________________
आवश्यक नियुक्तिदीपिका ॥
॥४४॥
वा ४ । १। तथा भक्तं आहारः तत्कथा चतुर्की-आवाध( वाप)कथा १ निर्बाध( प )कथा २ आरम्भकथा ३ प्रतिक्रम| निष्ठानकथा ४, तत्राबाधा( वापा ) इति घृतशाकादीनि द्रव्याण्युच्यन्ते तेषां सङ्ख्यया कथाऽऽवाध( वाप )कथा यथाऽस्ये-Nणाध्ययने यन्ति घृतपलानि इयन्ति शाकानि भोजने इति । १ । निर्वाधा(पा) इति व्यञ्जनभेदास्तेषां कथा इयन्तोऽस्य त्रीणि शशाकस्य मेदा भुज्यन्ते इति । २। आरम्भकथा जीवविनाशकथा, यथाऽस्य भोजने इयन्तोऽजाद्या हन्यन्ते इति ३ | निष्ठान ल्यादीनि॥ रूपकसवथा तत्कथा भोजने इयन्तो रूपका लगन्त इति ४।२। देशकथा चतुर्की-छन्दकथा १ विधिकथा २ विकल्पकथा ३ नेपथ्यकथा ४ । तत्र छन्दो गम्यागम्यं उच्यते तत्कथा यथा लाटानां मातुलजा गम्येत्यादि १। विधि जनाभरणविवाहादिरचना तत्कथा २ । विकल्पो वापीकूपादिसौधादिरूपस्तथा सस्यनिष्पत्तिस्तद्युक्तिश्च तत्कथा विकल्पकथा ३ । नेपथ्ये स्त्रीत्वादिवेषकथा ४ | ३ । राजकथा चतुर्दा-निर्गमे ईगृङ्ख्या निर्यातीति १ । अभिगमे आगमे ईदृगृड्याऽऽयातीति २। बले राज्ञ इयदलं गजादि ३ । कोशे इयन्तः कोशा इत्यादि ४।१०। चौँ राजकथाया अनु देशकथोक्ता । 'पडि.' चतुर्भिानैः तत्र चित्तैकाग्रता ध्यानं शुभं वा अशुभं(वा), तत्रातरौद्राभ्यां कृताभ्यां धर्मशुक्लाभ्यामकृताभ्यामतिचारः । सामान्यतो ध्यानं सप्तधा, मानसं १ वाचिकं २ कायिकं ३ मानसवाचिकं ४ मानसकायिकं ५ वाचिककायिकं ६ मानसवाचिककायिकं ७। मनस ऐकायं मानसं १ वचस ऐकाय्यं वाचिकं २ एवं कायिकमपि ३ मनोवाचोरकाम्यं मानसवाचिकं ४ एवं शेषाण्यपि भाव्यानि । परं यदा यस्य मनोयोगादियोगस्योत्कटता विवक्ष्यते तदा ध्यानं मानसादिभेदानाप्नोत्येवं | सिद्धान्तयुक्तिः। एवाद्यतुर्यपञ्चमसप्तमानि छबस्थानां, द्वितीयतृतीये छद्मस्थानां सयोगिनां च, षष्ठं सयोगिनां । विशेषतो ध्यानं ॥४४॥
Jan Education TAMAN
For Private & Personal Use Only
www.jainelibrary.org