________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
૨૮૮
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ.
માનવું કે મારામાં સેવા કરવાની શક્તિ અથવા લાયકાત નથી. જડ વૃક્ષ અથવા જ્ઞાન વગરના પશુ પણ પોતાના શરીર દ્વારા જગતની સેવા કરે છે તે પછી ચેતન અને વિવેકસંપન્ન મનુષ્ય સેવા કરી શકે એમાં શું આશ્ચર્ય ? સેવાની ભાવના હોવી જોઈએ. અમુક અપેક્ષાએ પુત્ર માતા-પિતારૂપી ભગવાનની, માતાપિતા પુત્રરૂપી ભગવાનની, શિષ્ય ગુરૂરૂપી ભગવાનની, ગુરૂ શિષ્યરૂપી ભગવા નની, પત્ની પતિરૂપી ભગવાનની, પતિ પત્નીરૂપી ભગવાનની, પ્રજા રાજારૂપી ભગવાનની, રાજા પ્રજારૂપી ભગવાનની, વેપારી ગ્રાહકરૂપી ભગવાનની, ડોકટર રાગીરૂપી ભગવાનની, વકીલ અસીલરૂપી ભગવાનની, નેકર શેઠરૂપી ભગવાનની, શેઠ નોકરરૂપી ભગવાનની, સો લોકો પોતપોતાના નિસ્વાર્થવિહિત કર્મોદ્વારા સર્વત્ર સઘળે વખત સર્વ પ્રકારની સેવા કરી શકે છે.
સાચા સેવકના હૃદયમાં કેવળ એક જ ભાવના કામ કરે છે કે હું કોઈ પણ પ્રકારે વધારેમાં વધારે અને ઉપગી સેવા કરી શકું. તેને સેવા કરવામાં એ વિલક્ષણ સંતોષ અને મહાન સુખ મળે છે કે તે સેવા છોડીને બીજી કોઈપણ વસ્તુની ઇચ્છા નથી કરતા. ઈચ્છા તો દૂર રહી, પણ અનિચ્છાથી અનાયાસે મળી જાય તે પણ તે ગ્રહણ નથી કરતો. તેની નજરમાં સાંસારિક વિનાશી વસ્તુઓની કશી કિંમત નથી હોતી. એટલું જ નહિ પણ જે દુર્લભ મુક્તિને માટે મોટા ત્યાગી તપસ્વી મહાત્માઓ હંમેશાં મહે નત કર્યા કરે છે અને કઠોર સાધનાઓ કર્યા કરે છે તેને પણ ભક્ત સેવક ભગવત્ સેવાની પાસે તુચ્છ ગણે છે. કપિલ કહે છે કે હું મારા એ સેવકોને સાલય, સાઈિ, સામીપ્ય, સારૂપ્ય અને એકત્વરૂપ મુક્તિ આપવા ઈચ્છું છું પરંતુ તે મારો સેવક મારી સેવા છોડીને તે વસ્તુ સ્વીકારવા નથી માગતે.
તેના મનમાં એક જ ભાવના ઉઠે છે કે જરૂર મારી સેવામાં કંઇક ત્રુટી હોવી જોઈએ. હું સેવાને બદલે ચાહતે હઈશ અથવા સેવાથી ગભરાતે હઈશ જેથી મુક્તિરૂપી ઐશ્વર્ય નથી પામી શક્તો. એવી અવસ્થામાં ભક્ત સેવક વધારે સંકોચાય છે અને તેનો એ સંકેચરૂપી અગ્નિ તેના સેવારૂપી સુવર્ણ ને વધારે ઉજજવળ, શુદ્ધ અને મૂલ્યવાન બનાવે છે, એટલી વાત ધ્યાનમાં રહેવી જોઈએ કે જેમ જેમ સેવાથી મળનાર ફળનો સેવક ત્યાગ કરે છે તેમ તેમ તેની સેવા વધારે ને વધારે કાન્તિવાળી થાય છે. ત્યાગ જ સેવાને જીવનાધાર છે.
For Private And Personal Use Only
