________________
अनुयोगचन्द्रिका टीका सूत्र ८२ सत्पद्प्ररूपणानिरूपणम्
३४३
द्रव्यार्थताऽऽश्रयणेन प्रदेशार्थताऽऽश्रयणेन तद्भयार्थताऽऽश्रयणेन च परस्पर स्तोक बहुत्वचिन्तालक्षणम् अल्पबहुत्वं चाऽपि प्ररूपणीयमिति भावः ॥ ९ ॥ प्रकृतमुपसंहरन्नाह - ' से तं' इत्यादि । स एष अनुगम इति ॥ ०८१ ॥
इत्थं संक्षेपतोऽर्थमभिधाय विस्तरेणार्थमभिधातुकामः सूत्रकारोऽनुगमस्य नवसृ भेदेषु सम्पदप्ररूपणारूपं प्रथमं भेदमाह
मूलम् - नेगमववहाराणं आणुपुथ्वीव्वाइं किं अस्थि नत्थि ? णियमा अस्थि, नेगमववहाराणं अणःणुपु०वी दव्वाई कि अस्थि णत्थि ?, णियमा अस्थि, नेगमववहाराणं अवत्तव्वगदव्वाई किं अस्थि णत्थि ? णियमा अस्थि || सू०८२ ॥
का नाम अल्पबहुत्व है । द्रव्यार्थिकनय के आश्रय से प्रदेशार्थता के आश्रय से और तदुभय-द्रव्यार्थिक प्रदेशार्थिक इन दोनों के आश्रय से इन आनुपूर्वी आदि द्रव्यों में जो स्तोक बहुत का विचार है वही अल्पबहुत्व है । अनुगम में इस अल्पबहुत्व की भी प्ररूपणा कर्तव्य होती है । (सेतं अणुग मे ) इस प्रकार यह अनुगम का स्वरूप है ।
भावार्थ- सूत्रार्थ के अनुकूल अथवा अनुरूप व्याख्यान का नाम अनुगम है । इस अनुगम में इन नौ ९ विषयों का विचार किया जाता है । इसलिये वह अनुगम सत्पद प्ररूपणा आदि के भेद से नौ प्रकार का कहा गया है। इन सत्पद प्ररूपणता आदि का क्या स्वरूप है इसे स्वयं सूत्रकार विस्तार से आगे सूत्रों द्वारा स्पष्ट करते हैं। ।। सू० ८१ ॥
આધારે અને તદુભય (તે બન્ને) દ્રષ્યાયિક અને પ્રદેશાર્થિક એ બન્નેને આધારે આ આનુપૂર્વી આદિ દ્રવ્યેામાં જે અલ્પત્વ અને બહુત્વને વિચાર કરવામાં આવે છે તેનું નામ જ અલ્પખત્વ અનુગમમાં આ અબહુत्वनी अ३५था पछु ४२वा योग्य गाय छे ( से त अणुगमे ) मा अमानु અનુગમનુ' સ્વરૂપ છે.
ભાવા -સૂત્રાને અનુકૂળ અથવા અનુરૂપ વ્યાખ્યાનનું નામ અનુગમ છે. તે અનુગમમાં ઉપયુંકત ન વિષયેના વિચાર કરવામાં આવે છે, તેથી તે અનુગમમાં સત્પદ પ્રરૂપણા આદિ નત્ર ભેદ કહ્યા છે આ સપદ પ્રરૂપણા આદિન! સ્વરૂપનું' વિસ્તાર પૂર્વકનું નિરૂપણ સૂત્રકાર પેનેે જ માગળના સૂત્રમાં કરવાના છે, તેથી અહી’તેને ભાવા સક્ષિપ્તમાં આપવામાં આવ્યે છે.ાસૂા
