________________ श्रीअनुयोगद्वारंमलधारि श्रीहेमचन्द्रसूरि वृत्तियुतम्। // 19 // सूत्रम् 10 नामावश्यक निरूपणम्। से किंतं नामावस्सयं?,२(नामावस्सयं) जस्सणं जीवस्स वा अजीवस्स वा जीवाण वा अजीवाण वातदुभयस्स वा तदुभयाण आवश्यकस्य वा आवस्सयेत्ति नाम कीरए से तं नामावस्मयं ॥सूत्रम् 10 // // 9 // ) / निक्षेपाः। से किं तं नामावस्सयमित्यादि / अथ किं तन्नामावश्यकमिति प्रश्ने सत्याह- नामावस्सयं जस्स ण मित्यादि। अत्र द्विकलक्षणेनाडेन सूचितं द्वितीयमपि नामावस्सयं तिपदं द्रष्टव्यम्, एवमन्यत्रापि यथासम्भवमभ्यूह्यम् / णमिति वाक्यालङ्कारे / यस्य वस्तुनो जीवस्य वाऽजीवस्य वा जीवानां वाऽजीवानां वा तदुभयस्य वा तदुभयानां वाऽऽवश्यकमिति यन्नाम क्रियते तन्नामावश्यकमित्यादिपदेन सम्बन्धः / नाम च तदावश्यकं चेति व्युत्पत्तेः / अथवा यस्य जीवाजीवादिवस्तुन आवश्यकमिति नाम क्रियते तदेव जीवादिवस्तु नामावश्यकम्। नाम्ना नाममात्रेणावश्यकं नामावश्यकमिति व्युत्पत्तेः / वाशब्दाः पक्षान्तर-2 सूचका इति समुदायार्थः। तत्र जीवस्य कथमावश्यकमिति नाम सम्भवतीत्युच्यते, यथा लोके जीवस्य स्वपुत्रादेः कश्चित्सीहको देवदत्त इत्यादि नाम करोति तथा कश्चित्स्वाभिप्रायवशादावश्यकमित्यपि नाम करोति / अजीवस्य कथमिति चेदुच्यते। इहावश्यकावासकशब्दयोरेकार्थता प्रागुक्ता, ततश्चोर्द्धशुष्कोऽचित्तो बहुकोटराकीर्णो वृक्षोऽन्यो वा तथाविधः कश्चित्पदार्थविशेषःसादेरावासोऽयमिति लौकिकैर्व्यपदिश्यत एव ।सच वृक्षादिर्यद्यप्यनन्तै: परमाणुलक्षणैरजीवद्रव्यैर्निष्पन्नस्तथाप्येकस्कन्धपरिणतिमाश्रित्यैकाजीवत्वेन विवक्षित इति / स्वार्थिक कप्रत्ययोपादानादेकाजीवस्यावासकनाम सिद्धम् / जीवानामपि बहूनामावासकनाम दृश्यते यथेष्टकापाकाद्यग्निर्मूषकावास इत्युच्यते। तत्र ह्यग्नौ किल मूषिकाः संमूर्च्छन्त्यतस्तेषाम- // 19 // 7 द्विकलक्षणेनाङ्केन सूचितं द्वितीयमपि नामावस्सय'ति पदं वर्तते। अनया रीत्याग्रेतनेष्वपि सर्वसूत्रेषु द्विकस्थाने द्वितीयमपि पदं ज्ञातव्यम्। 0 कन्जइ 10 षि
