________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
શ્રી વિમલચંદ્રસૂરિ અને પ્રશ્નોત્તર રત્નાલા. ૧૩૯
મહાશયેના અંતઃકરણ શુદ્ધ દર્પણ જેવા જણાય છે. એવા નિર્મિલા હૃદયથી એ મહાશ જ્ઞાન, ઐશ્વર્ય તથા શાંતિના સાગર સરખા સર્વદા દેખાય છે, તેથી જ કહ્યું છે કે, “જેનું હૃદય શુદ્ધ હોય તે પવિત્ર જાણવો.” - વત્સ, તમારા ત્રીજા પ્રશ્નના ઉત્તરમાં કહ્યું કે, “જે વિવેકી તે પંડિત કહેવાય.” આ વિષે પણ હૃદયથી ઉંડા ઊતરે. ગમે તિ શાસ્ત્રને અભ્યાસી હોય, જ્ઞાનાવરણ કર્મના વિચ્છેદથી વ્ય
ત્તિ સાથે શાસ્ત્રીય વિષયમાં અમેઘ વિદ્વત્તા સંપાદન કરી હોયવાદવિવાદમાં અનુપમ કુશલતા પ્રાપ્ત થઈ હોય, વ્યાકરણ તથા ન્યાચિની તર્ક ભરેલી કોટીઓ કરવામાં ઊગ્ર પ્રવીણતા આવી હોય અને સાહિત્યની નિપુણતાથી સભારંજનની મોહક શક્તિ અને કવિતા કરવાની પ્રતિભા પ્રગટ થઈ હોય, તથાપિ જે તેનામાં હેપાયને અથવા ધાર્મિક પ્રવૃત્તિને વિવેક ન હોય તો તેને પંડિત કહેવા યોગ્ય નથી. વસ્તુને યથાર્થ જાણવી, સર્વ ક્રિયા પદ્ધતીમાં નિદોષ પ્રવર્તન કરવું અને પદાર્થનું સ્વરૂપ જાણી તે તરફ હે પાદેય વિષે નિર્ણય કરે એનું નામ વિવેક કહેવાય છે અને તે વિવેક જેનામાં સંપૂર્ણ રીતે જોવામાં આવતો હોય તે ખરેખર પંડિત જાણુ. તેથી કહ્યું કે. “જેવિકી હોય તે પંડિત કહેવાય છે.”
ભદ્ર, તમારા ચોથા પ્રશ્નના ઉત્તરમાં કહ્યું કે, “ગુરૂ-વડિલ જનની અવજ્ઞા કરવી તે ઝેર કહેવાય છે.” આ મહાવાકય તે તમારે તમારા નામની જેમ સ્મરણમાં રાખવાનું છે. હાલાહલાદિ પ્રસિદ્ધ ઝેર માણસના જીવનને હરે છે અને તે માત્ર આ લેકમાં
For Private And Personal Use Only
