAzu nipatatvartho'stu naH kevalam spaSTatayA ughADAM pADIne enA e tokAnI camana vitA guwtRNAvarAyA: samata' ne ra4 ghoDAone DagaluM ya deDavA detA nathI ane artha-" jAti rasAtalamAM jAva, guNatethI te e puNya puruSo ene zalyarUpa sAle na samUha tenAthI paNa nIce jAva, zIla che te che. AthI prathama pade samAjamAMthI AptapuruSe- parvatanA zikhara parathI nIce paTakAva, kuLa, nAM ja bahumAna pUjAdi ukheDI nAMkhavAnuM adhama kuTuMba ke kIti agnivaDe saLagI jAva, varI pagaluM bharavAnI ane jarUrIAta rahe che. evA parAkramane viSe vA paDe, amAre te sujJa mahAzaya, ATalI adhamatAe pahoMcavAnuM kevaLa pise ja joIe; kAraNa ke eka phakta mULa nidAna beTA ADaMbaro ja che e dhyAna pisA vinA ja uparyukta saghaLA ya guNa prAyaH upara lAvavA ja A prayAsa che e bhUlavuM joIghAsanA taNakhalAM samAna che." AvI ja eNe tuM nathI. ADaMbaroe keTale anartha karyo? mAnyatA ghaDI hoya che. ethI ja evA dhanAche kAMI sImA ? videza sevavA chatAM ya kamanazIbe thIo adharmane AgAra banyA hovAnI vAta dIna rahelA ajJane pUrvanI kulInatAdinI dilamAM ja zamAvIne, potAnI kaparI bekArIne chApa besADavA jatAM upayukta badasthitimAM anta ANa, dhanADhya banavA jana yA samAja mUkAvuM paDe che te deza tajIne videza vasatAM sevAne bahAne sapheda lebAzamAM dayAnA paNa sthitisaMpanna ajJoe to e mATe keTalI paho- pablIka payagaMbara bane che. te prati dAnavIne LA pahoLamAMthI pasAra thavuM paDe? dIna ajJa hAtha laMbAvavA vANInuM yatheccha paNa tAMDava karIpaNuM svaparane ATale anarthadAyI banI ATaluM ne garIbone nAme ja khIsA bharavA tanatoDa adhaHpatana pAme, to zrImaMta ajJa kayAM prayAsa kare che. meLavela nANAMnI vyavasthAne jaI aTake ? khulAso mAganAra pAse evAone lecA For Private And Personal Use Only
Page #21
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org prabhu mahAvIre meAhamasta jagatane tyAga dharma ja kema ApyA ? [ 309 ] tethI te digmUDha khanI bese che. tuccha svAtha khAtara sadgati upAjavAnA zubha mArgAne ca rUdhavAnI kuceSTA karanAranI e sivAya kaI dazA hAya ? enI e dazA joine ya dharmISThonAM tA dila dubhAya ja che, ema chatAM enA upakAra kema thAya ? kAraNa ke e teA puNyavAnanI puNyapraNAlikAne svaka peAlakalpita pApa praNAlikAmAM ja vALavA udhamAta kare che. keTalI avadazA ! ajJAtmAe dezakha enA sAtha tajatAM gumAvela vaDalApArjita IjjatarUpa vArasA pAche meLavavA, ane ena prApta thaye navI jaIjjata jamAvavAnA DALamAM evAoe khATA ADaMbaravaza keTaluM khANuM ? viDileApArjita vArasAnI kiMmata keTalI e have ja samajAze, vALatA Aje paNa anubhavAya che e ja uparyukta bInAne dRDha kare che. e rItie dAnavIro paNa ene aneka vakhata eLakhI ja gayalAM heAvAthI enAmAM vizvAsa sthApatA kha'cakAya che. ema thatAM emanI e badadAnatamAM paNa e prAyaH niSphaLa jatA heAvAthI temAM paNa khUba hatAza thAya che. ante rASe bharAine e ja dAnavIrA prati leNadAranI mAphka zirorIpaNe lAla pILA banI dhULa paNa urADe che. vastusthiti AvI hovA chatAM " A tA garIbene mATe mahenata uThAve che; ene kaI che ?" ema sama janAra bhidrakA taraphathI enA e kaparA chaMcheDA TamAM paNa sAtha maLI jAya che. AthI te e hAvarA banIne dAnavIrAne yena kena prakAreNu bhAMDavAnI paNa kuceSTAe Adare che. ethI te evA kahe tyAM kADI paNa na kharcavAnA niradhAra upara AvelA dAnavIre potAnA nyAyeApAjita vittane AopardiSTitakalyANArthe ja ceAjavA sudRDha bane che. kupatha sthApavA satpaMthane ja ukheDI sajjanane ya hIlavA jatAM e rIte jAya sanmAga te satata peASAvAne lIdhe enAM diladardI abhivRddhi pAme che. AvAne zAnti zera thAya ? kharekhara ' vaTalela brAhmaNI tarakaDImAMthI ' e nyAye zikharanI TocethI gabaDIne TheTha taLIe ja jAya te keTalI adheAgAmitA ? ADaMbaramAM aTavAyA na heAta te| A dazA thAta ? Ama chatAM ya nahiM. viramatA tevA sanmAga ane peASakAne ukheDI ja nAkhavA khUba jora karavA mAMDe che. jyAre bIjI bAju sanmArga saMrakSaka dharmAnuSThAnamAM duSama kALe paN vadhu ne vadhu lAkhAne sadya karatA anubha-bhAga vAya che. e rIte paNa puNyavAnA sanmAnuM ja saMrakSaNa karavA susajja thaelA ene dekhAya che. Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir svadeze ajJAne paNa vaDIlApArjita vArasAnA maLatA lAbhA 'pRthvInA cheDe ghare che' kAraNa ke manuSya khUba kamAtA chatAM dezAntaramAM je zAnti na pAme che. te zAnti pyArI janmabhUmie AvIne pAme annane paNa deze vasatAM evI mAtRbhUmine nIra'tara bheTavAnu bhAgya sAMpaDe che. DAya tevI hAlatamAM paNa mULa mAnabhera jIvI zake che. Ijjata upara paNa nANAM meLavIne ninAvasthAmAM ya AbAda vyavahAra sAcavI zake che. svajana kuTubIonA nikaTa sabaMdhamAM nIra'tara leTe che. vArasAnA amUlya kuLAcAra, dezAcAra ane dharmAcArane akhaMDa jALavI rAkhe che. rAya teTalA AchA kharce AnaMdabhera nivaDI zake che. Deila AjJAone ja paramahita samajavAne lIdhe uparyukta bhAvi ApattionA DheranA banatA tA aTakI ja jAya che. vaDIleApAjita kArakirdIne sadAne mATe vinA prayAse ja niSkalaMka TakAvavAnuM bhAgya sapAdana kare che, For Private And Personal Use Only
Page #22
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 310 ] zrI AtmAnaMda prakAza samAna kuLazIlA strI pAme che ane te paNa pAme che. ane ethI ja antAvasthAe paNa kavacit kaMku kanyA tarIke pAme che. daMpatI dharma nIkaTa saMbaMdhIone pAchaLanA sarvasvanI 'nabaLA saMyogamAM ya ekanA dukhe ubhayane dAkha- bhalAmaNa karI nizcita banavAne pariNAme rUpa nikhAlasa vRttithI nirvahavAnuM bhAgya paMDita maraNa pAmavA bhAgyavAna bane che. prApta kare che. tevA paNa samaye bALabaccAM dezabaMdhuonA nitya sahavAse AvA te apUrate (vinA paze ) varAvI zake che. nitya neka lAbhe che, ane e dareka lAbho dezavAsI sahavAsanA kAraNe strI Adine prema svAdhIna ajJane paNa sahaja maLatA hovAthI ghaNe bhAge rAkhe che. jIvana ekadhAruM jIve che. manyAmAM ajJo muzIbatamAM ya deza tajatAM pahelAM khUba ja ke maLatAmAM ja saMtoSa mAnI zAnti- muMjhAya che. AthI ja jyAre sujJa AtmAo pUrvaka khAI pIve che. nizcita jIvananA pratApe deza tajavAnA saMyegamAM mUkAya tyAre paNa nIrAMte nidrA le che. evI upAdhinA abhA- dezabaMdhunA nIkaTa saMsarga ane aMgata kAryovamAM dhamakarmAdimAM paNa nitya ane niyamita thI prAyaH alaga na ja thavAnuM enI chAtImAM joDAI rahI AtmakalyANa paNa sahelAIthI neMdhI rAkhe che. ane tethI ja teone kAMI paNa ane sahajabhAve karI zake che. ArogyatA te kAma paDaze paradezathI ya AvIne hAthamAM hAtha prAyaH ene varelI ja hoya che. kAraNa ke kahyuM ane haiyAM mIlAvIne paNa teonAM dareka kAryo che ke "ekI dAtaNa je kare, reDhI Dhebara khAya. agragaNyapaNe upADI le che. e rIte kulAcAra bhoMya pathArI je kare, te ghara vaida na jAya." jaya , tema dezAcAra ane dharmAcArane paNa pUrvavatuM e te svadeze nabaLA saMgomAM paNa ene bhArebhAra AdaratA rahIne vaDile pArjita prApta ja che. roga rahita saMtati pAme che. tItha. amUlya kulInatAdi IjajatarUpa vArasAne svarUpa mAtapitAnAM bhArI traNamAMthI mukta thavA dUra rahete sate paNa dezabaMdhuonA dilamAM emanI aTa sevA pAmI zake che. TukaDAmAMthI cirasthAyI ja banAve che. pariNAme paradeza vasaTukaDo paNa ApavAnI ja vArasAvRttine vaLagI te satA paNa sujJa svadezane sarva lAbha hastarahI kalyANakara dAnavRttine AjIvaMta TakAvI. gata kare che gata kare che. A rIte deza jyA pachI paNa ne vArasadArone paNa ApavA bhAgyavAna ane sujJAtmA vaDIle pAjita susaMskAravAsita ja che. ItyAdi rIte samarata jiMdagInI ujavaLa kAra raheluM hovAthI dezabaMdhuo paNa ene lezamAtra kidInAM avRTa mUlyAMkana jagatane karAvIne e bhedabhAva vinA pUrvavat nikaTa saMbaMdhI ja bInakharcALa akhUTa khajAne saMtatine paNa lekhe temAM Azcarya paNa zuM? are nikaTa saMvArasAmAM ApI zake che. akALa hamale karatA badhI ja lekhe che eTaluM ja nahiM paraMtu harakoI phara mRtyune aneka kucha denA abhAve khacita kAmamAM ene ja pUchIne pagaluM bhare eTalA e reke che. bhayaMkara AtaMkAdithI pIDitAvasthA- enI pAse sarala ane helA bane che. ene ja mAM nizadina cotarapha vIMTaLAyelA svajana- hAya che ane AgaLa kare che. kahyuM che kekuTuMbanA ciMtAtura raheze ane Tagara Tagara jAnatAre drAkSane vivAde yu Tu TAMkI rAkhelI nehALa daSTie madhurI cAkarI yAtrA thavAni purAvA vivAra For Private And Personal Use Only
Page #23
