SearchBrowseAboutContactDonate
Page Preview
Page 339
Loading...
Download File
Download File
Page Text
________________ अनुयोगशारने हारसम्मतया भङ्गसमुत्कीर्तनतया भङ्गोपदर्शनना क्रियते इति भोपदर्शनव भङ्गसमुत्कीर्तनतापगः प्रयोजनमिति। अयं भावः-भङ्गासमुन्कीत्तरताय भङ्ग पत्रमुक्तम्, भङ्गोपदर्शना तस्यैव वाच्यं पणु कस्कन्धादिकं वक्ष्यते, तच भाफमत्रे समु. कीर्तिते सत्येव वक्तुं शक्यते । वाचककथानमन्तरेण वाच्यकथनस्य सर्वथैवाऽसम्भवात् , अतो भङ्गोपदर्शनतैव भङ्ग समुत्कीर्तनतायाः फलं योध्यम् । उत्तर-(एयाए ण नेगमववहाराणं भंगसमुक्कित्तणयाए भंगोदंसणया कीरद ) नैगन व्यहारनय संपन इस भंग समुस्कीर्तनमा से भंगों को दिखाया जाता है उनकी प्ररूपणा की जाती है। इसलिये भंगसमुस्कीर्तनता का भंगो को दिखलाना प्रयोजन है । इसका तात्पर्य यह है भंगो की समुत्कीर्तनता में भंगों को कहने वाला उनको प्ररूणता करने वाला मूत्र कहा गया है और भंगोग्दर्शनता में उसी के वाच्य व्यणुक स्कन्धआदि प्रदर्शन किये जावेंगे कहे-जावेंगे। सो गणुक स्कन्ध आदिकों का यह प्रदर्शनरूप कथन जप तक भंगों कोदिखाने वाला मूत्र नहीं कहा जावेगा-लय तक नहीं हो सकता है उसी प्रदर्शक सूत्र के समुत्कीतन होने पर ही वह वक्तुं शक्य हो सकता है। क्यों कि यह नियम है कि वाचक मुत्र-के कथन के विना वाच्यरूप अर्थ का कथन करना सर्वथा असंभव है। इसलिये भगोदपर्शनताही भंगसमुत्कीर्तनका का फल है-ऐमा जानना चाहिये। उत्तर-( एयारण नेगनववहाराण भंगसमुक्त्तिणयाए भैगोरदसणया कीरइ) નિગમવ્ય હાર નયસં મત આ ગરમીનતા વડે ભંગો (બાંગાએ) બતાવવામાં આવે છે તેમની પ્રરૂપણ કરવામાં આવે છે તેથી ભાંગને બતાવવાનું જ ભંગસમુત્કીર્તનતાનું પ્રજન છે આ કથનનું તાત્પર્ય નીચે પ્રમાણે છેભંગની સમુદીનતામાં ભંગને કહેનારા તેમની પ્રરૂપણ કરનારા-ભગેને પ્રકટ કરનારાં સૂવે નું કથન કરવામાં અાવ્યું છે, અને ભંગો પદનતામાં તેના જ વસ્ય એવાં શુક (વિદેશી–ત્રણ અણુવાળા) સકલ આદિ પ્રદર્શિત કરવામાં આવશે. જ્યાં સુધી ભગને પ્રકટ કરનારૂં સૂત્ર કહેવામાં ન આવે, ત્યાં સુધી ત્રિઅમુક કંધ અ દિકના પ્રદર્શન રૂ૫ કથન થઈ શકતું નથી એજ પ્રદર્શક સૂત્રનું સમુકી ન થતાં જ તે કથન કરવું શકય બને છે, કારણ કે એ નિયમ છે કે વાચક સૂવનું કથન કર્યા વિના વાગ્યરૂપ અર્થનું કથન કરવાનું કાર્ય સર્વથા અસંભવિત હોય છે. તેથી લંગો પદર્શનના (બંગોને પ્રગટ કરવા તે) જ ભંગ સમુત્કીર્તનતાના ફલસ્વરૂપ છે એમ સમજવું જોઈએ.
SR No.040003
Book TitleAnuyogdwar Sutra Part 01
Original Sutra AuthorN/A
AuthorKanhaiyalal Maharaj
PublisherA B Shwetambar Sthanakwasi Jain Shastroddhar Samiti
Publication Year1967
Total Pages861
LanguageSanskrit, Gujarati
ClassificationBook_Devnagari, Book_Gujarati, & agam_anuyogdwar
File Size249 MB
Copyright © Jain Education International. All rights reserved. | Privacy Policy