________________
મુંડકાના મુ. સહગ થવા પછી ધીમે ધીમે બળ જમાવીને ગુજરાત કબજે કર્યું. અને અણહીલપુર વસાવી ત્યાં રાજધાની સ્થાપી. ' ત્યારપછી ચાવડા વંશના રાજપુતેને થોડે ઘણે અંશે સૈારાષ્ટ્રમાં પગપેસારો રહ્યો હતો, પરંતુ તેમનું મુખ્ય લક્ષ ગુજરાત અને આસપાસના દક્ષિણ પશ્ચિમ પ્રદેશ તરફ હતું, જ્યારે ૌરાષ્ટ્રના પાટનગર વામનસ્થળીમાં ચુડાસમાની સત્તા હતી. મુંડકાના મુહૂ—
સૈારાષ્ટ્રની દક્ષિણે આવેલું પ્રભાસઠ તીર્થ “ચુડાસમા”ની સરહદમાં આવેલું હતું. અહીં દેશદેશાવરમાંથી મનાથ મહાદેવના દર્શને મેટી સંખ્યામાં યાત્રીઓનો અવર–જવર અને તેના પાસેથી “મુંડકા’ને નામે યાત્રાવેરાને રાજહક્ક લેવાને તે વખતના રાજા પગ્રહરિપુને લાલચ થઈ. જાણીને વધારાના તીર નકામા સમજી ભાંગી નાંખ્યા છે. ચાંપાના આ છાતીકઢા જવાબથી તેના શૌર્ય માટે વનરાજને માન થયું, ને ત્યારથી તેને હાયક તરીકે સાથે રાખી છેવટ મંત્રીપદ આપ્યું. ત્યારબાદ ચાંપાયે લાટ તથા માળવાની સરહદે પિતાના નામથી ચાંપાનેર નગર વસાવી તેને મજબૂત કિલ્લે બંધાવ્યો હતો.
૧ અણહીલ્લપુર પાટણની સ્થાપના કરી તે સાથે વનરાજે ત્યાં એક વિશાળ છનાલય બંધાવી તેમાં–પંચાસરમાં તેમના માતુશ્રી રૂપસુંદરી પૂજા કરતાં હતાં તે–શ્રી પાર્શ્વનાથના બીંબ મંગાવીને પ્રતિષ્ઠા કરી હતી. જે અત્યારે પણું પાટણ (ગુજરાત) માં પંચાસરા પાર્શ્વનાથને નામે વિદ્યમાન છે. જ્યારે વનરાજ ચાવડાની શસ્ત્ર-છત્રધારી મૂર્તિ પણ તેજ સ્થાને ખડી–ઉભી દ્રષ્ટિગોચર થાય છે.
૨ જુનાગઢ નજીનું વંથલી ગામ આ પ્રસંગે સૌરાષ્ટ્રની રાજધાનીનું શહેર હતું.
૩ ચુડાસમા રાજા જાદવવંશમાંથી ઉતરી આવેલા હતા.
૪ પ્રભાસનું મૂળ નામ દેવપટ્ટન હતું, અને હાલ તે વેરાવળ નજીક પ્રભાસપાટણના નામે ઓળખાય છે. ૫ ગ્રહરિપુનું રૂઢ નામ “ગારિત્યો ” હતું.
• -
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
