________________
मैणुयाणऽवच्चपालणया । अउणासीइं तु दिणा चउत्थभत्तेण आहारो ॥ १० ॥” इति ॥ 'एत्थ णं' ति मध्यमेषु दशसु योजन सहस्रेषु महामहान्त इति वक्तव्ये समयभाषया 'महइमहालया' इत्युक्तम्, महच्च तदरञ्जरं च अरंजरं- उदकुम्भ इत्यर्थः महारञ्जरं तस्य संस्थानेन संस्थिता ये ते तथा, तदाकारा इत्यर्थः, महान्तस्तदन्यक्षुल्लक व्यवच्छेदेन पातालमिमिवागाधत्वात् गम्भीरत्वात्पातालाः पातालव्यवस्थितत्वाद्वा पातालाः महान्तश्च ते पातालाश्चेति महापातालाः, वडवामुखः केतुको यूपक ईश्वरश्चेति, क्रमेण पूर्वादिदिविति एते च मुखे मूले च दश सहस्राणि योजनानां मध्ये उच्चै स्त्वेन च लक्षमिति, एषामुपरितनभागे जलमेव मध्ये वायुजले मूले वायुरेवेति एतन्निवासिनो देवाः वायुकुमाराः कालादय इति, इह गाथा: - "पेणनउइ सहस्साई ओगाहित्ताण चउद्दिसिं लवणं । चउरोऽलंजर संठाणसंठिया होंति पायाला ॥ १ ॥ वलयामुह केऊए जूयग तह इस्सरे य बोद्धव्वे । सव्ववइरामयाणं कुड्डा एएसिं दससइया ॥ २ ॥ जोयणसहस्सदसगं मूले उवरिं च होंति विच्छिन्ना । मज्झे य सयसहस्सं तत्तियमेत्तं च ओगाढा ॥ ३ ॥ पलिओ मठिईया एएसिं अहिवई सुरा इणमो । काले य महाकाले वेलंब पभंजणे चैव ॥ ४ ॥ अन्नेवि य पायाला खुड्डालंजरगसंठिया
१ मनुष्याः एकोनाशीतिं यावदपत्यपालनादिनानि आहारचतुर्थभक्तेन ॥ १० ॥ २ चतुर्दिशि लवणं पंचनवतिसहस्राण्यवगाह्य चत्वारोऽलंजरसंस्थानसंस्थिताः पाताला भवन्ति ॥ १ ॥ वलयमुखः केतुकः यूपकस्तथा ईश्वरश्व बोद्धव्याः सर्वे वज्रमयाः कुट्टया एषां दशशतानि ॥ २ ॥ दशसहस्रयोजनानि मूले उपरि च विस्तीर्णा भवन्ति मध्ये शतसहस्रं तावन्मात्रं चावगाढाः ॥ ३ ॥ पल्योपमस्थितिका एतेषामधिपतिसुरा एते कालश्च महाकालः वेलंबः प्रभंजनश्चैव ॥ ४ ॥ अन्येऽपि च क्षुल्लकालंजर संस्थिता
Jain Education International
For Personal & Private Use Only
Manelibrary.org
