________________
माष्यम् ७० ९ सू० ५३
पात्रधारिसंख्यात्तिकभिक्षुकभिक्षाविधिः २२५ पूर्व क्षुदिकामोकप्रतिमा प्रदर्शिता, साम्प्रतं मह्ता मोकप्रतिमा प्रदर्शयति-'महल्लियं' इत्यादि ।
सूत्रम्--महल्लियं णं मोयपडिम पडिवन्नरस अणगारस्स कप्पा से पहमसरयकालसमयसि वा चरम निदाइकालसमयसि वा बहिया ठावियच्या, गामस्स वा जाव रायहाणीए वा वर्णसि वा वणदुगंसि वा पब्धयंसि वा पञ्चयदुग्गंसि चा, भोच्चा आरुभइ सोलसमेण पारेइ, अभोच्चा आरुभइ अवारसमेण पारेइ, जाए जाए मोए आवियन्ये तह चेव जाव अणुपा लिया भवन ।। सू० १२ ॥
छाया-महतों खल मोकप्रतिमा प्रतिपन्नस्य अनगारस्य कल्पते तस्य प्रथमशरत्कालसमये या चरमनिवाघकालसमये वा बहिः स्थापयितव्या ग्रामस्य वा यावदाजधान्या या पने धा बनढुंग वा पर्वते वा, पर्वतदुर्गे घा भुतन्या आरोहति पोडशेन पारयति, अभुक्त्वा आरोहति अष्टावशेन पारयति, जातं जातं मोकमारातव्यम् तव याषद् अनुपालिता भवति ॥ सू० ४२ ।।
भाष्यम्-'महल्लियं मोयपडिम' महती खल मोकप्रतिमाम् 'पडियमस्स' प्रतिपन्नस्स-प्राप्तस्य 'अणगारस्स' अनगारस्य -श्रमणात्य 'कप्पई कल्पते 'से' तस्य श्रमणस्य 'पदमसरयकालसमयसि चा' प्रथमशरत्कालसमये-मार्गशीर्षमासे दा 'चरमनिदाइकालसमयसि वा' चरमनिदाधकालममये वा-आपादमासे वा 'बहिया टायन्या गामस्स वा जाव रायहाणीए वा बहिः स्थापयितव्या-चहिः समाचरणीया भवति, कस्येत्याह-प्रामस्य वा याबदाजधान्या वा 'वर्णसि वा वणदुग्गमित्रा' वने वा-वनविषये वा वनदुर्गे-वनदुर्गविषये वा, 'पच्चयसि वा पन्चयदुग्गसि वा' पर्वते वा पर्वतदुर्गे वा श्रमणस्य प्रतिमा प्रहीतुं कल्पते इति पूर्वेणान्वयः ।
अथ यदि श्रमणः 'मोच्चा आरुभइ' भुक्त्वा यदि प्रतिमामारोहति-स्वीकरोति तदा 'सोलसमेण पारेइ' पोदशेन-घोडशभक्तेन-सप्तोपवासरूपेण पारयति पारणां करोति 'अभोच्चा आरुभइ अट्ठारसमेणं पारेइ' अथ यदि अभुक्चा प्रतिमामारोहति-स्वीकरोति तदा-अष्टादर्शन भक्तेन भष्टोपदासरूपेण पारयति-पारणां करोति, अस्यां प्रतिमायाम् 'जाए जाए मोए आचियब्वे' जातं जातं मोकं कायिकीत्यर्थः, आपातव्यम् । 'नह चेत्र' तथैव क्षुद्रिकाप्रतिमावदेव सर्वोऽपि आलापकोऽत्र ग्रहीतव्यः, कियापर्यन्तमित्याह --'जाव आणाए अणुपालिया भवई' यावद माज्ञया अनुपालिता भवति. इनि पर्यन्तम् । अत्रस्थानां सर्वेपा पदानां व्याख्या क्षद्रिकामोकनतिमावत् कर्तव्या । एते । अपि प्रतिमे धृतिबलसंपन्नस्यैव भवति न तु कातरस्येति ॥सू० ४२॥
म्स, २९
