________________
श्रीस्थानाङ्ग
सू०८६ ।
दीपिका वृत्ति
T૮રાઈ
आरोपितज्याधनुराकारेण 'परिणाहेन' परिधिनेति, इह च द्वन्द्वकवदभावः कार्य इति, तद्यथा, 'भरहे चेवेत्यादि, 'उत्तरदाहिणेणं ति, एतस्य पाठस्य यथासङ्ख्यन्यायानाश्रयणाद् यथासत्तिन्यायाश्रयणाच्च जम्बूद्वीपस्य दक्षिणे भागे भरतमाहिमवतः, तस्यैवोत्तरे भागे एरवतं शिखरिणः परत इति, 'एव' प्रिति भरतैरवतवत् 'एतेनाभिलापेन' 'जंबूद्दीवे दीवे मंदरस्स'त्यादिना उच्चारणेनापरसूत्रद्वयं वाच्यं, तयोश्चायं विशेष:-'हेमवए चेवे'त्यादि, तत्र हैमवतं दक्षिणतो हिमवन्महाहिलवतोर्मध्ये, हैरण्यवतमुत्तरतो रुक्मिशिखरिणोरन्तः, इरिवर्ष दक्षिणतो महाहिमनिषधयोरन्तः, रम्यकवर्ष चोत्तरतो नीलरुक्मिणोरन्तरिति । 'पुरथिमपच्चत्थिमेणं ति, पुरस्तात्-पूर्वस्यां दिशि पश्चात्-पश्चिमायामित्यर्थः, यथाक्रम, पूर्वश्चासौ विदेहश्चेति पूर्व विदेहः, एवमपरविदेह इति, एतेषां चायामादि ग्रन्थातरादवसेयमिति । 'जबू' इत्यादि, दक्षिणेन देवकुरवः उत्तरेण उत्तरकुरवः, तत्राद्या विद्यत्प्रभसौमनसाभिधानवक्षस्कारपर्वताभ्यां गजदन्ताकाराभ्यामावृताः, इतरे तु गन्धमादनमाल्यवद्ध्यामावृताः, उभये चामी अद्धचन्द्राकाराः दक्षिणोत्तरतो विस्तृताः, तत्प्रमाणं चेदम्-"अट्ठसया बायाला, एकारस सहस दो कलाओ य । विक्खंभो य (उत्तर)कुरूणं, तेवन्नसहस्स जीवा सि ॥१॥" पूर्वापरायामाश्चैता इति 'महमहालय'त्ति महान्तौ गुरू 'अतीति अत्यन्तं महसां-तेजसा महानां वा-उत्सवानामालयौ-आश्रयौ महाति-महालयौ वा समयभाषया महान्तावित्यर्थः, महामौ प्रशस्ततया आयामो-ट्रैय विष्कम्भो-विस्तारः उच्चत्वम्-उच्छ्यः उद्वेधो-भुवि प्रवेशः संस्थानम्-आकारः परिणाहः-परिधिरिति, तत्रानयोः प्रमाणम्-" रयणमया पुप्फफला, विक्खंभो अट्ट अट्ठ उच्चत्तं । जोयणमवेहो, खंधो दो जोयणुचोत्ति ॥१॥ दो जोयण (दो कोसे) विच्छिन्नो, विडिमा छज्जोयणाणि जंबूए । चाउद्दिसिंपि
For Private & Personal use only
Jain Education
I
ww.jainelibrary.org