________________
સરકારે સાર્વભૌમ સત્તા મેળવી ત્યારે તેઓએ મોગલ બાદશાહના અનુગામી તરીકે ડુંગર સંબધમાં જેન કેમનું હીત અને ખાસ સ્થીતિ વ્યાજબી રીતે કબુલ રાખી અને ખાસ કરીને બ્રીટીશ પ્રજાને મોટે ભાગે તે હીત અને સ્થીતિ ભેગવત હોવાથી તેને અલંગરીતે ટકાવી રાખવાની પિતાની ફરજ સમજી બ્રીટીશ સરકારે તમામ જગ્યાએ એક સરખી જ નીતિ રાખી અને ૧૯૨૦ માં કાઠીયાવાડ : એજન્સી સ્થપાયા પછી, દરબાર અને જેન કેમ વચ્ચેની તમામ તકરારનું કામ એજન્સી સત્તાએ ચલાવ્યું હતું. અને રખોપાના સંબંધમાં બ્રીટીશ સરકારે કાયમ સ્વીકાર્યું છે કે તેની દરેક બાબત તેમણે ( બ્રી. સરકારે ) નકકી કરી ગોઠવણ કરવાની છે. એટલું તે તદ્દન ખરૂં છે કે જેન કમીટીએ તેઓના ઘણું પવિત્ર ધર્મસ્થાન સંબંધના બહુ ઈચ્છીત હક્કોનું રક્ષણ કરવામાં બ્રીટીશ સરકારની જરૂરીયાત અને ન્યાય માટે વખતો વખત વ્યાજબી રીતે બ્રીટીશ સરકારને આગ્રહ પૂર્વક અરજે કરી છે.
સરકારની દખલગીરીની જરૂર જણાતાં દરબારના કૃત્યોના દાખલા.
૬૫. શત્રુંજયગિરિ ઉપરના જેનકેમના હકકે અને ખાસ સ્થીતિનું રક્ષણ કરવામાં બ્રીટીશ સરકારના સંપૂર્ણ ઉત્સાહની પુરતી જરૂર હતી, તે જણાવેલ હકકોને જુલ્મી અને અયોગ્ય દખલગીરીથી નાશ કરવાના દરબારના સતત પ્રયત્નના લાંબા ઈતિહાસ ઉપરથી સ્પષ્ટ જણાશે. દરબારના કૃત્યના દુઃખદાયક બનાવે કે જેની બ્રીટીશ સરકારને ફરીયાદ કરવામાં આવી હતી તે ફરી ગણાવવા અમારી ઈચ્છા નથી.
૬૬. ૧૮૭૬ માં દરબારે જેન કેમના માનનીય મુખી અમદાવાદના નગરશેઠ અને જૈન કેમના વ્યવસ્થાપક મંડળના તે વખતના પ્રમુખ નગરશેઠ પ્રેમાભાઈ ઉપર લુંટ ને મદદ કરવાને આપ મુ. મુંબઈ સરકારે તે બાબતમાં વચમાં પડી ઠરાવ્યું કે – “ઠારે મી. પ્રેમાભાઈ સામે કઈ પણ જાતના વ્યાજબી પુરાવા વગર લુંટફાટને ઉત્તેજન આપવાને આરેપ મૂકો છે અને તેઓએ પિલીટીકલ એજન્ટના માર્કત મી. પ્રેમાભાઈ પાસે દીલગીરી બતાવવાનું ઠાકરને કહ્યું, જેમણે તેમ કહ્યું:
( ૧ )
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
