________________
लोक द्रव्य. ॥११॥ एवं व्यञ्जनावग्रहभावना नन्दीसूत्रे । चक्षुस्त्वप्राप्यकारित्वादङ्गुलसङ्ख्यभागतः । अर्थ जघन्याद् ३ सर्गः गृह्णाति, ततोऽप्यक्तिरं नतु ॥ १२ ॥ तत एवातिपार्श्वस्थं, नैवाञ्जनमलादिकम् । चक्षुः परिच्छिनत्तीति,
इन्द्रियाधि
कार: २२ ॥३८॥
प्रतीतं सर्वदेहिनाम् ॥ १३ ॥ तथा-श्रुतिर्द्वादशयोजन्याः, शृणोति शब्दमागतम् । रूपं पश्यति चक्षुः साधिकयोजनलक्षतः॥ १४ ॥ आगतं नवयोजन्याः, शेषाणि त्रीणि गृह्णते । गन्धं रसमथ स्पर्शमुत्कृष्टो विषयो। ह्ययम् ॥ १५॥ ननु च प्राप्यकारीणि, श्रोत्रादीनीन्द्रियाणि चेत् । परतोऽप्यागतान् शब्दादीन् गृह्णन्ति कथं
न तत् ?॥१६॥ द्वादशयोजनादियों, नियमः सोऽपि निष्फलः । गृह्णाति प्राप्तसंबन्धं, सर्वमित्येव यौक्तिकम् । IST॥१७॥ अत्रोच्यते-शब्दादीनां पुद्गला ये, परतः स्युः समागताः। तथा मन्दपरीणामास्ते जायन्ते खभावतः
॥१८॥ यथा खविषयं ज्ञानं, नोत्पादयितुमीशते । खभावान्नास्ति शक्तिश्चेन्द्रियाणामपि तद्ग्रहे ॥ १९ ॥ ततो विषयनियमो, युक्तोऽयं दर्शितः श्रुते । प्राप्यकारित्वे चतुर्णामिन्द्रियाणां स्थितेऽपि हि ॥२०॥ किंचनास्ति शक्तिश्चक्षुषोऽपि, विषयात्परतः स्थितम् । परिच्छेत्तुं द्रव्यजातं, युक्तस्तस्याप्यसौ ततः॥२१॥ जिह्वाघ्राणस्पर्शनानि, त्रीण्यप्येतानि गृह्णते । बद्धस्पृष्टं द्रव्यजातं, स्पृष्टमेव परं श्रुतिः ॥२२॥ यदुक्तं-"पुढे सुणेइ सइं, रूवं पुण पासई अपुढे तु । गन्धं रसं च फासंच, बहपुढे वियागरे ॥२३॥" बद्धं तत्रात्मप्रदेशैरात्मीकृतमिहो
IN २५ च्यते । स्पृष्टमालिडितमात्र, ज्ञेयं वपुषि रेणुवत् ॥ २४ ॥ “बद्धमप्पीकयं पएसेहि, पुढे रणुं व तणुंमि" इतिवच
॥३८॥ १ संबन्धे प्र० । २ विषयनियमः ।
2029202020129298202920000000000
Jnin Educa
t ional
For Private
Personal Use Only
IO
jainelibrary.org
