________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ
પડે જ કેમ? મૃત્યુ નામના રાક્ષસ સામે જણાતો પણ આમ થતું નથી. મૃત્યએ પિતાની જાહેરાત હોય ત્યારે તે તેના પરથી માણસે બને તે કાંઈક અનેક રૂપે અપે ક માર્ગોથી કરેલી હોવા છતાં અને પુણ્યકાર્ય કરવું જોઈએ. તેને બદલે જાણે મૃત્યુ આવશે આપણી નજર સામે નિત્ય મૃત્યુની ઘટનાઓ ચાલતી જ નહિં એમ સમજી પાપ કરતા જનાર માણસ હોવા છતાં આપણે જાણે મૃત્યુ આપણા માટે હોય જ જોઈ કવિના આશ્ચર્યને પાર રહેતે નથી ! હમણાજ નહી એવી ભ્રમણ માં નિશ્ચિત રહીએ છીએ. મારે તે મૃત્યુ આવશે એવુ જે સમજી જાય છે તે માણસ ગભરાઈ બીજા આપણે નહી. એવી બાલિશ કલ્પના કરી નિશ્ચિત પ્રભુનું નામસ્મરણ કરે, અને પોતે આચરેલા ખેટા કામો ગમે તેવા પાપ કર્મો કરતા આપણે લાજતા નથી, ને પશ્ચાત્તાપ કરે, ક્ષમાની યાચના કરે, પિતાના એ આશ્ચર્ય છે ! સગાસ્નેહીઓનો અંતિમ ભેટ લઈ શાંતિપૂર્વક આ આમ થવાનું કોઈ કારણ હોય તે તે મેહશરીરરૂપી કલેવર છોડવા પ્રયત્નન કરે પણ આમાં તે રાજાએ આપણે આત્માને હંમેશ્ચને માટે નશામાં મોટા ‘જેતે’ સમાએલો છે મૃત્યુને પ્રત્યક્ષ દેખાવ રાખેલો છે અને એ નશામાં આપણે મૃત્યુને જોવામાં આવે તે જ આપણે એમ કરવાના ! આપને ભૂલી જઈએ છીએ. મૃત્યુ આપણે સીધા ચાલતા રહીએ ખાત્રી છે કે, એમ મૃત્યુ કહીને આવતું નથી. એ તે તે માટે જાણે પોલીસનું કાર્ય કરે છે. આપણને આપણુ કમજનિત યોજના અને સંતને અનુસરીને ચેતાવતું રહે છે. આપણે ભૂલ ન કરીએ તે માટે આવવાનું છે. એ તે ધૂમધામ કરતું આંખના પલ- આપણને સજાગ રાખવાનું કાર્ય કરે છે. પણ આપણું કારામાં આવે અગર બીલાડીને પલે જરાએ ભ્રમણા આપણને સીધા માર્ગે જતા અટકાવતી રહે કલ્પના વિના આવી ઉભું રહે. એ તો કોઈ રોગને છે. પાપાચરણ કરતી વખતે આપણી આંખ બંધ. આગળ કરી આવે કે અકસ્માતના માર્ગે પણ આવે. થઈ જાય છે. આપણા કાન બંધ થઈ જાય છે એને કઈ ભરૂસે રાખી નિશ્ચિત રહી જ ન શકે. આપણું મન કામ, ક્રોધ, મદ, મોહ, લોભ વિગેરે માપણે તો કમરકશી સદાકાળ જ રહેવું જોઇએ. મહારાજાના દૂત આગળ હતપ્રભ થઈ પરવશપણે જે જન પુણ્ય કરતે હેય એને મૃત્યુ ડરાવી શકતું વર્તવા માંડે છે. ત્યારે મૃત્યુ ભૂલાઈ જાય એમાં નથી. પુણ્યવાન માણસ તે આવતે ભવ પોતાની નવાઈ શી? આત્મસાધના કરવા માટે વધારે અનુકૂલ શરીર પેદા કોઈક વખતે આપણને જરા જેવી જાગૃતિ આવી કરી આવે. ડર હોય તે પાપી માનવને ! મારૂં કેમ જાય છે. અને આપણે આ શું કરી બેઠા? એમ થશે? આ કેમ છોડુ ને પેલું કેમ મુક, એ ભીતિને લાગવા માંડે છે, પણ આમ વિચાર આવે છે ત્યારે ભાયા ફેડ પાપીને માટે જ હોય. કોઈ કહે કે સામુ ઘણું મોડું થઈ ગએલુ હોય છે. જ્યારે આ પણ હાથે આમંત્રણ આપે, મૃત્યુને તે પિતાનું કામ કરવાનું કાંઈક અનુચિત કાર્ય થવાનો પ્રસંગે ઉપસ્થિત થાય હોય છે. એને કોઈનું કામ પુરૂ થયું છે કે અધરૂ રહ્યું છે, એ છે ત્યારે જ બરાબર આપણી આંખ સામે આવશે જોવાના પુરસદ જ ક્યાં છે. આપણા દરેક કાર્યમાં છવાઈ જાય છે. અને આપણે મૃત્યુને તદન ભૂલી જ આપણી નજર સામે અરિહંત પ્રભુ જ રમતા હોય,
જઈએ છીએ. એને જ મહરાજાનું આપણી ઉપર
એ ડી એમ જ માત્ર આપણે મુખમંથિી અરિહંત ભગવંતનું નામ નિક- વાલત સામ્રાજ્ય કહી શકાય. નાની લેકેની સ્થિતિ ળતું હોય, આપણી રગેરગમાં ને દરેક લેહીના બિંદુમાં એથી તદન ઉલટી હેય છે. એમના મન ઉપર જ્યારે અરિહંતનું નામ ઓતપ્રોત થએલુ હોય તે મૃત્યુ ગમે કોધ, ભ, મત્સર વિગેરે વિકારે રૂપી શીળા ત્યારે આવે એની આપણે ફીકર રાખવાની શામાટે પિતાને અહો જમાવવા પ્રયત્ન કરે છે, ત્યારે એમના જરૂર હોય !
અંતઃકરણમાં વિવેકને સિંહ તરત જ જાગૃત થાય
.
RE BY J
For Private And Personal Use Only
