________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
બાર ભાવનાઓનું સુંદર સ્વરૂપ.
૧૫૧
આવશે તે સાથે આ ભવાટવી કેવી ભયંકર છે અને અન્યત્વ અને અસ્થિર સ્વભાવ ધરાવે છે, તે કોટી અંદર પ્રાણીઓની શી સ્થિતિ થાય છે તે બધું ઉપાય પણ સ્થિર રહેવાની નથી કારણ કે જે કુટુંસ્વરૂપ તારી સમક્ષ ખડું થઈ આવશે.
બીઓ તારા ઘરમાં એકઠા થયા છે તે બધાનાં કર્મો પ્રિય ચેતન! હવે એકત્વ ભાવના ભાવજે. જુદાં જુદાં છે. તેઓ પોતપોતાના કર્માનુસારે જેવી એટલે તારા હૃદયમાં સંવેગને દીપક પ્રગટ થશે. રીતે આવ્યા તેવી રીતે પાછા ચાલ્યા જવાના છે. તેના પ્રકાશથી તારા હૃદયનો અંધકાર દૂર થઈ જશે.
મહાત્મા સનકુમાર ચક્રવર્તીના ચમત્કારી ચરિત્ર તારી આસપાસ પથરાએલી સ્વાર્થની જાળ તારા ઉપરથી અશુચિ ભાવનાને ખર બેધ મળી શકે જોવામાં આવશે અને તને ખાત્રી થશે કે આ છે. આ ઉપરથી દરેક મનુષ્ય પિતાના આત્માસઘળે સંબંધ સ્વાર્થમય છે. હું તે પિતે એકલો ને ઉદેશી આ ઉચ્ચ ભાવના ભાવવી જોઈએ. હે જ છું. મારો ખરો સહાયક તે મારો આત્મા જ છે. આત્મન ! પ્રથમ તું કાયાની ઉત્પત્તિનો વિચાર કરીશ જ્યારે મારી જીવનની જ્યોતિ બુઝાઈ જશે, અથવા તે તને ખાત્રી થશે કે-એ કાયાનું ઉત્પત્તિ-રથાન મારા ચેતનની શક્તિઓ મંદ પડી જશે ત્યારે જેમ અશુથિમય છે–માતાની ચાનિરૂપ દુર્ગ ધમય સ્થાનલીલા કુંજર વનને દાવાનળ લાગવાથી પક્ષીઓ માં પિતાના વીર્ય અને માતાના મલિન રૂધિરનો છોડી દે છે તેમ આ સર્વ પરિવાર મને છોડી દેશે,
મેળાપ થવાથી તારા દેહની ઉત્પત્તિ છે. તેને અનેક આખરે હું એકાકી રહેવાને છું.
ઉપચારોથી ધોઈએ અને ઊંચી જાતની સુગંધ
લગાડીએ તે પણ તે કેવી રીતે પવિત્ર થાય? આ એકત્વ ભાવના આ સંસારની આંતર અને
કસ્તુરી, કપૂર, ચંદન, પુષ્પ અને સઘળાં તીર્થાદિબાહ્ય ઉપાધીઓથી દૂર રહેવામાં મુખ્ય સાધનરૂપે
ના જલો પણ આ દેહના સંયોગથી ઊલટાં અપવિત્ર ગણાય છે.
થાય છે તેવા અપવિત્ર દેહને પવિત્ર કરવાને ત્રણ હે ચેતન! શાસ્ત્રકારોએ આ સંસારને એક લેકમાં કોઈ પણ પદાર્થ સમર્થ નથી, તેવા દેહની ચકડોળની ઉપમા આપી છે. તે ચકડોળ ઉપર ચડેલે અંદર તું કર્માધીન થઈ બંધાએલે છે તેવા અશુચિ જીવ ભ્રમથી પોતાના આત્મસ્વરૂપને ભૂલી જાય છે
આત્મિસ્વરૂપને ભૂલી જાય છે. શરીરમાં મમત્વ ભાવ રાખીને તું શામાટે વૃથા અને પરવતુમાં આત્મબુદ્ધિ ધારણ કરે છે તે હેરાન થાય છે ? પામર જીવ પ્રથમ તો પિતાના કુટુંબ તરફ મમત્વ
સાવ મરનાં ની જાળ બાંધે છે અને તેમાં પિતે જ ફસી પડે છે.
આત્મા શુદ્ધ સ્વરૂપી, નિર્મળ અને નિર્લેપ છે. મમતારૂપ ગ્રંથિમાં ગુંથાઈ ગયેલ મેહી જીવ તેને સત્ય અનુભવ અધ્યાત્મ વિદ્યાથી થાય છે. પિતાની મનોવૃત્તિમાં આ પ્રમાણે વિચાર કરે છે. આધ્યાત્મિક જીવનને જાગ્રત કરનારા જૈન મહાત્મા
આ સઘળું કુટુંબ મારું છે. મારી સત્તા નીચે ઓએ આત્માનું શુદ્ધ સ્વરૂપ એલખ્યું છે, તેથી રહી તે કાયમ મને સુખકારી થયા કરવાનું છે તે તેઓ આધ્યાત્મિક જીવનના ખરેખર પ્રેરક બન્યા છે. સદાકાળ એક જ સ્થિતિમાં મારા ભેગું રહેવાનું છે. તેવા આત્માના શુદ્ધ સ્વરૂપને મલિન કરનાર કેણું આ સર્વ કટુંબને મારે કોઈ દિવસ વિગ થવાનું છે? અને તે મલિનતા કેવી રીતે થાય છે? તે દરેક નથી. હું મારા કુટુંબ સાથે સદાકાળ આનંદમાં જ ભવ્ય મનુષ્ય સમજવું જોઈએ. તે સમજવાને માટે રહેવાને છું.
ભગવાન વિશ્વોપકારી તીર્થકરેએ આશ્રવ ભાવનાનું હે ચેતન ! તારી આ ભાવના તદ્દન ખોટી છે. નિરૂપણ કર્યું છે. તે આશ્રવ ભાવનાનું સ્વરૂપ તારે વિચાર કરવો જોઈએ કે જે વસ્તુ કેવળ બરાબર સમજવાથી આત્માના શુદ્ધ સ્વરૂપનું યથાર્થ
For Private And Personal Use Only