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir - - - - - gurustuti [ 311 ] pravajJAvi gumAzumenu vidhavu prAya: sAyaH sa maTI nukazAnI pAmIne bhava bagADe che, tema thataai nirAdhe pRtha dhaina vAdhavA? sujJa vidyAvAnuM hovAthI ja videza vasavA chatAM I 24 ll ' dezabaMdhuone sAtha sAdhavAne pariNAme moTA ra artha - bhayaMkara jaMgalamAM, saMkaTamAM, vi paNa lAbha uThAvIne bhava sudhAravAnI zubha sthivAdamAM, paranI sAthenA kalaha prasaMge, sukhamAM, ti saMpAdana kare che. e sthitimAM ene vidyA ja dukhamAM, laDAImAM, yAtrAmAM, vyavahArakAmAM vivAhakramamAM ane bIjA paNa zubha ke azubha TakAvanAra hovAne lIdhe te nyAyazAstrIoe kAryomAM je badhu sadAya sahAyaka che, tevA pi vighA putrano kimane e vAkaya dvArA tAnA badhune bAndha yatheccha kema na Iche? videzagamana prasaMge vidyAne ja badhujana videza vasanAra ajJa vidyAvihIna hovAthI kahela che.sujJa mahAzaya! vidyAnI mahattA keTalI jema uparyukta rIte dezabaMdhuthI ataDa paDI che te vicAro. muMbaImAM jainAcArya zrI vijayAnaMdasUrIzvarajI mahArAjanI jayaMtI prasaMge gavAyeluM gAyana jinezvaranI bhakti raMge, Atama raMge AtamarAme, jaina dharmanI vijaya-patAkA, pharakAvI jaga AtamarAme. ajJAna-timira janatAnuM mITAvI, jJAna-bhAskara pragaTAvyo Ape, deha nathI paNa kIrtidehe, amara rahyAM che AtamarAme. saMta-mahaMtanI janmabhUmi, paMjAba dezamAM prANa pUryA, jinavANInI amRtadhArA, varasAvI tyAM AtamarAme. sarvadharma pariSadanI mAMhI, jaina dharmane nAda suNAvyuM, dayAnaMda paradharmI sAthe, jJAna-sudarzana dhAyuM Ape. yuga-prabhAvaka vijayAnaMdanI, kIrtigAthA gAya sahu, vizvaprema aMtara pragaTAvI, jJAna-sudhA varasAvI Ape. varSo vItyAM svargavAsane heya na kaI vIsaraze, hiMdabhUmimAM kyAre pharIthI, A tmA rAma pragaTaze ? zAMtilAla bI. zAha khaMbhAtavAlA, For Private And Personal Use Only
Page #24
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir = = anu abhyAsI B. A. ]====== jIvananuM rahasya ( anusaMdhAna gatAMka pRSTha 282 thI zarU ) hAthathI kheI nAkhazuM te pachI pazcAttApa sivAya che ke parama sukhanI prApti manuvAnimAM ja kazuM hAthamAM nathI rahevAnuM. manuSyatara prANa e saMbhavita che, bIjI keI nimAM nahi; emAM te sArA narasAnuM jJAna nathI hotuM, kAcAMkemake bIjI saghaLI enie te bheganio kAryanuM jJAna nathI hotuM temaja zAstrAnukULa " che. manuSya jIvanamAM karelA zubhAzubha karmonuM phala AcaraNa karIne parama sukha prApta karavAnAM sAdhana ApaNe anya niomAM bhegavIe chIe. karma paNa teo banI zaktA nathI. AvI sthitimAM karavAno adhikAra te kevaLa manuSyanimAM che. A jIvanamAM ja ApaNe paramasukha jaladIthI prApta eTalA mATe e karmani kahevAya che, ane tethI ene sarva yonimAM zreSTha kahevAmAM Ave che. karI levuM joIe ane e mATe kaI paNa upAya ja bAkI na rAkhavo joIe. emAM ja ApaNI eTalA mATe ja gosvAmI tulasIdAsajIe ene sAdhana dhAma ane mokSanuM dvAra kahela che. ane buddhimattA rahelI che ane emAM ja ApaNA eTalA ja mATe devatAo paNa manuSyanimAM jIvananI saphalatA che. je jIvanamAM ApaNe khUba janma levA mATe talase che ane eTalA ja khAtara bhegasAmagrI prApta karIe, khUba mAna sanmAna manuSya deha kSaNabhaMgura hovA chatAM paNa devadurlabha prApta karIe, hajAre lAkha rUpio, vipula kahevAya che. evo devadurlabha deha ApaNane prabhu, saMpatti, hAthIghoDA, nokaracAkara tathA moTA kRpAthI ja prApta thAya che. jyAre jIvAtmA corAzI parivArane saMgraha karIe, paraMtu je jIvanane lAkha nimAM bhaTakIne herAna thaI jAya che tyAre vAstavika uddeza sidhdha na karIe te ApaNuM tene puNyadaye manuSyadeha prApta thAya che. karyuM-kAravuM saghaLuM vyartha jaze eTaluM ja nahi paNa AvuM devadurlabha manuSya zarIra prApta karIne e saghaLuM karavAmAM ApaNe je pApAcaraNa karyuM haze paNa je ApaNe je kArya mATe A saMsAramAM tenA phaLarUpe ApaNane narakanI prApti thaze ane AvyA chIe te kArya na karIe te ApaNAthI ApaNane nIca niomAM dhakelavAmAM Avaze. vadhAre mUrkha keNuM gaNAya? zAstroe te evA kaSTomAM vitAvyuM haze, ApaNane mAna sanmAna ethI UlaTuM je ApaNuM jIvana lekika dRSTie manuSyane kRtanI ane AtmaghAtI kahela che. prApta nahi thayuM hoya, eTaluM ja nahi paNa A manuSya zarIra ApaNane vAraMvAra nathI sthaLe sthaLe ApaNuM avagaNanA karavAmAM AvI maLavAnuM. A durlabha avasara je ApaNe haze, keIe AdarasatkAra nahi karyo hoya For Private And Personal Use Only
Page #25
