________________
कुलक
श्री
अइदाणमुहरकविश्रण-विरइअसयसंखकववियरिअं । विक्कमरिदचरिश्र, अज्जवि लोए परि फुरइ ॥१५॥ दानादि दानादि
व्याख्या-अतिदानेन कृत्वा मुखरा वाचाला ये कवयः पंडितजनास्तविरचितानि यानि शतसंख्यमानानि कूलकम तिकाच्यानि, विस्तृत प्रसृतं धीविक्रमादित्यनरेन्द्र चरितं तदादि अद्यप्रभृति लोके परिस्फुरति ।।१५॥
धोविक्रमनरेन्द्र चरित्रं सिंहासनद्वाविशिकादिग्रंथेषु विस्तारयुक्तमस्ति, तथापि तस्य स्वल्प: संवधोऽत्र लिख्यते मूलदेव
-मालबदेशे उज्जयिन्यां नगर्या भर्तृहरिराजा राज्यं करोति । तस्य लघुभ्राता विक्रमादित्यनामास्ति । अर्थकदा ॥५४॥
स ज्यामात्रा साल काधं कृत्ता परदेशं गतः । भर्तृहरे राज्ञोऽनंगसेनेत्यभिधानाऽत्यंतवल्लभा पट्टराश्यस्ति । सा चिकेन मेंठेन सह व्यभिचार सेवते । अथ तरंकेन द्विजेन भुवनेश्वरी देवी समाराधिता । तया संतुष्टया तस्म
अजरामरफलं दत्त । द्विजेन फलमादाय गृहं समागत्य चितितं मया याच केनाजरामरीभूतेन कि ? यदि भर्तृहरिराजाजरामरत्वं प्राप्नुयात्तदा, वरं, इति विचार्य तेन राज्ञस्तत्फलं प्राभृतीकृतां, फलमाहात्म्यं च कथिनं । संतुष्टेन राजा तस्मै बहुधनं दतं । अथ राज्ञा विचारितमिदं फलं प्राणप्रियराज्य देयं, इति बिचार्य नेहवशेन तेन तस्य तत्फलं दत्तं । राश्या च स्वप्राणप्रियाय मेंठाय तःफलं दत्तं । तेनापि चितितं, मम वेश्यया सह । प्रीतिरस्ति ततो मया तस्यै एवेदं देयं । इति विचार्य तेन कामलताभिधवेश्याय तद्दत्तं । तयापि चितितमनेकपातकखनिभूतया मयाऽजरामरीभूतया सृतं । बहुलोकोपकारकारकभरर्तृहरिनुपयोग्यमेवैतत्फलं । ततस्तस्मै एव देयं,
