________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
શ્રી મુનિસુંદરસૂરિ.
લેખક : શ્રીયુત માહનલાલ દલીચ' દેશાઈ
( ગતાંક પૃષ્ઠ ૨૩થી શરૂ )
આવી પરિસ્થિતિમાં જૈનાની પ્રવૃત્તિ
જૈન આચાર્થી-સાધુએએ તેમ જ શ્રાવક ધનપતિએએ રાજ્યકર્તા આની સાથે મુખ્યત્વે કરી સદા અને સર્વથા મીઠું સંબંધ રાખી ઘણી દક્ષતાથી કાર્ય લીધું છે અને તેમની પ્રસન્નતા સાચી પેાતાનાં ધર્મ કૃત્ય માટે તેમની સહાય, સહાનુભૂતિ અને સંમતિ મેળવીને કાર્ય લીધું છે. આ જાતની ખાત્રી માટે ઉપર જણાવેલા સુલતાન અને રાજાએાના સમયમાં જૈનોએ જે જે કાર્ય કરેલાં છે તે જોઇશુ.
B. A, LL. B Advocate.
ગુજરાતના ઝફરખાન અને અહમદશાહુ અને કટ્ટર મુસ્લિમ હાઇ મૂત્તિભંજક હતા. આ ઝફરખાનને શિલાલેખ અને તત્કાલીન ગ્રંથેામાં હિંદુએએ દફરખાન તરીકે ઓળખાવ્યા છે. તેણે એમ કહેવાય છેકે, આપણા ચરિત્રનાયક મુનિસુંદરને ખંભાતમાં વાર્કિંગે કુલસંડ ’ગેકુલસકટ ' એ બિરૂદ આપ્યું હતુ.૧
'
વાર્દિ
આ દખાન-ઝફરખાં-જરખાંએ હિંદુએનુ' તી ધામ–સામનાથનુ' શિવમ'દિર ત્રીજી વખત સ. ૧૪૫૪માં નાશ કર્યું એટલું જ નહિ સુંદર નામના આચાર્ય ચંદ્રને ‘ વાદિંગાકુલસ’ક’ એવું બિસ્ત આપ્યું તેમ. (૩) આ પરથી ઋષભદાસના સ’. ૧૬૮૫માં રચાયેલા હીરવિજયસૂરિ રાસમાં પૃ. ૧૨૨માં કથેલ છે કે ત્રંબાવતી નગરીમાં જોય,
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
:
મુનિસુ`દર સૂરીશ્વર જે,
જીતે' વાદ દિગમ્બર તેહ. વાદીગાકલસાંઢ ૩ બિદું થાય,
તિમ તિહાં મેલ્યા અકબરશાહ, જગતગુરુ વર બિરુદ તે દેહ,
દરખાન તવ હાકેમ હાય;
For Private And Personal Use Only
હીરતણી શાભા વાધેલું.
1
આ દરખાન તેજ ઝરખાન. શ્રી એઝાજી પણ જણાવે છે કે ‘કુંભલગઢની પ્રશસ્તિમાં એવુ ૧.(૧) ધર્માંસાગર ઉ૦ની સ’. ૧૬૪૭ લગભગતી કથન છે. ક્રે-રાજાઓના સમૂહને હરાવનાર પત્તન પટ્ટાવલી કહે છે કે સંમતીર્થ દલાનેન વા શો ( પાટણ )ના વામી દરખાન જક્ખાં)પણ જેનાઋજીવન ત્તિ મળતઃ એટલે ખંભાતમાં દરખાને થી કુતિ થયેલ તે શસ્ત્રીઓને વૈધવ્ય દેનાર આ ‘વાજિંગકુલમાં સાંઢ’ છે એમ કહ્યું હતું. (ર) ( ઇડરના રાજા ) રણમલ પણ આ ક્ષેત્રસિંહ (મેવાસ’. ૧૬૭૨ ને સ. ૧૬૮૫ વચ્ચે રચાયેલા દેવ ડના રાણા ખેતાના કારાગારમાં બિછાનું પણ વિમલ ગણના સટીક હીરસૌભાગ્ય મહાકાવ્યના પામી ન શકયા. પછી ટિપ્પણીમાં બતાવે છે કે સ ૧૪, શ્લોક ૨૦૪માં હીરવિજયસૂરિને અક • તે ઇડરના રાજા રણમલ્લુ સાથે બે વાર લડયે અર બાદશાહે જગદ્ગુરુ એ બિરુદ આપ્યું એ કહેવા હસ્તે. ખીજી લડાઇ સને ૧૩૯૭ (સ. ૧૪૫૪)માં સાથે ઉદાહરણ આપે છે કે: વધારવાનેન કું. થઇ કે જેમાં રણમલ સાથે સધિ કરી તેને પાછા મતીર્થ પ્રમોલ: હું મુમુન્દ્ર મૂવીરોવિો સંઘરવું પડયું. તે સમયની આસપામ દિલ્લીથી સ્વતંત્ર -જેમ ખંભાતમાં તે શહેરના ધણી દર નામના થઇ મુજફ્ફર નામ ધારણ કર્યું હતું. '–રાજપૂતાર ખાન-યવનાધિપતિએ પ્રમેાદથી (સહસ્રાવધાની) મુતિ
કા ઇતિહાસ પૃ. ૫૬૬.