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir kI jIvananuM rahasya [ 313 ] prakAzathI ja thAya che tevI rIte ajJAnarUpI sukhanA bhaMDAra sukhasvarUpa paramAtmAne Azraya aMdhakArane nAza paNa jJAnarUpI sUryane udaya grahaNa kare, tenuM tattva samajIne tenI bhakti keIe ApaNI khabara-aMtara na pUchI hoya, te nAmano japa ane tenA svarUpanuM paNa ApaNe ApaNA jIvanane sadupayoga karyo ciMtana karavuM, tenI AjJAnuM pAlana karavuM haze, je kArya mATe ApaNe AvyA chIe te tathA tenA vidhAnamAM saMtuSTa rahevuM e ja sadagatIkArya karyuM haze te ApaNe kRtakRtya thaI jazuM - mokSa prApta karavAne sahelAmAM saheluM upAya che. che ane te vaDe ja manuSya saghaLA prakAranA ane ApaNuM jIvana dhanya thaI jaze. kalezethI mukta banIne parama sukhane adhikArI have ApaNe jovAnuM e rahe che ke duHkhanI banI jAya che-je meLavIne bIjuM kazuM meLavaAtyaMtika nivRtti ane avinAzI sukhanI prAptine vAnuM bAkI nathI rahetuM, manuSya hamezane mATe upAya zo che? ApaNe joIe chIe ke sau prANI sukha irache che, duHkha kaI paNa nathI kRtakRtya thaI jAya che, dvandrothI chUTI jAya che. irachatuM paraMtu saMsAramAM sukha zodha karavAthI nathI ahiMyA e prazna thAya che ke manuSyane ciMtA, maLatuM. jyAM joIe tyAM hAya hAya macI rahela zoka, bhaya, duHkha vagere kema thAya che? je ema che. sarva leke duHkha ane azAMtinI javAlAthI kahevAmAM Ave ke prArabdha karmonA phalasvarUpe ja baLI rahela che. keI ApaNa nejare sukhI lAge ApaNane sukha-duHkha vagerenI prApti thAya che te che te paNa teo vadhAre sukha mATe talasI rahela e zaMkA thAya che ke prArabdha bhaMga te jIvanmukta hoya che, teone pitAnI sthitithI saMtoSa nathI thavAnI taiyArI hoya tevA puruSone paNa bhegavI hite, bIjAne pitAthI vadhAre sukhI joIne rahyA pachI mekSa thAya che. prArabdha bhaMga bAkI teo IrSyAthI baLatA hoya che, je kAI mAna, rahyA vagara teonuM zarIra nathI rahI zakatuM. teone maryAdA tathA dhanasaMpatti teone prAr thayela zArIrika kaSTa, rega, pIDA vagere paNa thAya che, hoya che tene nAza thaI javAne bhaya teone paNa teone sukhaduHkha, harSazeka, vagere nathI hamezAM lAgyA kare che, teo jarA sarakhI prati- rahe tethI ja teo jaladI mokSa pAme che. prati kRlatA paNa sahana nathI karatA. pratikULa AcaraNa kahe che ke "ze nAri, "che : karanAra pratye temaja pitAnI IcchA pUrNa karavAmAM za4 garguphatta vagere. gItAmAM paNa kahyuM harakata karanAra pratye tene dveSAgni saLagI UThe che ke-17 sUnAgUMca rAnavarita pagia: che, pratihiMsAno bhAga jAge che ane tenA AvA prakAranA bIjA aneka vacane zAstromAM badalAmAM bIjA paNa tene pratye evA ja bhAvanuM che, jenAthI eTaluM siddha thAya che ke jJAnI mahApiSaNa kare che. pariNAme cAre tarapha bhaya, AzaMkA, mAone sukhadu:khamAM harSazeka thatuM nathI harSaISya, DhaSa ane kalahanuM vAtAvaraNa prasarI rahe che. zeka tathA sukhaduHkhanI ghaTanAnuM nimitta prApta ane enI aMdara saghaLA leke rAtadivasa thavA chatAM paNa teonA aMtakaraNamAM harSabanyA kare che, duHkhI rahe che, azAMtimaya jIvana zaka Adi vikAra nathI thatA, teonI sthiti vyatIta kahe che ane maraNa pachI narakanI asahya hamezAM avicaLa ane ekasarakhI ja rahe che. yaMtraNa bhegave che eTalA mATe ja jagatane e uparathI eTaluM siddha thAya che ke harSazeka du:khAlaya-duHkhanuM ghara kahevAmAM Avela che. ane sukhaduHkha vagere thavAmAM mAtra ApaNuM saghaLA leke kaMI ne kaMI abhAvane anubhava kare ajJAna ja hetu che. ajJAnane nAza thatAM ja ciMtA, che ane abhAva duHkhanuM kAraNa che. AvI zaka, bhaya vagerene paNa atyaMtabhAva thaI jAya sthitimAM A duHkhamaya jagatathI vimukha banIne, che ane ajJAnane nAza thAya che paramAtmAnA temAMthI sukha prApta karavAnI AzA choDIne nitya yathArtha jJAnathI. jevI rIte adhakArane nAza For Private And Personal Use Only
Page #26
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org zrI AtmAnaMda prakAza, [ 34 ] thavAthI ja thAya che. tethI duHkha temaja zekathI chUTavA mATe manuSye potAne saghaLe| samaya paramAtmAnA tattvajJAnanI prAptinA sAdhanamAM ja gALave joie ane te prApta karyA pachI ja vizrAma levA joie. paramAtmAnuM yathArtha jJAna viveka temaja vairAgyapUrvaka sadguNa ane sadAcAranA sevanathI ( jene gItAmAM daivI saMpatti kahevAmAM Avela che) thAya che ane daivI saMpatinI prApti bhagavAnanI bhaktithI sulabha thai jAya che. A rIte bhagavAnanI bhakti ja tenuM tattvajJAna prApta kara vAnu' sarvoparI sAdhana che. tethI dareka zraddhA temaja premapUrvaka bhagavadbhaktinI Teva pADavI joie bhagavadbhaktimAM manuSya mAtranA samAna adhikAra che. mANasa game te varNanA hAya, game te jAtinA hAya, game te samAjane ke avasthAne hAya paNa bhagavAnanI bhakti