________________ श्रीदशवैकालिक श्रीहारि० वृत्तियुतम् // 36 // नि०- गम्मपसुदेसरज्जे पुरवरगामगणगोट्ठिराईणं। सावज्जो उ कुतित्थियधम्मो न जिणेहि उपसत्थो॥४२॥ प्रथममध्ययनं तत्र गम्यधर्मो- यथा दक्षिणापथे मातुलदुहिता गम्या उत्तरापथे पुनरगम्यैव, एवं भक्ष्याभक्ष्यपेयापेयविभाषा कर्त्तव्येति, द्रुमपुष्पिका, सूत्रम् पशुधर्मो- मात्रादिगमनलक्षणः, देशधर्मो देशाचारः, स च प्रतिनियत एव नेपथ्यादिलिङ्गभेद इति, राज्यधर्म:- प्रतिराज्यं भिन्नः, स च करादिः, पुरवरधर्म:- प्रतिपुरवरं भिन्नः क्वचित्किञ्चिद्विशिष्टोऽपि पौरभाषाप्रदानादिलक्षणः सद्वितीया योषि-2 41-42 धर्मनिक्षेपेदेहान्तरंगच्छतीत्यादिलक्षणो वा, ग्रामधर्मः- प्रतिग्रामं भिन्नः, गणधर्मो-मल्लादिगणव्यवस्था, यथा समपादपातेन विषमग्रह ऽस्तिकायाइत्यादि, गोष्ठीधर्मो-गोष्ठीव्यवस्था, इह च समवयसांसमुदायो गोष्ठी, तद्व्यवस्था पुनर्वसन्तादाविदं कर्त्तव्यमित्यादिलक्षणा, दिधर्मस्वराजधर्मो-दुष्टेतरनिग्रहपरिपालनादिरिति / भावधर्मता चास्य गम्यादीनां विवक्षया भावरूपत्वात् द्रव्यपर्यायत्वाद्वा, तस्यैव रूपः धर्म निक्षेपे भावच द्रव्यानपेक्षस्य विवक्षितत्वात्, लौकिकैर्वा भावधर्मत्वेनेष्टत्वात्, देशराज्यादिभेदश्चैकदेश एवानेकराज्यसम्भव इत्येवं धर्मभेदाः। स्वधिया भाव्यम्, इत्युक्तो लौकिकः, कुप्रावनिक उच्यते- असावपि सावधप्रायो लौकिककल्प एव, यत आह- सावज्जो नियुक्तिः 43 धर्मनिक्षेपे उइत्यादि, अवयं-पापंसहावद्येन सावद्यम्, तुशब्दस्त्वेवकारार्थः,सचावधारणे, सावद्य एव, कः?- कुतीर्थिकधर्मश्चरकपरि लोकोत्तरो व्राजकादिधर्म इत्यर्थः, कुत एतदित्याह-न जिनैः अर्हद्भिः तुशब्दादन्यैश्च प्रेक्षापूर्वकारिभिः प्रशंसितः स्तुतः, सारम्भपरिग्रहत्वात्, | भावधर्मः। अत्र बहु वक्तव्यम्, तत्तुनोच्यते, गमनिकामात्रफलत्वात् प्रस्तुतव्यापारस्येति गाथार्थः / उक्तः कुप्रावचनिकः, साम्प्रतं लोकोत्तरं प्रतिपादयन्नाह नि०- दुविहो लोगुत्तरिओ सुअधम्मोखलु चरित्तधम्मो अ।सुअधम्मो सज्झाओ चरित्तधम्मो समणधम्मो॥४३॥ 0 पिबंति समवाएणं इति चूर्णिः / अत्तणेऽवि अवराहे ण खामिज्जइ चू० / ॐ प्रयासस्येति (प्र०)। // 36 //
