________________
वृत्तिः
अनुयो० मलधा
अनुयो
रीया
अधि०
द्वाराणि-उपक्रमादीन्यत्रैव वक्ष्यमाणस्वरूपाणि वाच्यानि ८, तथा 'भेदत्ति' तेषामेव द्वाराणामानुपूर्वीनामप्रमाणादिकोऽत्रैव वक्ष्यमाणखरूपो भेदो वक्तव्यः ९, तथाऽनुयोगस्य लक्षणं वाच्यं, यदाह-"संहियां य पदं चेव, पयत्यो पयविग्गहो । चालणा य पसिद्धी य, छव्विहं विद्धि लक्खणं ॥१॥" प्रश्ने कृते सति 'पसिद्धित्ति' चालनायां सत्यां प्रसिद्धिः-समाधानं विद्धित्ति' जानीहि, व्याख्येयसूत्रस्य च 'अलियमुवघायजणय'मित्यादिद्वात्रिंशद्दोषरहितत्वादिकं लक्षणं वक्तव्यं १०, तथा तस्यैव-अनुयोगस्य योग्या परिषद्वक्तव्या, सा च सामान्यतस्त्रिधा भवति, तद्यथा-"जाणंतिया अजाणंतिया य तह दुब्वियढिया चेव । तिविहा य होइ परिसा तीसे नाणत्तगं वोच्छं ॥१॥ गुणदोसविसेसण्णू अणभिग्गहिया य कुस्स्सुइमएसुं। सा खलु जाणगपरिसा गुणतत्तिल्ला अगुणवजा ॥२॥ खीरमिव रायहंसा जे घुति गुणे गुणसमिद्धा । दोसेवि य छड्डित्ता ते वसभा धीरपुरिसत्ति ॥३॥” इति ज्ञायकपरिषत् । “जे हुँति पगइसुद्धा मिगसावगसीहकुक्कुडगभूया । रयणमिव असंठविया सुहसंणप्पा गुणसमिद्धा ॥४॥” सावगशब्दः सर्वत्र संबध्यते, ततो मृगसिंहकुर्कुटशावो लघुमृगाद्यपत्यं तद्भूता अत्यन्तर्जुत्वसाम्यात् तत्सदृशी येत्यर्थः, सहजरत्नमिवासंस्कृता 'सुहस
१ संहिता च पदं चैव पदार्थः पदविग्रहः । चालना च प्रसिद्धिश्च षड्डिधं विद्धि लक्षणम् ॥ १॥
२ जानाना अजानाना च तथा दुर्विदग्धा चैव । त्रिविधा भवति पर्षत् तस्या नानात्वं वक्ष्ये ॥ १ ॥ गुणदोषविशेषज्ञा, अनभिगृहीता च कुश्रुतिमतेषु । सा | खलु ज्ञायकपर्षत् गुणतृप्ता अगुणवर्जा ॥२॥क्षीरमिव राजहंसा ये पिबन्ति गुणान् गुणसमृध्धाः । दोषानपि त्यक्त्वा ते धृषभा धीरपुरुषा इति ॥३॥ या भवति प्रकृति शुद्धा मृगसिंहकुटुंटशावक(बाल)भूता । रत्नमिवासंस्थिता सुखसंज्ञप्या गुणसमृद्धाः ॥ ४ ॥
॥८॥
Jain Eduetan na
For Private & Personel Use Only
6
hinelibrary.org
