________________
उपराध्ययनसूत्रम्
॥२२७॥
जे समुत्था समुद्धतु, परं अप्पाणमेव य । तेसिं अन्नमिणं देयं, भो भिक्खू सव्वकामिनं ॥८॥
अभिध्य०२५ व्याख्या-'समुपस्थितं' भिक्षार्थमागतं सन्तं तं संयतं "तहिं " तत्र 'याजको' यज्वाऽजातप्रत्यभिज्ञो विजयघोष एवं प्रतिषेधति, | "न हुत्ति" नैव दास्यामि 'ते' तुभ्यं भिक्षा हे भिक्षो ! "जायाहित्ति" याचस्व 'अन्यतो' अन्यस्मात् ॥६॥ कुत इत्याह-ये च
| ॥२२७॥ वेदविदो विप्रा जातितो 'यज्ञार्थाश्व' यज्ञप्रयोजना ये तत्रैव व्याप्रियन्ते, 'द्विजाः' संस्कारापेक्षया द्वितीयजन्मानः । ज्योतिषं च ज्योतिःशास्त्र, अङ्गानि च शिक्षादीनि विदन्ति ये ते ज्योतिषाङ्गविदः । 'इहाङ्गत्वेऽपि ज्योतिषः पृथक् ग्रहणं प्राधान्यख्यापकं । ये च 'धर्माणां' धर्मशास्त्राणां पारगाः । अशेषविद्यास्थानोपलक्षणमिदम् ॥ ७॥ ये समर्थाः समुद्धत्तुं भवाब्धेरिति गम्यं, “सव्यकामिअंति" सर्वाणि काम्यान्यभिलषणीयवस्तूनि यत्र तकाम्यं, षट्रसोपेतमित्यर्थः ॥ ८॥ एवं तेनोक्तो मुनिः कीदृग् जातः, किञ्च चकारेत्याहमूलम्-सो तत्थ एवं पडिसिद्धो, जायगेण महामुणी। नवि रुट्ठो नवि तुट्ठो, उत्तिमट्ठगवेसओ ॥६॥ |
नन्नळं पाणहेउं वा, नवि निव्वाहणाय वा । तेसिं विमोक्खणट्ठाए, इमं वयणमब्बवी १० नवि जाणसि वेअमुह, नवि जण्णाण जं मुहं । नक्खत्ताण मुहं जं च, जं च धम्माण वा मुहं ११
जे समत्था समुद्धतु, परं अप्पाणमेव य । न ते तुमं विआणासि, अह जाणासि तो भण १२ । व्याख्या- 'स' जयघोषयतिः 'तत्र' यज्ञपाटके एवं प्रतिषिद्धो याजकेन विजयघोषेण नापि रुष्टो नापि तुष्टः, किन्तु समतयैव स्थितः । किमित्याह-यत उत्तमार्थो मोक्षस्तद्भवेषको मोक्षार्थीत्यर्थः-॥१॥न नैव अन्नार्थ पानहेतुवा, नापि 'निर्वाहणाय वा वस्त्रा