________________
श्रीकल्प
सूत्रे
कल्पमञ्जरी
॥३९३॥
द्वारकपाटे भवन्ति, वैडूर्यादिविविधमाणिक्यानि वैर्याधनेकपकारा मणयः, चित्रितममृणमनोहराम्भस्तम्भोपान्तकान्तशालभञ्जिकाः-चित्रिता: चित्रवन्तस्तथा मसणा-चिक्कणास्तथा मनोहरारम्भाः सुन्दररचनावन्तश्च ये स्तम्भाः, तदुपान्ते-स्तम्भान्तंभागसमीपे कान्ताः शोभनाश्च ताः शालभञ्जिका पुत्तलिकाः-काष्ठादिनिर्मिता मनुष्याकृतिसदृशाः, मञ्जुमणिकाञ्चनरवबन्धुरशिखरं-मञ्जूनि-सुन्दराणि यानि मणिकाञ्चनरत्नानि, तैः बन्धुरं= शोभमानं च तच्छिखरं भवनशिखरं, निःशङ्कविटङ्कः-निःशङ्काघातकमाणिशङ्कारहितश्चासौ विटङ्कः कपोतपालिका-प्रासादाद्यग्रभागे काष्ठादिनिर्मितं पक्षिणामावासस्थानम्, विशालविविधमणिजालं-विशाला महान्तो ये विविधाः नानाप्रकाराः मणयः वज्रादयस्तेषां जालं-समूहः, द्विदलचन्द्रप्रकाशमानबहुरूपाङ्करत्नरचितसोपानपरम्परा-द्विदल: अर्थों यश्चन्द्रः तद्वत् प्रकाशमानानि यानि बहुरूपाङ्कानिन्नानारूपचिह्नयुक्तानि रबानि तैः रचितानि% निर्मितानि यानि सोपानानि आरोहणमार्गास्तेषां परम्परा अनुक्रमः, निहाः अश्वाद्याकृतिकानि द्वारपार्थवि
टीका
राजभवनMY वर्णनम्.
काष्ठों को षड्दारु कहते हैं। यह छह काष्ठ गृह के द्वार के किवाड़ों में होते हैं। वैडूर्य आदि अनेक प्रकार की मणियों से, चित्रयुक्त, चिकने तथा मनोहर बनावट वाले स्तंभो के अन्तिम भाग के समीप सुन्दर पुतलियों-काष्ठ आदि की बनी मनुष्य आदि की आकृतियों से, मनोहर मणियों, स्वर्ण एवं रत्नों से सुहावने शिखरों से, घातक प्राणियों की शंका से वर्जित कपोतपालिका-महल आदि के अग्रभाग पर काठ आदि के बने हुए पक्षियों के निवासस्थान से, विशाल और विविध प्रकार की वज्र आदि मणियों के समूह तथा अर्द्धचन्द्र के समान चमकने वाले नाना प्रकार के चिह्नों से युक्त रत्नों द्वारा रचित सीढ़ियों की परम्परा से, निर्यहों-दरवाजे के आजूबाजू दीवार से बाहर निकले हुए अश्व आदि की आकृति के काष्ठों से सुशोभित भीतरी भाग से, सोने की
॥३९३||
કહે છે. આ જ કાષ્ઠ ઘરના બારણાંઓનાં કમાડેમાં હોય છે. વૈર્ય આદિ અનેક પ્રકારના મણીઓથી ચિત્રવાળાં, સુવાળાં તથા મનહર રચનાવાળાં સ્તંભના અંતિમ ભાગની પાસે કાષ્ઠાદિ વડે બનેલી પુતળીઓ–મનુષ્ય આદિની આકૃતિઓ-થી, મનહર મણીએ. સોના અને રત્નથી શુભતાં શિખરે વડે, હિંસક પ્રાણીઓની શંકાથી વર્જિત કપતપાલિકા-મહેલ આદિના અગ્રભાગ ઉપર કાષ્ઠ આદિ વડે બનાવેલાં પક્ષીઓનાં નિવાસ સ્થાન વડે વિશાલ અને જુદા જુદા પ્રકારના વજા આદિ મણીઓના સમૂહ તથા અર્ધચંદ્રનાં જેવાં ચલકતાં અનેક પ્રકારના ચિહ્નોવાળાં રત્ન દ્વારા રચેલ સીડીઓની પરંપરા વડે, નિયંહે-દરવાજાની આજુબાજુ દીવાલમાંથી બહાર નીકળી હતી
તે
Jain Education G
estionar
www.jainelibrary.org