________________
అవతరించి
सू०१२९।
श्रोस्थानाङ्ग
सूत्रदीपिका वृत्तिः ।
వివరించిన
॥२४४॥
పాత
द्रष्टव्यो भवति, भावपुरुषभेदाः पुनर्ज्ञानपुरुषादयः, ज्ञानलक्षणभावप्रधानपुरुषो ज्ञानपुरुपः एवमितरावपि । वेद:- | पुरुषवेदः तदनुभवनप्रधानः पुरुषो वेदपुरुषः, स च स्वीपुंनपुंसकसम्बन्धिषु त्रिष्वपि लिङ्गेषु भवतीति, तथा पुरुषचिहनैः-श्मश्रुप्रभृतिभिरुपलक्षितः पुरुषः चिहनपुरुषो, यथा नपुंसक श्मश्रुचिहनमिति, पुरुषवेदो वा चिह्ननपुरुषस्तेन चिहन्यते पुरुष इति कृत्वेति, पुरुषवेषधारी वा स्त्र्यादिरिति, अभिलप्यतेऽनेनेति अभिलापः शब्दः स एव पुरुषः पुंल्लिङ्गतयाऽभिधानाद् यथा घटः कुटो वेति, 'धम्मपुरिस'त्ति धर्मः क्षायिकचारित्रादिस्तदर्जनपराः पुरुषा धर्मपुरुषाः, उक्तं च-"धम्मधुरिसो तयजणवावारपरो जहा सुसाहु"त्ति, भोगाः-मनोज्ञाः शब्दादयस्तत्पराः पुरुषा भोगपुरुषाः १, 'कम्म'त्ति कर्माणि-महारम्भादिसम्पाद्यानि नारकायुष्कादीनीति, उग्रा-भगवतो नाभेयस्य राज्यकाले ये आरक्षका आसन , भोगास्तत्रैव गुरवः, राजन्यास्तत्रैव वयस्याः, एषां मध्यमत्वमनुत्कृष्टत्वाजघन्यत्वाभ्यामिति, दासा-दासीपुत्रादयः, भृतका-मूल्यतः कर्मकराः, 'भाइल्लग'त्ति भागो विद्यते येषां ते भागवन्तः शुद्धचातुर्थिकादय इति। उक्त मनुष्यपुरुषाणां त्रैविध्यमधुना सामान्यतस्तिरश्चां जलचरस्थलचरखेचरविशेषाणां 'तिविहा मच्छेत्यादिसूत्रैदशभिराह
तिविहा मच्छा पं० त०-अंडया पोतगा संमुच्छिमा १, अंडगा मच्छा तिविहा प० त०-इत्थी पुरिसा णपुं. सगा २, पोतया मच्छा तिविहा प० त०-इत्थी पुरिसा णपुंसगा ३, तिविहा पक्खी ५० त०-अंडया पोतया समुच्छिमा १, अंडया पक्खी तिविहा प० त०-इत्थी पुरिसा णपुंसगा २, पोयया पक्खी तिविहा प० त०-इत्थी पुरिसा णपुंसगा। एवमेतेण अभिलावेण उरपरिसप्पावि भाणियब्वा, भुयपरिसप्पावि ३ भाणियब्या ९ (सू०१२९) ।
వివరించి
॥१४॥
Jain Education
For Private & Personal use only
www.iainelibrary.org