Bhagwati sutram Part 03

SR No.: 600226
Original Sutra Author: Abhaydevsuri
Publisher: Agamoday Samiti
Publication Year: 1921
Total Pages: 654
Language: Sanskrit
Classification: Manuscript & agam_bhagwati
File Size: 13 MB

Page 158

व्याख्या-1
प्रज्ञप्तिः अभयदेवीया वृत्तिः२
॥७३६॥
सिद्धस्य तु तन्न प्रतिपतत्येव, नारकादयस्तु स्याच्चरमाः स्यादचरमाः, ये नारकादयो नारकत्वादिना सह पुनः सम्यक्त्वं न
| १८ शतके लप्स्यन्ते ते चरमाः ये त्वन्यथा तेऽचरमा इति । 'मिच्छादिट्ठी जहा आहारओ'त्ति स्याचरमः स्यादचरम इत्यर्थः,
| उद्देशः १ यो हि जीवो निर्वास्यति स मिथ्यादृष्टित्वेन चरमो यस्त्वन्यथाऽसावचरमः, नारकादिस्तु यो मिथ्यात्वयुक्तं नारकत्वं पुनर्न जीवादीनां लप्स्यते स चरमोऽन्यस्त्वचरमः, 'सम्मामिच्छे'त्यादि, 'एगिदियविगलिंदियवजंति एतेषां किल मिश्रं न भवतीति
प्रथमचरम नारकादिदण्डके नैते मिश्रालापके उच्चारयितव्या इत्यर्थः, अस्य चोपलक्षणत्वेन सम्यग्दृष्ट्यालापके एकेन्द्रियवर्जमि
त्वे सू६१६ त्यपि द्रष्टव्यं, एवमन्यत्रापि यद्यत्र न संभवति तत्तत्र स्वयं वर्जनीयं, यथा सज्ञिपदे एकेन्द्रियादयः असज्ञिपदे ज्योतिकादय इति, 'सिय चरिमे सिय अचरिमे'सम्यग्मिथ्यादृष्टिः स्याच्चरमो यस्य तत्प्राप्तिः पुनर्न भविष्यति, इतरस्त्वचरम इति ॥ संयतद्वारे-संजओ'इत्यादि, अयमर्थः-संयतो जीवः स्याच्चरमो यस्य पुनः संयमो न भविष्यति अन्यस्त्वचरमः, ४ | एवं मनुष्योऽपि, यत एतयोरेव संयतत्वमिति 'अस्संजओऽवि तहेव'त्ति असंयतोऽपि तथैव यथाऽऽहारकः स्याच्चरमः स्यादचरम इत्यर्थः, एवं संयतासंयतोऽपि, केवलं जीवपञ्चेन्द्रियतिर्यग्मनुष्यपदेष्वेवायं वाच्यः, अत एवाह-'नवरं जस्स जं अत्थि'त्ति, निषिद्धत्रयस्त्वचरमः सिद्धत्वात्तस्येति ॥ कषायद्वारे-'सकसाईत्यादि, अयमर्थः-सकषायः सभेदो जीवादिस्थानेषु स्याच्चरमः स्यादचरमः, तत्र यो जीवो निर्वास्यति स सकषायित्वेन चरमोऽन्यस्त्वचरमः, नारकादिस्तु यः सकषा|यित्वं नारकाद्युपेतं पुनर्न प्राप्स्यति स चरमोऽन्यस्त्वचरमः 'अकसायी'त्यादि 'अकषायीं' उपशान्तमोहादिः स च
॥७३६॥ |जीवो मनुष्यः सिद्धश्च स्यात् , तत्र जीवः सिद्धश्चाचरमो यतो जीवस्याकपायित्वं प्रतिपतितमप्यवश्यम्भावि, सिद्धस्य तु न
पर्थ:-संयताओऽवि मनुष्यपादि, अय