karavAmAM koi tene zakI zake nahi. bhaktimAM nathI vidyAkhudhdhinI jarUra, nathI jJAnanI jarUra. mUrkhamAM mUrkha manuSya ane pApImAM pApI manuSya paNa bhagavAnanI bhakti karIne parama pavitra banI zake che ane tevI ane tevI zradhdhA pUrvanI bhaktithI tene ghaNI japathI paramAtmApadyanI prApti thAya che. O ahiMyA e prazna thAya che ke bhagavAnanu niraMtara bhajana karavAthI samasta duHkhathI AtyamanuSyantika nivRtti thavAthI tenI prApti thai jAya che emAM zI yukti rahelI che? nIce lakhelA uttarathI e vAta sArI rIte spaSTa thai jaze. e eka manAvaijJAnika sidhdhAMta che ke manuSya potAnAM jIvanakALamAM je vAtane niraMtara abhyAsa kare che tenI ja smRti tene atakALe thAya che. ane aMtakALe je vastunI smRti manuSyane thAya che tenA svarUpanI prApti tene mRtyu pachI thAya che. caM caM cati maN mAthuM thathaste sevam / te sameaiti jaunteya ! saddA temAmAvitaH // eTa mATe ja kahevAmAM Ave che ke je puruSa aMtakAle paramAtmAnuM smaraNa karatAM zarIratyAga kare che te chevaTe paramAtmapadane prApta kare che emAM kaze| sa Mdeha nathI. A uparathI eTaluM sidhdha thAya che ke mANasa game tevA pApI, game tevA mUrkha hoya tA paNu bhagavAnanA smaraNanA abhyAsathI tenA eka kSaNamAM udhdhAra thai zake che tethI ApaNe haratApharatA, besatAUDatA, khAtApItA sarva samaye bhagavAnanA smaraNunA abhyAsa niraMtara karatA rahevu joie. ema karavAthI adhA durguNa-dura cArenA mUlathI ja nAza thaine manuSyanuM jIvana saddaguNu temaja sadAcAramaya anI jAya che ane e paramapuSa paramAtmAnA tattvanuM yathArtha jJAna meLavIne haMmezane mATe paramAnantra temaja paramazAMti anAyAse temaja jaldIthI prApta kare che, eTaluM ja nahui paNa bhakti karanAranA ajJA narUpI aMdhakArane sarvathA nAza kare che. prakAzamaya tattvajJAnarUpI dIpakadvArA naSTa dauM chuM.' karI bhagavAnanu bhajana ane dhyAna karanAra manuthya tethI paramAna' temaja parama zAMti prApta karI le emAM Azcarya zuM ? paNa bhagavAnanA upadezelA vacanAnusAra cAlanAra atizaya mUDha puruSa paNa du:khA mukta thaine paramAtmAne prApta kare che. gItAmAM bhagavAn zrIkRSNa pAte kahe che ke anye svevamajAnantaH zrutvAnyebhya upAsate / tespi cAtitarantyeva mRtyuM zrutiparAyaNAH / / " paraMtu enAthI khIjA arthAt dhyAnayoga, Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir jJAnayoga, karmayoga, nahiM jANanAra je manamudhdhi puruSo hoya che tee peAte nahi jANavA chatAM bIjA pAsethI arthAt tattvavettA puruSA pAsethI sAMbhaLIne ja upAsanA kare che arthAt teonA kahevA pramANe ja zradhdhApUrvaka tatpara banIne sAdhana kare che. ane tene sAMbhaLavAmAM parAyaNa banelA puruSa paNa mRtyurUpa saMsArasAgara niHsaMdeha tarI jAya che. ' For Private And Personal Use Only
Page #27
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir --- - lekhaka-mo ha na lA lA dI 5 caMda ce ka sI ] ====== tri " gI darzana - girAja AnaMdaghanajI dazamA para eka sAthe khaDI karI che. uparaceTiyA che stavanathI mumukSu AtmAne dRSTibindathI jonArane sahaja lAge ke ukta lai tavanA gahana viSayamAM dhImethI kheMcavA prayAsa AraMbhe che. jyAM tripuTImAM paraspara virodhI prakRtine sadbhAva temanI najare e vAta sacoTa thaI ke vAta hovAthI eka ja sthAne athavA te eka ja rogaprabhune mAgamAM sthira thayela AtmA vyaktimAM sAthe ubhavApaNuM asaMbhavita che. Itara darzananI ADI-avaLI galI-kaMcIomAM ghaDIbhara lAge ke jyAM komaLatA athavA te have athaDAvAne nathI ane dRDhatAthI niyata karuNabhAvanI naramAza uchaLI rahI che tyAM mAge AgaLa gati kaye javAno che tyAM karkaza evI tIkSaNavRtti arthAt duSapaNuM te AgaLa Daga bharAvatAM jaNAve che ke navamA kayAMthI daSTigocara thAya? ane e belaDInI prabhunA stavanamAM pUjananA je vividha prakAre * vicitratA karatAM jene mArga taddana nirALo batAvyA enA anusaMdhAnamAM dasamA jina che evI audAsIna vRtti saMbhave ja kevI rIte? zrI zItaLanAthanA stavanamAM apekSAvAdane anekAMtadarzananI khUbI ja e che ke lagatI tribhaMgI athavA to vividhabhaMgI darzAvI eka bIjAthI viparIta valaNa letAM dRSTibindumumukSu AtmA kharekhara zItalatAne anubhava ane apekSArUpI dIpikAne prakAza vistArI kare e arthe tIrthaMkara prabhumAM apekSAthI barAbara avalokana karavuM ane emAMthI zuM zuM saMbhave che te TUMkamAM varNavI batAve che. sarakhAI zodhI kahADavI. A jAtanI vicAraNA e zravaNa karatAM prathama najare virodhA- UMDA jJAna vinA ane tAttvika pradezamAM bhAsa jevuM lAge paNa jyAM enuM prathakkaraNa ucca kakSAe ukyana karavAnA abhyAsa vinA karavAmAM Ave ke e virodhAbhAsa to kyAMya saMbhavI zakatI nathI. kevaLa upalaka najare UDI jAya ane megyasamanvaya thatAM virodhanuM jonArA bhalabhalA vidvAne paNa emAM gothuM nAma na rahe. khAI gayAnA udAharaNa majuda che, tethI te prathama gAthAmAM ja kemalatA, tINatA keTalAka pitAnA DahApaNane bhaMDeLa DahaLatA ane udAsInatArUpa tripuTIne raMgabhUmi A jAtanA umadA vAdane anizcitavAda tarike For Private And Personal Use Only
