________________
॥५६॥
40X8
पुका
बकुशकुशीलनिन्धस्नातकरूपाः पाच आमगाः पठ्यन्ते, अतस्तचरणापरिणामात्मकोsपि संयमः संभवति, ततस्लम युपदर्शयित पुलाकादीन अमगाान निरूपयन्नाह ...
पुलाकादिषु समणा पुलाय वउसा कुसील निगंथ तह सिणाया य । आइतिय सकसाई विराय छउमा य केवलिणो ॥ ६८॥
गुणस्थानकानि . - धाम्यन्तीति श्रमगाः-साधवश्चारित्रिणः, के पुनस्ते? इत्याह –'पुलाय वउसे' त्यादि, पुलाका बकुशाः कुशीला निग्रन्थाः हातकाश्चेति, एतेषां च पुलाकादीनां सर्वेषांत
गा.६८। सामान्यतश्चारित्रसद्भावेऽपि महनीयकर्मक्षयोपशमादिवैचिन्या दोऽवगन्तव्यः, तत्र पुलाका-निस्वारः पलजिरूपस्य धान्यस्य कणस्तद्वदेव बक्ष्यमागायुत्तधा ज्ञानदर्शनचारित्रोपजीवनात्संयमसारं स्फटयन्तो येऽसारास्तं पुलाकाः, पुलाका इव पुलाका इतिकृत्त्वा, बकुशः शबलः कवर इत्यनान्तर, एयम्भूतश्च सातिचारत्वात्संयमाऽत्राभिप्रेतः, ततश्च बकुशसंयमयोगात्साधवाऽपि बकुशाः सातिचारत्वाच्छबलचारिविण इत्यर्थः, मूलोत्तरगुणविराधनात् सन्चलनकषायोदयादा कुत्सितं शीलं चारिख येषां ते कुशीलाः, निर्गता मोहनीयकर्मलक्षणाद् ग्रन्यादिति निम्रन्थाः, घातिकर्ममलपटलक्षालनात्स्नाता इव स्नातका:-केवलिनः, तत्रः पुलाका द्विविधा-लब्धिपुलाका: प्रतिसेवापुलाकाश्च, तत्र लब्धिपुलाका लब्धिविशेषयुक्ताः, बदाह- "संघाइयाण कज्ज चुरािणज्जा चावहिमवि जीए। नीए लशी जुमा लद्धिपुलायो मुणेयव्या ॥ १॥" अन्य वाहुः
आसेवननो यो ज्ञानपुलाकस्तस्यैवमीदृशी लब्धिः, स एव च लब्धिपुलाको, न तद्व्यतिरिक्तः कश्चिदपर इति, प्रतिसेवापुलाकास्तु पञ्चविधा:-ज्ञानदर्शनचारित्नप्रतिसेवका लिङ्गप्रतिसेवका यथासूक्ष्मप्रतिसेवकाच, ग्राह च-'खलियाइसणेहिं नाणं संकाइएहिं तम्मतं । मूलत्तरगुणापडिसेवगाइ चरणं विराहइ ।।१॥ लिंगपुलायो अन्न निकारगाया करड जो लिंगं । मणसा अकप्पियाणं निसेवा होमहासहुमा ॥ २ ॥” इति १, बकुशा अपि द्विधा - उपकरगावकुशाः शरीरबक्शाथ, नल वझापाबाधु पकरणास्य प्रक्षालनादिविभूषानुवर्तका उपकरणयकुशाः, करचरणमुखादिशरीरावयवानां समस्तशरीरस्य या प्रक्षालनादिविभूषानुवर्तिनः शरीरबकुशाः, एते च विभेदा अपि सामान्यतः पञ्चविधास्तद्यथा-आभागयकुशा अनाभागवकुशाः संवतबकुशा असंयतबकुशाः सूक्ष्मबकुशाः, नवाभागः—माधूनामकृत्यमतच्छरीरोपकरणाविभूषणमित्यवंभूतं ज्ञानं तत्प्रधाना . बक्शा आभागबकुशाः, तद्विपरीतास्त्वनाभागवकुशाः, संवता-गुप्ता लोकऽविज्ञानदीपाः संवतबकुशाः, तद्विपरीतास्त्वसंवतबकुशाः, नेत्रदूषिकापनयनादिसूक्ष्म
4
NE