________________
૯૩૪
બત્રીશીના સથવારે-કલ્યાણની પગથારે
લગભગ ૧-૧ લાખ જેટલો મલઠ્ઠાસ એને થશે. કોઈ અન્યજીવનું તથાભવ્યત્વ એવું છે કે એને ૯૯૦૦૧ પુદ્ગલાવર્તો વ્યવહારરાશિમાં છે. તો એ જીવને પ્રતિ આવર્ત ૯૯ કરોડ - હજાર એટલે એને પ્રતિઆવર્ત ૧૦ હજાર પાવરનો મલહ્રાસ થશે.
0 =O002-2
આમ પ્રતિઆવર્ત કેટલો મલહ્રાસ થવો એ નિશ્ચિત થવામાં તથાભવ્યત્વ જરૂર ભાગ ભજવે છે. પણ એ પ્રમાણે એ મલઠ્ઠાસ શરુ થયા પછી અલ્પમલત્વની ભૂમિકા તો કાળક્રમે આવી જાય છે. એમાં પછી બીજા કોઈ પરિબળની અપેક્ષા હોતી નથી. સહજમળ ૯૯ કરોડ જેટલો ઘટીને કરોડ જેટલો જ બાકી રહેવો એ જ તથાભવ્યત્વનો પાક છે. ને એ, આપણે જોયું એ પ્રમાણે માત્ર કાળસાધ્ય છે. એટલે જ ષોડશકજીમાં લખ્યું છે કે “તે (=ચરમાવર્ત)કાળથી જ થાય છે.’
વળી વિંશતિવિંશિકાગ્રંથ (૪ / ૭)માં શ્રીહરિભદ્રસૂરિમહારાજ જણાવે છે કે-આ સહજમળનો તે રીતે પરિક્ષય થવાથી, તથા કંઈક એ બાકી રહે ત્યારે આ ચરમાવર્ત શરુ થાય છે. આ બન્ને અધિકારોનું અનુસંધાન કરવાથી સ્પષ્ટ છે કે ચરમાવર્ત અને અલ્પમલત્વ એ બન્ને કાળસાધ્ય છે. વળી પ્રસ્તુત બત્રીશીગ્રંથના થોડો પણ મળ દૂર થવા પર જીવ અપુનર્બન્ધક જ બની જાય.' આ વિધાનને જોડતાં એ પણ સ્પષ્ટ જ છે કે અપુનર્બન્ધકત્વ આ બેની સાથે જ સંપન્ન થઈ જાય છે.
આમ, નક્કી થયું કે ચરમાવર્ત પ્રવેશે જ તથાભવ્યત્વપાક થવાથી મનામ્ માધુર્ય સિદ્ધ થાય છે. એટલે જ યોગદૃષ્ટિની પ્રસ્તુત ૨૪મી ગાથામા નિયમાર્ શબ્દ રહ્યો છે. અને એનું વિવેચન કરવા વૃત્તિમાં આવું જણાવ્યું છે કે ‘આ શ્રીજિનેશ્વર દેવો પ્રત્યે કુશળચિત્ત વગેરે યોગબીજ નિયમા તથાભવ્યત્વનો પાક થવારૂપ ક્રિયાથી તથા=