Page #28
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 316 ] zrI AtmAnaMda prakAza eALakhAvavA bahAra paDelAM che ! e saMbaM- jAya che. tevI ja rIte AtmA ane deha dhamAM vadhu laMbANa na karatAM eTaluM vaccenI bhinnatA vicAratAM ane ubhayanA judA kahevuM paryApta che ke jaina darzananI sapta- svabhAvanI yathArtha pichAna karatAM karmonA bhaMgI yAne svAduvAdanI najarathI pratyeka samUha pratye karkazatA dekhADavAnI jarUra vastune cakAsavAnI praNAlikA sarvottama che rahetI ja nathI. eTale ke udAsIna vRtti e eTaluM ja nahiM paNa Itara darzanamAM jaDe pUrvokta vRttiyugalathI taddana vilakSaNatA evI nathI! e praNAlikAne apanAvatA dharAve che. A matamatAMtaronI bhramajALa vinAza pAme che - paradu:kha chedana IcchA karuNA, ane tavabhUmine pradeza nirmaLatAthI zobhI tIkSaNa paradu:kha rIjhe re; rahe che. e ja paddhatine Azraya laI zrImadda udAsInatA ubhaya vilakSaNa, AnaMdaghanajI dasamA prabhunA stavanamAM nimna eka ThAme kema sIje re ? 1 gAthAo rajU kare che abhayadAna te lakSaya karuNA, tIkSaNanA guNa bhAve re; sarvajatu hitakaraNa karaNa, preraNa viNu kRta udAsInatA, karmavihAraNa tIkSaNa re; - ema virodha mati nAve re. 4 hAnAdAna rahita pariNAmI, girAja trIjI gAthAmAM ukta tripuTInA - udAsInatA vikSaNa re. kAryanI vicitratA rajU karI eka ThekANe e bhAvA-corAzI lAkha jIvani sAthe kema saMbhave evo prazna khaDo kare che ane saMbaMdhI hitakArI ciMtavana te karuNA nAmane cothI gAthAmAM pite ja ene uttara Ape prathama bhaMga, jJAnAvaraNI Adi ATha karmonI che. apekSAthI bhinnatA dhAraNa karatI vastuo ekaso ne aThThAvana prakRtione vidAravAnuM- kevI rIte eka cokaThAmAM jaDI zakAya che te teDavAnuM-khapAvIne sarvathA naSTa karI nAkha batAve che. mumukSu AtmAnI tatvabhUmimAM vAnuM kArya e tINatArUpI bIje bhaMga ane paga mUkavAnI hajI zarUAta hovAthI ene trIjo bhaMga te grahaNa ane tyAga arthAta vadhAre UMDANamAM na utAratAM anekAMtadaSTinI AdAna ane hAnathI hAtha dhoI nAMkhavA vAnakI karAvI, saphatathI vAta saMkelI letAM rUpa eTale ke jyAM IcchAne nirodha karI AvI rIte jAtajAtanI tribhaMgIo ane devAmAM Avyo ke nathI te kaMI grahaNa kara- vividha bhaMgIo racI zakAya che ane apevApaNuM ke nathI te kaI choDavApaNuM. nizcaya kSAne sadhiyAre laI, keI paNa jAtanI daSTithI jovA jatAM cArAzI lAkha jIvAni- guMcavaNamAM lapeTAyA sivAya ene ukela mAne pite paNa eka heI, pitAne mULa ANI zakAya che e IzAre karI e svabhAva prApta karavAne je prayAsa sevI rahyo 8 acarajakArI citravicitrA, che emAM anyanA hitaciMtavanano prazna ja AnaMdaghana pada letI re ? raheto nathI. e te emAM ApoApa samAI chellI lITIo sAthe tavana pUrNa kare che. For Private And Personal Use Only
Page #29
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir lAhoramAM gurudevanuM Agamana pAMca divasanI sthiratA daramyAna upAzrayamAM 16 varSa pachI AcAryavarya zrImad vijaya- tathA gItAbhavanamAM pravacane thayAM ane 3 thI 5 vallabhasUrIzvarajI mahArAja lAhoramAM tA. 19-5-40 no samaya zaMkAsamAdhAna mATe rAkhela hovAthI nA roja padhAryA. aneka vidvAnoe jJAnagoSTIno lAbha lIdho. vyAkhyAna maMDapamAM digaMbara jaina baMdhuo tathA gujarAMvAlAmAM praveza mahotsava ajaina baMdhuonI temaja jaina agragaNya vyakti - lAhorathI vihAra karI AcAryazrI muradake padhAryA. onI sArI saMkhyAmAM hAjarI hatI. maMdovAlAo taraphathI abhinaMdana patra arpaNa karaAcAryazrIjInA pravacana bAda digaMbara jaina vAmAM AvyuM. AcAryazrIjInAM pravacana bAda munisamAja taraphathI AcAryazrIjIne mAnapatra ApavAmAM rAjazrI vizvavijayajI mahArAje manohara vyAAvyuM hatuM. tyArabAda munirAjazrI vizvavijayajI khyAna ApyuM. mahArAje "saMgaThana" upara sAruM vivecana karyuM