________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
૪૮
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ
વૃષ્ટિ કરે છે અને તે પુષ્પા દ્વારા દેવતાએ યથા સ્થાન સુંદર મનેાહર રચના કરે છે. વ્યંતર દેવ પાતાની શક્તિથી મણુિ, ચંદ્ર કાન્તાદિ રત્ન-ઇન્દ્રનિલાદિ અર્થાત પાંચ પ્રકારના મણિ રત્નાથી એક ચેાજન ભૂમિ મડલમાં ચિત્ર વિચિત્ર પ્રકારથી ભૂમિ ઉપર (પઢીકાની રચના કરે છે. ઉપર કહેલા પાંચ પ્રકારના મણિરત્નાથી મંડિત એક યાજન ભૂમિકા ઉપર દેવતા સમવસરણની દિવ્ય રચના કરે છે, જેમાં ત્રણ ગઢ અને તેની દિવાલેા ઉપર સુંદર, મનહર કાંગરાની રચના કરે છે. જેમાં રૂપાના ગઢ સેાનાના કાંગરા, સેાનાના ગઢ રત્નના કાંગરા, રત્નના ગઢ અને મણિરત્નના કાંગરાને ભુવનપતિ, યેતિષિ અને વૈમાનિક દેવા અનુક્રમે રચે છે. સમવસરણની રચના બે પ્રકારની થાય છે. વૃત-ગેાળાકાર અને ચારસ વૃત્તાકાર, સમવસરણની ભીંતા ૩૩ ધનુષ ૩૨ આંશુલ મૂળમાં પ્રથમ છે, એવી છ ભીંતા હાય છે. દરેક ભીંત ૫૦૦ ધનુષ ઉંચી હોય છે.
અકેક કેાટની વચમાં અંતર કેટલુ છે તે હવે બતાવે છે. રૂપા અને સુવર્ણના કોટની વચ્ચે ૧૩૦૦ ધનુષનુ અંતર છે. તેમજ સુવણૅના ગઢ અને રત્નના ગઢની વચ્ચે તેટલુ જ અંતર છે. મધ્યભાગમાં ૨૬૦૦ ધનુષની મણિપીઠ છે. ચાંદીના કેટ બહાર જે ૧૦૦૦ પગથીયાં છે તે એક યેાજનથી અલગ છે.
એક કાટથી ખીજા કાટનું અનુક્રમ અંતર ૭૮૦૦ ધનુષ અને ભીંતે ૨૦૦ ધનુષ અને મેળવવાથી ૮૦૦૦ ધનુષ્ય એટલે એક ચેાજન સમજવુ'. દરેક ગઢને રત્નમય ચારચાર દરવાજા હૈાય છે. ભગવાનના સિંહાસનને પણ ૧૦૦૦૦ પગથીયા હાય છે. ભગવાનના સિંહાસનના મધ્યભાગથી પૂર્વાદિ ચારે દિશાઓમાં ખમ્બે કેાશનુ અંતર છે, જે ચાંદીના કાટની બહારનાં પ્રદેશ સુધી સમજવુ, વ્રત સમવસરણના પરિઘ ત્રણ ચેાજન ૧૩૩૩ ધનુષ એક હાથ અને આઠ આંગુલ ના હોય છે. હવે ચેારસનું પ્રમાણ કહીયે છીયે,
ચેારસ સમવસરણની ભીંતા સેા સે। ધનુષની ડાય છે. રૂપા, સેાનાના કેટનું અંતર ૧૫૦૦ ધનુષનું તથા સુવર્ણ રત્નના કાટનુ અંતર ૧૦૦૦ ધનુષ એમ ૨૫૦૦ ધનુષ બીજી માજી તથા ૨૬૦૦ મધ્ય પીઠીકા અને ૪૦૦ ધનુષની દિવાલે કુલ આઠ હજાર ધનુષ–એક ચેાજન સમજવું અને બાકી દરવાજા પગથીયા વગેરે વ્રત સમવસરણ પ્રમાણે જાણવું. —ચાલુ.
For Private And Personal Use Only
