Book Title: Buddha ane Gopa Author(s): Sukhlal Sanghavi Publisher: Z_Darshan_ane_Chintan_Part_2_004635.pdf View full book textPage 4
________________ ૬૭૪ ] દશન અને ચિંતન રહેત. આ દષ્ટિએ બુદ્ધને ગેપના એ વરણ–પ્રસંગનું આખું ચિત્ર વાચકો સમક્ષ રજુ કરવા જેવું લાગવાથી પ્રસ્તુત પ્રયત્ન છે. બને તેટલું ટૂંકાવાની વૃત્તિ હેવા છતાં એ પ્રસંગ એટલે બધે મધુર છે કે તેને સાવ ટૂંકાવવા જતાં એને આત્મા જ હણાઈ જાય; પણ વાંચનાર ધીરજ રાખશે તો એને એ લંબાણ કંટાળો નહિ આપે. લગ્નનું કહેશ એકવાર એકત્ર મળેલા મોટા મોટા અનેક શાક્યોએ શુદ્ધોદનને કહ્યું કે કુમાર સિદ્ધાર્થ ઉંમરલાયક થયું છે. જ્યોતિષીઓ અને સામુદ્રિકની ભવિષ્યવાણું છે કે કાં તે તે ધર્મપ્રવર્તક થશે અને કાં તો તે ચક્રવતી. એટલે જે એનું લગ્ન કરી દેવામાં આવે તો તે ઘરમાં વસી, સ્ત્રીસુખમાં પડી જાયે રાજ્ય કરશે અને અનેક વીરપુત્રને જન્મ આપી શક્યાકુળ દીપાવશે. શુદ્ધોદને જવાબ આપો કે કન્યાની તપાસ કરીશું. ઉપસ્થિત દરેક શાક્ય આગેવાનોએ કહ્યું કે અમારી કન્યા તેને ગ્ય છે; પણ શુદ્ધોદન કહે છે કે કુમારને પૂછળ્યા વિના આપણે નિર્ણય કામ નથી. પછી તે બધા જ વડીલ શાકોએ મળી કુમારને પૂછ્યું કે, “તને કઈ કન્યા પસંદ છે?' કુમાર સિદ્ધાર્થે કહ્યું કે, “હુ આજથી સાતમે દિવસે જવાબ આપીશ.” લગ્ન વિશે મંથન અને નિર્ણય - કુમાર બોધિસત્વને પ્રથમ તે થયું કે હું ભેગન દેશે જાણું છું; મને એકાંતમાં ધ્યાનમગ્ન રહેવાનું ગમે છે; તે હું ગૃહસ્થાશ્રમમાં કેવી રીતે શું? પણ ત્યાર બાદ વધારે વિચાર કરતાં તેને લાગ્યું કે ગૃહસ્થાશ્રમમાં દાખલ થવાથી અનેક પ્રાણીઓનું ભલું જ થવાનું છે. કમળ કાદવ અને પાણીમાં રહેવા છતાં લેવાતું નથી તેમ હું અલિપ્ત રહીશ અને પૂર્વે થઈ ગયેલા બધા જ બોધિસરએ એ રીતે અલિપ્તપણે ગૃહપ્રવેશ કર્યો પણ છે. તેથી લેકહિતની દષ્ટિએ લગ્ન તે કરવું, પણ કન્યા યોગ્ય મળે તે જ. આમ વિચારી તેણે કન્યાની ગ્યતાને લગતા પોતાના વિચારે લખી મોકલ્યા. તેના એ વિચારે આપણું ખાસ ધ્યાન ખેંચે છે. તે આ રહ્યા : પિતાને પત્ર અને ગ્ય કન્યાની પસંદગીની સૂચના “જે પ્રાપ્ત કે અસંસ્કારી હોય, તે કન્યા મારી વધુ થવા લાયક નથી જ, જેનામાં અદેખાઈ વગેરે દે ન હોય, જે હંમેશાં સત્ય Jain Education International For Private & Personal Use Only www.jainelibrary.orgPage Navigation
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