hatuM. tA. 31-5-40nA roja AcAryazrI parivAra tyAMthI ja svAgatane varaghoDo zarU thayo hato ane gujarAvAlA padhAryA. puSkaLa medanInA bhAvabhInA 12-30 vAge jaina sTrITamAM pahoMcyo hato. svAgata sAthe AcAryazrI jinezvaraprabhunA darzane - vyAkhyAna maMDapamAM AcAryazrIjI padhAryA pachI karIsva. garadeva nyAyAbhAnidhi jainAcArya zrImajiyAsvAgata gIta gavAyA bAda sthAnakavAsI samAja naMdasurIzvarajI mahArAjanI caraNapAdukAne vaMdana karI tarakathI harSa pradarzita karavAmAM Avyo hato ane bArAdarImAM padhAryA. zrI jaina saMgha taraphathI mAnapatra enAyata karavAmAM bhavya maMDapamAM AcAryazrI padhAryA bAda AvyuM hatuM. svAgata gIta gavAyA ane jaina, digaMbara temaja ajaina De. ela. sI. jaine harSa vyakta karatAM kahyuM ke samAja taraphathI abhinaMdana patra enAyata karaAjanAM zubha divase traNa saMpradAyo ekatrita vAmAM AvyA, maLIne AcAryazrIjInuM svAgata karI rahyA che. vi.vi. AcAryazrInA suMdara pravacana bAda sabhA visa AcAryazrIe jaNAvyuM ke A rIte ekatrita rjana thaI ane tyAMthI ja bhavya varaghoDo caDhAvavAmAM saMpradAya jarUra paMjAbane bhrAtRbhAvane mArge lAvaze. AvyuM jemAM jaina-ajaina baMdhuo hajAronI sabhA visarjana thayA bAda jinezvaranA darzana saMkhyAmAM hAjara hatA. karI AcAryazrIjI upAzraye padhAryA. upAzrayamAM padhAryA bAda baporanA pUjA bhaNa For Private And Personal Use Only
Page #30
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir [ 318] zrI AtmAnaMda prakAza vavAmAM AvI hatI ane rAtrinA bhajana temaja rAjanI jayaMti pAyadhunI upara zrI goDIjI mahAsaMdara pravacano thayA hatA. bIje divasa paM. mahA- rAjanA upAzrayamAM jeTha zudi 8 gurUvAra tA. 13rAjazrI samudravijayajI mahArAja temaja anya vaktA- 6-40nA roja savAranA 8 kalAke AcArya zrI enA suMdara bhASaNe thayAM hatAM. jinaRddhisUrIzvarajI mahArAjanA pramukhapaNuM nIce rAtrinA bahata kavidarabAra bharavAmAM Avyo ujavavAmAM AvI hatI. A prasaMge anuyogAcArya hato jemAM suprasiddha hiMdu, muslIma tathA zIkha kavio- paM. zrI prItivijayajI gaNI temaja anya vaktAonA e potAnI kRtiothI sabhAne raMjita karI hatI. vivecano thayA hatA. A prasaMge anya garachanA munimasoLa varSa pachI AcAryazrIjI padhAratAM jaina hArIja tathA sAdhvIjI zrI mANekazrIjI hAjara hatA, te ja divase goDIjI mahArAjanA derAsaramAM AMgI samAjamAM apUrva AnaMda phelAyo che. racAvavAmAM AvI hatI, A sabhAne 44 mo vArSika mahotsava gujarAMvAlA (paMjAba) ane gurujayaMti nyAyAMnidhi jainAcArya zrImadvijayAnaMdasu rIzvarajI mahArAjanI 45mI jayaMti teozrInA paTTaatrenI zrI jana AtmAnaMda sabhAno 44 mo dhara AcAryavarya zrImadvijayavallabhasUrIzvarajI mahAha, mAsava jeTha zadi 7 budhavAra tA. 12- rAjanI adhyakSatAmAM jeTha zadi 8 tA. 13-6-40 6-40 nA roja hovAthI savAranA nava kalAke gurUvAranA roja gujarAMvAlAmAM ujavavAmAM AvI hatI. sabhAnA makAnamAM prabhu padharAvI pujA bhaNAvavAmAM prAtaHkALamAM AcAryazrIjI caturvidha zrI saMgha AvI hatI. baporanA bAra vAge vAra hAse gabhAI jhaveracaMda taraphathI sabhAsadonuM svAmIvAtsalya kara sahita varaghoDA sAthe gurumaMdira(samAdhi)nA darzanArthe padhAryA hatA. vAmAM AvyuM hatuM temaja nyAyAMnidhi jainAcArya zrIbhajiyAnaMdasUrIzvarajI mahArAjanI jayaMti bAda upAzrayamAM AcAryazrInI adhyakSatAmAM prasaMge jeTha zudi 8 ne gurUvAra tA. 13- 6-40 sabhA bharavAmAM AvI hatI. gurustuti vi. thayA bAda nA roja sabhAnA sabhAsadoe pAlItANu AcAryazrIe svargastha AcAryadevanA jIvana upara rAdhanapuranivAsI zeTha motIlAla muLajIbhAI ha. suMdara vivecana karyuM hatuM. anya vaktAo temaja zeTha sAkaracaMdabhAI taraphathI savAranA zrI siddhAcaLajI munirAjazrI vizvavijayajI mahArAja tathA paM. zrI upara pUjA bhaNAvI, zrI AdIzvara bhagavAna, zrI samudravijayajI mahArAjazrInA suMdara pravacana thayA puMDarIkajI, zrI dAdAjInA pagale vi. nI AMgI bAda sabhA visarjana thaI hatI. racAvI ane zrI purabAInI dharmazALAmAM sabhAsadanuM baporanA AcAryazrIkRta paMca kalyANaka pUjA svAmIvAtsalya karavAmAM AvyuM. bhaNAvavAmAM AvI hatI. rAtrinA bhajano thayA muMbaI bAda vidvAna vaktAonA vidvattAbharyA bhASaNo thayA prAtaHsmaraNIya zrImadvijayAnaMdasUrIzvarajI mahA- hatA. = For Private And Personal Use Only
Page #31
