________________
6
१२० मत्रिणि श्लो. २४
नाति लोके, जनपदहितकतामपि खेलनेभ्यो, दुःखानियोगिनां लक्ष्मीः । स्थूलाधन दुरधिका
प्राप्ते, दुर्भिक्षे शत्रुविग्रहे । राजद्वारे श्मशाने च, यस्तिष्ठति स वान्धवः ॥२॥ अनिष्टे दुर्मतिं दद्यात्तयाऽसौ नरकं सूकमुक्कावल्यां विजेत् । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन, इष्टं धर्मे नियोजयेत् ॥ ३ ॥ भावस्निग्धैरुपकृतमिति द्वेष्यतामेति किश्चित् , शाठ्यादन्यैः
परकृतमपि प्रीतिमेवोपयाति । दुर्गाह्यत्वान्नृपतिमनसां नैकभावाश्रयाणां, सेवाधर्मः परकृतमपि प्रीतिमेवोपयाति ॥४॥ नरपतिहितकर्ता द्वेष्यतामेति लोके, जनपदहितकर्ता त्यज्यते पार्थिवेन । इति महति विरोधे वर्तमाने समाने, नृपतिजनपदानां दुर्लभः कार्यकर्ता ॥५॥ अहो अहीनामपि खेलनेभ्यो, दुःखानि दूरं नृपसेवनानि । एकोऽहिना मृत्युमु. पैति दष्टः, सपुत्रपौत्रस्तु नृपेण दष्टः॥ ६ ॥ अश्वतरीणां गर्भो, दुर्जनमैत्री नियोगिनां लक्ष्मीः । स्थूलत्वं श्वयथुभवं, विना विकारेण न भवन्ति ॥ ७ ॥ नाऽऽस्ये सर्पस्य रुधिरं, न च दृष्टं कलेवरे । न प्रजासु न भूपाले, धनं दुरधिकारिणि ॥ ८॥प्रोक्तः प्रत्युत्तरं नाऽऽह, विरुद्धं प्रभुणा च यः। न समीपे हसत्युच्चैः, स भवेद्राजवल्लभः॥९॥राजमातरि देव्यां च, कुमारे मुख्यमन्त्रिणि । पुरोहिते प्रतीहारे, वर्त्तव्यं राजवत्सदा ॥ १०॥ वरं वनं वरं भिक्षा, दुर्द्धर मरणं वरम् । वरं व्याधिर्मनुष्याणां, नाधिकारेण संपदः ॥११॥ एकया मुद्रया स्तोकान् , मुद्रा पञ्चकमाप्यते । पाणी पादे मुखे कण्ठे, गेहे सा ध्रियते कथम् ? ॥ १२॥ राहुः सुधाप्रवृद्धः, शिरसि विलूनेऽपि शशिनमनुसरति । विदितविपदोऽपि कष्टं, लब्धास्वादा निवर्तन्ते ॥१३॥ अधिकारात्रिभिर्मासैर्माठापत्यात् त्रिभिर्दिनैः। शीघ्रं नरकवाञ्छा चेद्दिनमेकं पुरोहितः॥ १४ ॥ अहो अपूर्व चरितं, योगिनां च नियोगिनाम् । क्षणापरं पदं प्राप्य, पश्यन्त्यात्ममयं जगत् ॥ १५॥ नृपव्यापारपापेभ्यः, स्वीकृतं सुकृतं न यैः । तान् धूलिधावकेभ्योऽपि, मन्ये दुष्टतरान्नरान् ॥ १६ ॥ प्राप्य चलानधि
Jain Educationalitional
For Private & Personal Use Only
www.jainelibrary.org