________________
लोक द्रव्य
५सर्गः
॥८३॥
केऽप्येरण्डादिवन्नीचाः, केऽप्याम्रादिवदुत्तमाः ॥ ३९ ॥ उत्कटाः कण्टकैः केचित्, केचिदत्यन्तकोमलाः । वनस्पते कुटिलाः केऽपि सरलाः, कुना दीर्घाश्च केचन ॥४०॥ हृद्यवर्णगन्धरसस्पर्शाः केचित्ततोऽन्यथा । सविषाशा सजीवत्वं निर्विषाः केपि, सफलाः निष्फलाः परे ॥४१॥जाताः केचिदवकरे, सूद्यानादौ च केचन । केचिच्चिरायुषः शस्त्रायैः केचित्क्षिप्रमृत्यवः॥४२॥ विना कर्माणि नानात्वमिदं युक्तिसहं कथम् । विना कारणनानात्वं, कार्ये तद्धि न संभवेत् ॥४३॥ कर्माणि च कार्यतयाऽऽत्मानं कारमेव हि । आक्षिपन्त्यविनाभूताः, कुलालं कलशा इव ॥४४॥ वनस्पतेः सात्मकत्वं, स्फुटमेव प्रतीयते । जन्यादिधर्मोपेतत्वान्मनुष्यादिशरीरवत् ॥४५॥अनुमानं पुरस्कृत्य, साधयत्यागमोऽपि च । वनस्पतेः सचैतन्यमाचाराने यथोदितम् ॥ ४६॥ "इमंपि जाइधम्मयं एयंपि जाइधम्मयं, इमंपि बुड्डिधम्मयं एयंपि वुड्डिधम्मयं, इमंपि चित्तमंतयं एयंपि चित्तमंतयं, इमंपि छिन्नं मिलायह एयंपि छिन्नं मिलायइ, इमंपि आहारगं एयपि आहारगं, इमंपि अणिच्चयं एयंपि अणिचयं, इमंपि असासयं एयपि असासयं, इमंपि चओवचइयं एयपि चओवचइयं इमंपि विपरिणामधम्मयं एयंपि विपरिणामधम्मय”. मित्यादि, अत्रैकं इदंशब्दवाच्यं मनुष्यशरीरं द्वितीयं चैतच्छन्दवाच्यं वनस्पतिशरीरमित्यनयोईष्टान्तदाी-| न्तिकयोजना । वनस्पतेः सचैतन्यमेवं सिद्धं नराङ्गवत् । ततोऽस्य योनिजातत्वमपि सिद्धं तदुच्यते ॥ ४७ ॥ तथाहि-बीजस्य द्विविधाऽवस्था, योन्यवस्था तथाऽपरा । तन्मध्ये योन्यवस्था या, सा चैवं परिभाव्यते ॥४८॥ | २५ जन्तूत्पत्तिक्षणे पूर्वजन्तुना स्याद्यदुज्झितम् । अस्यक्तयोन्यवस्थं च, तद्बीजं योनिभूतकम् ॥ ४९ ॥ तत्र च-1||
Pao2029990000000000
हा २०
२६
Jain Education n
ational
For Private & Personel Use Only
C
hinelibrary.org