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra gujarAtI bhASAMtaranA graMthA. zrI navatattvaneA suMdara kheAdha zrI vavicAra vRtti zrI daMDaka vRtti zrI naya mAdaka zrI huMsivaneAda ( maLI zakatA graMthAnu lIsTa ) 0117 012 oll 0117 olll 15 kumAra vihArazataka zrI jainadhama viSayaka praznottara zrI Atmavallabha jaina stavanAvalI zrI meAkSapada seApAna dhabindu AvRtti bIjI zrI praznottarapuSpamALA zrI zrAvakakalpatarU zrI AtmapramAdha jaina graMtha gAiDa zrI samyakvasvarUpa stava zrI caMpakamALA caritra www.kobatirth.org zrI gurUguNamALA zrI zatruMjaya tIrtha stavanAvalI zrI jJAnAmRta kAvyaku ja zrI upadezasaptatikA zro paMcaparameSThI guNuratnamALA sumukhanupAdi dharma prabhAvakAnI kathA 011 zrI temanAtha prabhunu citra zrI supArzvanAtha caritra bhA. 1 leA Adaza jaina strIratna igi olll ta 2) *la rA 1) zrI samyakUva kaumudI bhASAMtara zrI prakaraNa puSpamALA ( dvitIya puSpa ) nA zrI adhyAtmamata parIkSA zrI vimalanAtha caritra zrI caMdraprabhu caritra zrI navANu... prakArI pUjA ( atha sahita )nA zrA pRthvIkumAra caritra vadha parIkSA * == nA zrI prabhAvaka caritra 1) mA 1) 15 zrI supArzvanAtha caritra bhAga 2 jo zrI dAnapradIpa zrI navapadajI pUjA ( artha sahita ) kAvyasudhAkara zrI AcAra padeza 1) 2) Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir dharmaratna prakaraNu zrI paMca pratikramaNusUtra (a sahita zAstrI) zrI paMca pratikramaNusUtra artha sahita (gu.) 15 zrI Atmavizuddhi 017 kumArapALapratimAdha jaina nararatna " bhAmAzAha AtmAnaMda sabhAnI lAyabrerInu akSarAnukrama 29 .. 29 satI surasu MdarI caritra saMvegakrama kaMdalI zatruMjayanA paMdaramA uddhAra 39 === sALamA uddhAra zrI vIzasthAnaka pUjA artha sahita For Private And Personal Use Only . || 1) jainadhama 1) zrI sAmAyika sUtrA zrI devasIrAi pratikramaNu artha sahita nAx lIsTa nA zrIpALarAjAnA rAsa, sacitra (atha yukta) 2) zrI tIrthaMkara caritra kaliMganuM yuddha yAne mahArAjA khAravela zrI mahAvIra jIvanacaritra 2) 1) lakho!-zrI jaina AtmAnaMda sabhA--bhAvanagara. DhA 2) ==>> *je zA ,, rezamI puThThuM rA 15 *g *) diamonds [[[ 0117 3)
Page #32
--------------------------------------------------------------------------
________________ Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra www.kobatirth.org Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir tA viSava-pariyA 1. prAvRt vaSARtu )nuM varNana ' ... ... ( kavi revAzaMkara vAlajI badhekA) 319 2. vilAsa ane vilAsI vikAsanA bAdhaka che ( A. zrI vijaya kastUrasUrijI mahArAja ) 321 3. zrI haribhadrasUri .... | .. *** .. ( udhRta ) 325 4. 'adhyAtmanI pichAna ... ... ( mehanalAla dIpacaMda cokasI ) 330 pa. pallIvAla prAMtamAM amAre vihAra ane te samAjano udhdhAra (munizrI nyAyavijayajI mahArAja 33ra 6. paramAtmAnuM adhirAjya ... 337 7, katavyamImAMsA ( anu amAsI B. A. ) 341 8. pravAhanA prazno ... 343 9 vartamAna samAcAra ... 10. svIkAra samAlocanA ... 345 | ... 344 jainAcArya zrI AtmAnaMda janma zatAbdi smAraka TrasTa borDa taraphathI nivedana bArDa taraphathI " jaina dharma' ane " jaina sAhitya ' athavA te e aMgenI prAcIna " zodhakhoLa tathA purAtattva' ne lagatI kRtio taiyAra karAvavAno temaja pragaTa karavAno mukhya uddeza che, to jainajainetara vidvAno ane lekhakane potAnI pAse tevA prakAranI je kaMI kRtio hoya agara ene lagatI je kaMI yojanA hoya te nIcenA saranAme mokalI ApavA namra vinaMti che. mohanalAla dIpacaMda cokasI, e. maMtrI. | C/o trAMbA kAMTa, vahorAne jUno mALA-cothe mALe, muMbaI-3. navasmaraNAdi stotra sabdo: niratara prAtaHkALamAM smaraNIya, nirvidhanapaNuM prApta karAvanAra, nitya pATha karavA lAyaka nanya maraNo sAthe bIjA prAcIna camatkArika pUrvAcArya kRta daza stotra, tathA ratnAkara paccIzI, ane e yaMtro vigereno saMgraha A graMthamAM Apela che. UMcA kAgaLo, jenI suMdara akSarothI nirNayasAgara presamAM chapAyela, suzobhita bAIDI'ga ane zrI mahAvIrasvAmI tathA gautamasvAmI ane be pUjyapAda guru mahArAjAe nI suMdara raMgIna chabIo paNa lakita nimitta sAthe ApavAmAM Avela che. A TalA mATe teno saMgraha, chatAM sava 'kAI lAbha laI zake je mATe muddalathI paNa ochI kimata mAtra rUA. 0 --4-0 cAra AnA. riTeja rUA. 01-3 maLI maMgAvanAre rUA. 0-5-3 nI TIkITe eka buka mATe mokalavI. lakhAH - zrI jaina AtmAnaMda sabhA-bhAvanaga2. zrI AtmAnaMda prakAza" mAsikanuM vArSika lavAjama, rUA. 1-8-0 pAsTeja cAra AnA alaga For Private And Personal Use Only