________________
प्रज्ञापनायाः मलया वृत्तौ.
॥५०॥
तं-एगोरुया आहासिया वेसाणिया गंगोला हर्यकन्ना गर्यकन्ना गोकन्ना सक्कुलिकन्ना आयंसमुहा मेंढमुहा अयोमुहा गोमुही १प्रज्ञापआँसमुहा हत्थिमुहा सीहमुहा वग्धमुहा आँसकन्ना हरिकन्ना अन्ना कण्णपाउरणा उक्कामुहा मेहमुहा विजुमुहा विजुदंता नापदे मघेणदंता लैंदृदंता गूढ्दता सुद्धदंता । सेत्तं अन्तरदीवगा । से किं तं अकम्मभूमगा?, अकम्मभूमगां तीसविहा प०, तं०- नुष्यप्रज्ञा. पंचहिं हेमवएहिं पंचहिं हिरण्णवएहिं पंचहिं हरिवासेहिं पंचहि रम्मगवासेहिं पंचहिं देवकुरूहि पंचहिं उत्तरकुरूहिं । सेत्तं अकम्मभूमगा ॥ अत्रापि संमूछिममनुष्यविषये प्रवचनबहुमानतः शिष्याणामपि च साक्षाद् भगवतेदमुक्तमिति बहुमानोत्पादना-1॥
रान्तर्गतमालापकं पठति-कहिणं भन्ते' इत्यादि. सुगम, नवरं 'सबेसु चेव असुइट्टाणेसुत्ति' अन्यान्यपि यानि कानिचिद् मनुष्यसंसर्गवशादशुचिभूतानि स्थानानि तेषु सर्वेष्विति । उक्ताः संमूर्छिममनुष्याः, अधुना गर्भव्युत्क्रान्तिकमनुष्यप्रतिपादनार्थमाह-कम्मभूमगा' इति कर्म-कृषिवाणिज्यादि मोक्षानुष्ठानं वा कर्मप्रधाना भूमिर्येषां ते कर्मभूमाः आर्षत्वात् समासान्तोऽत्प्रत्ययः कर्मभूमा एव कर्मभूमकाः, एवमका-यथोक्तकर्मविकला भूमिर्येषां ते अकर्मभूमाः ते एव अकर्मभूमकाः, अन्तरशब्दो मध्यवाची, अन्तरे-लवणसमुद्रस्य मध्ये द्वीपा अन्तरद्वीपाः तद्गता
॥५०॥ अन्तरद्वीपगाः, “अस्ति पश्चानुपूर्वी" इ(य॑पी)ति न्यायख्यापनार्थ प्रथमतोऽन्तरद्वीपगान् प्रतिपादयति-से किं तं' इत्यादि सुगम, नवरमष्टाविंशतिविधा इति यादृशा एव यावत्प्रमाणा यावदपान्तराला यन्नामानो हिमवत्पर्वतपूर्वाप-19
dain Education International
For Personal & Private Use Only
www.jainelibrary.org
