Bruhat Sangrahani

Author(s): Jinbhadragani Kshamashraman, Malaygirisuri, Vijaydansuri
Publisher: Jinshasan Aradhana Trust

Page 276

वृहत्संग तदेवमुक्तं नरतिरश्चां देहमानमायुःप्रमाणं च । साम्प्रतमेतेषामेवोपपातोघर्तनाविरहकालस्योत्पद्यमानोधर्तमानसङ्ख्य
सटीका। योर्गत्यागत्योश्च प्रतिपादनावसरः, तत्र तिरश्चोऽधिकृत्य तत्राप्येकेन्जियानुपपातसङ्ख्यां गतिं चाह॥१७॥
अणुसमयमसंखिजा.संखिजाऊ अतिरिमणुयाय। एगिदिएसु गछे, थारा ईसाणदेवा य ॥ ३३५ ॥2
व्याख्या-उपपातविरहकाल उपर्तनाविरहकालश्च नैकेन्धियाणामस्ति, प्रतिसमयं तेषामुपपातोपर्तनयोः सनावात्, ततो न तेषु पारच्यावतारः, केवलं कियन्तः प्रतिसमयमुत्पद्यन्त इति चिन्त्यते, तत्रानुसमयं प्रतिसमयमेकेन्धिया नैकमित्रादिसङ्ख्या उत्पधन्ते, किं त्वसङ्ख्येयाः। किमुक्तं नवति प्रतिसमयमेकेन्जियत्वेनोत्पद्यमाना जीवा असङ्ख्येया सन्यजन्ते, एतच्च परस्थानोपपातापेक्ष्या अष्टव्यं, स्वस्थानोपपातापेक्ष्या त्वनन्ता अपि अष्टव्याः। एकेन्धियाश्च पञ्चविधाः,31
तद्यथा-पृथिवीकायिका श्रप्कायिकास्तेजस्कायिका वायुकायिका वनस्पतिकायिकाश्च । तत्राद्याः पृथिवीकायिकादयश्चत्वारः स्वस्थानतः परस्थानतो वेत्यनपेक्ष्य सामान्यत उत्पत्तौ चिन्त्यमानाः प्रत्येकमनुसमयमसङ्ख्येया उत्पद्यमाना खन्यन्ते । तथा चोक्तं प्रज्ञापनायां-"पुढविकाश्या पंते ! एगसमएणं केवश्या जवळंति ? गोयमा! अणुसमयं अविरहिया असंखिजा । एवं जाव वालक्काश्या इति" । वनस्पतिकायिकाः स्वस्थानत उत्पद्यमानाः प्रतिसमयमनन्ताः, परस्थानत उत्पद्यमानाः प्रतिसमयमसङ्खयेयाः सकलकावं खन्यन्ते । उक्तं च-“वणप्फश्काश्या णं जंते । एगसमएणं केवश्या जव
॥१२॥ वङति ? गोयमा ! सणोववायं पमुच्च अणुसमयमविरहिया अणंता उववऊंति, परजणोववायं पमुच्च अणुसमयमवि-5 रहिया असंखिजा" इति ॥ स्वस्थानोपपातमेवाधिकृत्येयं प्रोपगाथा-"एगो असंखजागो, वट्टर उबट्टणोववायम्मि।
HिARMACLES
FASEARCHROADCARRECAUSANS