________________
देवीनिर्गः '
औपपाति- तदिव मधुरो गम्भीरश्च क्रौञ्चनिर्घोषवच्च दुन्दुभेरिव च स्वरो यस्य स तथा, किम्भूतया कथया धर्म कथयतोत्याह-'उरे वित्थडार' उरसि विस्तृतया 'म् l उरसो विस्तीर्णत्वात् सरस्वत्येति योगः, 'कंठेऽवठ्ठियाए' गलविवरस्य वर्तुलत्वात् सिरे समाइण्णाए'मूर्धनि संकीर्णया आयामस्य मूर्ना स्खलितत्वात् PM 'अगरलाए'त्ति सुविभक्ताक्षरतया 'अमम्मणाए'त्ति अनपखञ्चयमानतया 'सव्वक्खरसन्निवाइयाए' सुव्यक्तः अक्षरसन्निपातो-वर्णसंयोगो यस्यां सा
तथा तया 'पुण्णरत्ताए'त्ति पूर्णा च स्वरकलाभिः रक्ता च-गेयरागानुरक्ता या सा तथा तया क्वचिदिदं विशेषणद्वयं-फुडविसयमहुरगंभीरगा॥१२६॥ हियाए'स्फुटविशदा-अत्यन्तव्यक्ताक्षरा स्फुटविषया वा-स्फुटार्था मधुरा-कोमला-गम्भीरा-महती ग्राहिका-अक्लेशेनार्थबोधिका, एतेषां
कर्मधारयोऽस्तया, 'सव्वक्खरसण्णिवाइयाए' सर्वाक्षराणां सन्निपातः-अवतारो यस्यामस्ति सर्वे वाऽक्षरसन्निपाता:- संयोगाः सन्ति यस्यां 5 सा सर्वाक्षरसन्निपातिका तया, 'सरस्सइए' वाण्या 'जोयणणीहारिणा' योजनातिक्रामिणा स्वरेण 'अद्धमागहाए भासाए'त्ति रसोलंसौ 'मागध्या'मित्यादि यन्मागधभाषालक्षणं तेनापरिपूर्णा प्राकृतभाषालक्षणबहुला अर्द्धमागधीत्युच्यते १।।
तेसि सम्वेसि आरियमणारियाणं अगिलाए धम्ममाइक्खइ, साऽविय णं अद्धमागहा भासा तेसि सव्वेसि आरियमणारियाणं अप्पणो सभासाए परिणामेणं परिणमइ, तंजहा-अस्थि लोए अत्थि अलोए एवं जीवा अजीवा बंधे भोक्खे पुण्णे पावे आसवे संवरे वेयणा णिज्जरा अरिहंता चक्कवट्टी बलदेवा वासुदेवा नरका जेरइया तिरिक्खजोणिआ तिरिक्खजोणिणीओ माया पिया रिसओ देवा देवलोआ सिद्धी सिद्धा | परिणिव्वा परिणिव्वुया अत्थि पाणाइवाए मुसावाए अदिण्णादाणे मेहुणे परिग्गहे अत्थि कोहे माणे माया लोभे जाव मिच्छादसणसल्ले २।
'आरियमणारियाण'ति आर्यदेशोत्पन्नतदितरनराणाम् 'अप्पणो सभासाए परिणामेणं परिणमईत्ति आर्यादीनामात्मनस्तत्सम्बन्धिजोवस्य स्वभाषाया-निजभाषायाः सम्बन्धिना परिणामेन-स्वरूपेण परिणमति-वर्नते । यादृशं धर्म कथयति तद्दर्शनार्थमाह-'तंजहे'त्यादि, 'अस्थि लोए इत्यादि कल्लाणपावए' इत्येतदन्तं, सुगम, नवरं लोक:-पञ्चास्तिकायमयः अलोक:-केवलाकाशरूपः, अनयोश्वास्तित्वाभिधानं
१ श्रीसिद्धहमशब्दानुशासने तु ९-४-२९९ तमं सूत्र ‘रसोर्लशौ' इति, तत्र मागध्यामित्यस्यानुवृत्तेलाभात् ।